BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 00:43 گرينويچ - پنج شنبه 04 مه 2006
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
سيمای خاورميانه در فستيوال سينمايی واشنگتن
 

 
 
عراق
عراق در چند برش: سيمای ملتی در اضطراب
جشنواره سينمايی واشنگتن امسال بيستمين دوره خود را برگزار کرد.

فستيوال واشنگتن تنها دو جايزه، يکی از جانب هيئت داوران و ديگری از جانب تماشاگران به فيلمهای برتر اهدا می کند، اما جشنواره ای رقابتی به معنای متداول آن به شمار نمی رود.

اين جشنواره بيشتر تلاش دارد تماشاگران شرق آمريکا را با فيلمهای جدی و ارزشمندی آشنا کند که به مدار سينمای تجارتی کمتر راه می يابند.

امسال جشنواره توجه خود را بر سينمای آمريکای لاتين، به ويژه فيلمهای برزيل، متمرکز ساخته بود، اما چند فيلم از خاورميانه نيز در برنامه گنجانده شده بود که طبعا وزن سياست را در جشنواره بالا برد.

عراق از اميد به فاجعه تا....؟

فيلم مستند بلند "برش هايی از عراق" ساخته جيمز لانگلی فيلم تکان دهنده ايست. فيلم تحولات سياسی عراق را از سقوط رژيم صدام حسين تا ۲ سال پس از آن (حدود مه ۲۰۰۵) دنبال می کند.

نکته برجسته فيلم آنست که تحولات کشور را نه از روی ماجراهای صرفا سياسی، بلکه با توجه به زندگی مردم و از ديد آنها به نمايش می گذارد. با حس و نگاه انبوه انسانهايی که همه چيز به نامشان انجام می گيرد، اما غالبا در سير حوادث نقشی بيشتر از تماشاگر ندارند.

فيلمساز که مواد فيلمی بسيار زيادی در اختيار داشته، چند زندگی جداگانه را انتخاب کرده تا تصويری تا حد امکان چندگانه و همه جانبه از زندگی جامعه ارائه دهد. در اين "برش" ها می توان تنوع و پيچيدگی بافتهای اجتماعی را به خوبی ديد.

محمد پسرکی يتيم از خانواده ای سنی مذهب است که در تلاش معاش در خردسالی با دنيای بيرحم بزرگسالان درگير شده است، در جامعه ای که نابرابری و حق کشی رسم رايج است.

در عتبات مذهبی شيعيان افراطی در گذشته های دور به دنبال "آينده درخشان" می گردند. اينجا همه چيز بر مدار سياست می گردد. برعکس، در مناطق کردنشين شمال کشور، مردم ساده و زحمتکش می کوشند کسب و کار خود را تا حد ممکن از آشوبهای سياسی دور نگه دارند.

برش هايی از عراق فيلم زنده و پرتحرکی است که جامعه ای را در تحول و التهاب نشان می دهد: از اميدی سخن می گويد که پس از سرنگونی رژيم گذشته از دلها جوانه زد، اما در خاکستر آشوب و نا امنی فرو مرد؛ و حالا آينده ای که در ابهام و تيرگی فرو رفته است....

روياروی سنت های کهن

از محمد ملص، يکی از بهترين فيلمسازان سوريه فيلمی به نام "شور" به نمايش در می آيد که نام اصلی (عربی) آن "باب المقام" است. به نام يکی از محلات قديمی شهر حلب، که فيلم در آن جريان دارد، و اشارتی به دستگاه های موسيقی (مقام) که با داستان فيلم پيوند دارد.

فيلم بر پايه داستانی واقعی شکل گرفته است: در سال ۲۰۰۱ در سوريه زن جوانی به دست افراد متعصب خانواده خود به قتل رسيد، زيرا به آهنگهای خواننده معروف مصری ام کلثوم علاقه ای بيش از حد نشان داده بود.

ايمان
زنی نيک و مهربان، که به خاطر عشق به موسيقی، خشم و کينه بستگان متعصب خود را بر می انگيزد

کارگردان فيلم، که به خاطر سانسور و دشواری های ديگر تهيه فيلم در سوريه، از سال ۱۹۹۲ نتوانسته فيلمی بسازد، رويدادهای فيلم را به سال ۲۰۰۳ (سال حمله نيروهای ائتلاف به سرکردگی ايالات متحده به عراق) انتقال داده است، تا بتواند تنشهای سياسی جوامع عرب را در فيلم خود بازتاب دهد.

ايمان زنی ۳۰ ساله، مادری مهربان و همسری فداکار است. زندگی خوب و شايسته ای دارد، اما اعضای خانواده پدری، به ويژه عموی خشن و اخموی او، که افسر بازنشسته ارتش است، به او بی اعتماد هستند و مدام آزارش می دهند.

يگانه گناه ايمان آنست که به ترانه های ام کلثوم عشق می ورزد و گهگاه آوازهای عاشقانه خواننده مشهور را زمزمه می کند، و از آنجا که صدای دلنشينی هم دارد، برخی از مردان "نامحرم" از شنيدن صدای او لذت می برند. همين کافی است برای آنکه خون بستگان متعصب او به جوش آيد تا برای نجات "شرف و ناموس" دست به کار شوند.

عموی متعصب ايمان، برادر او را (که ظاهر او به دانشجويان طرفدار گروه های اسلامگرا می ماند) تحريک می کند و آنها با هم، زن جوان را به قتل می رسانند.

شور فيلمی ساده و صميمی در انتقاد از مظلوميت زن در جامعه مردسالار است، اما در شکافتن شرايط اجتماعی در سطح باقی می ماند.

سرگردان در نمادپردازی

فيلم "جزيره آهنی" ساخته فيلمساز ايرانی محمد رسولف داستان ساده و نه چندان تازه ای دارد: کشتی نفت کش کهنه ای در دريا (خليج فارس) متروک افتاده است و عده بيشماری از آدمهای فقير و بی نوا در آن مأوا گرفته اند.

کشتی تمثيلی از جامعه بزرگ است و برای خود همه چيز دارد، از مدرسه تا دامداری و کارگاه و... عده ای کارگر مکانيک هم در "طبقه پايين" کشتی مجدانه مشغول کار و فعاليتی هستند که روشن نيست!

کشتی
علی نصيريان در نمايی از فيلم جزيره آهنی

مردی به نام ناخدا نعمت (علی نصيريان) اين کشتی را به شيوه ای که می توان "استبداد خيرخواهانه" خواند، اداره می کند. او پنهانی با کسانی که قصد دارند کشتی را بخرند، مشغول چک و چانه است. سرانجام معامله جوش می خورد، کشتی به فروش می رسد و اهالی کشتی آواره می شوند.

فيلم در فضاسازی و شخصيت پردازی يادآور کارهای دو فيلمساز خوب "جنوبی" يعنی ناصر تقوايی و امير نادری است.

کاستی اصلی فيلم در بافت دراماتيک سست آنست که نمی تواند اجزای گوناگون داستان را به هم پيوند بزند. فيلم برای جبران اين کمبود، از همه چيز يک کمی می گويد، از عشق و جنگ عزا و عروسی و غيره، تا ۸۵ دقيقه فيلم به پايان برسد.

بازگشت يک شاعر مردمی

فيلم بلند "بازگشت شاعر" ساخته فيلمساز ارمنی هارتيون خاچاتريان مستند زيبايی است در بزرگداشت جيوانی شاعر بزرگ ارمنستان در قرن نوزدهم.

مجسمه سازی زبردست و سالخورده در ولايتی دورافتاده، پيکره بزرگی از شاعر می سازد که بايد در ايروان پايتخت ارمنستان نصب شود.

مجسمه رفيع بر پشت کاميونی بزرگ، سفری طولانی آغاز می کند، جاده های کشور را می پيمايد و از شهرها و روستاهای بسياری می گذرد.

شاعر با قامت بلندش از فراز کاميون به صحنه های زندگی می نگرد، که با جلوه های سرزنده و رنگين، تصاوير و مضامين شعر او را بازتاب می دهند.

فيلم از دريچه چشم شاعر به صحنه های تلخ و شيرين زندگی مردم می نگرد، و تماشاگر اگر شعر او را هم نشناسد، به خوبی ذوق و شوق شاعر را حس می کند.

به همراه فيلم "بازگشت شاعر"، فيلم کوتاهی از عباس کيارستمی به نمايش در می آيد.

"جاده های کيارستمی" را خود فيلمساز اثری "تجربی" خوانده است، شايد از بيم آنکه فيلم با سليقه های متعارف همخوان نباشد، اما فيلم از کشش کافی برخوردار است.

رستمی
راه از مضامين هميشگی آثار سينمايی کيارستمی

فيلم ترکيبی از تصوير و شعر و موسيقی است، با نظمی سنجيده، ريتمی مناسب و ديدی تأمل آميز درخور سوژه ای تفکر انگيز.

تکنيک اصلی فيلم پيوند نرم (ديزالو) عکسها يا فيلمهای سياه و سفيد است. برخی از عکسها با مناظر طبيعت زمستانی، پيش از اين در نمايشگاه های عکس کيارستمی عرضه شده اند. تصاوير حتی بيش از همگونی مضمونی يا همگنی فرمی، با حسی درونی به هم می آميزند.

تصوير پايانی فيلم، که انفجاری مهيب به تمام آثار حيات خاتمه می دهد، در اين زمانه فتنه خيز به فيلم بعدی تازه می دهد.

جشنواره سينمايی واشنگتن از ۱۹ تا ۳۰ آوريل در ۶ سينمای شهر برگزار شد.

 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران