BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 12:11 گرينويچ - چهارشنبه 17 اکتبر 2007 - 25 مهر 1386
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
کاهش کتاب، مشکل بزرگ جوایز ادبی در سال ۱۳۸۶
 

 
 
جایزه گلشیری
در ایران، پاییز، فصل ادبی غیر دولتی و جوایز ادبی است که قدیمی ترین آن ها جایزه "مهرگان" امسال ۸ ساله می شود.

جایزه گلشیری چندی پیش با اعلام نامزد هایش، چراغ جوایز ادبی سال ۱۳۸۶ را که در آن کتاب های سال قبل بررسی می شود، روشن کرد.

به تدریج جوایز دیگر نیز که بیش از ۱۰ جایزه را شامل می شود با اعلام نامزد های خود، کارنامه ای از ادبیات در ایران را ارائه خواهند کرد.

امسال با این که برگزاری برخی از جوایز غیر دولتی با ابهام روبه روست به نظر می رسد که در بخش دولتی، جنب و جوش های زیادی برای راه اندازی جوایز ادبی دیده می شود.

در میان جوایز دولتی معتبرترین و با سابقه ترین جایزه که با سابقه ترین جایزه کتاب کشور نیز هست، جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران است که تقریبا در همه حوزه های نشر دست به انتخاب کتاب می زند و هر سال در زمستان همزمان با روزهای برگزاری جشن سالگرد انقلاب پنجاه و هفت، مراسم اهدای جوایز آن برگزار می شود که از نظر مالی نیز شاید بتوان گفت مهم ترین جایزه است، هر چند که تلاش هایی در بخش دولتی و عمومی صورت گرفته است تا جوایز دیگری تاسیس شود که از نظر مالی قابل توجه تر باشد.

سال تاسیس جوایز ادبی دولتی

سال گذشته و سال جاری را باید سال تاسیس جوایز ادبی دولتی بخوانیم. تاسیس جایزه جلال آل احمد، جایزه ادبی طهران، جایزه ادبی گام اول (ویژه نوقلمان) را نیز باید در همین راستا ارزیابی کرد.

اگر چه جامعه کتابخوان ایرانی در چند سال اخیر پس از راه اندازی جوایز بخش غیر دولتی نشان داده است که به جوایز غیر دولتی اعتماد بیش تری دارد و کتاب هایی که به عنوان برگزیده یا حتی نامزد جوایز غیردولتی معرفی شده اند، توانسته اند با فروش بهتری روبه رو شوند و در میان کتاب های پرفروش ایران قرار بگیرند.

 جامعه کتابخوان ایرانی در چند سال اخیر پس از راه اندازی جوایز بخش غیر دولتی نشان داده است که به جوایز غیر دولتی اعتماد بیش تری دارد
 

این در حالی است که برگزیدگان کتاب سال جمهوری اسلامی هیچ گاه با چنین اقبالی روبه رو نبوده اند. البته درباره جایزه کتاب سال باید وضعیت حاکم بر کتاب های ادبی و علوم انسانی را از دیگر کتاب ها جدا کرد. به نظر می رسد که دیگر کتاب های برگزیده کتاب سال با اعتماد بیش تری از سوی مخاطب روبه رو هستند.

جوایز ادبی ایران را به سه دسته دولتی ، نزدیک به دولت و مستقل می توان تقسیم بندی کرد.

جوایز دولتی به طور رسمی وابسته به نهادهای دولتی هستند و تامین هزینه ها، انتخاب داوران و سیاست های آن از سوی نهاد های دولتی صورت می گیرد که مهم ترین نمونه، "کتاب سال" جمهوری اسلامی ایران است.

جوایز نزدیک به دولت جوایزی اند که به لحاظ فکری و سیاسی به دولت نزدیک اند و ممکن است از حمایت های مالی دولت نیز بهره مند باشند، اما دولت در تعیین سیاست ها و داوری آن ها دخالتی ندارد، هر چند که به دلیل نزدیکی فکری نیازی به چنین دخالت هایی وجود ندارد. جایزه "قلم زرین" که انجمن قلم ایران آن را برگزار می کند، مهم ترین آن هاست.

جوایز مستقل که معتبرترین آن ها جایزه "مهرگان"، "منتقدان مطبوعات"، "گلشیری" و "روزی روزگاری" است، تاثیرگذارترین جوایز ادبی ایران هستند، اما همواره برگزاری آن ها با مشکل روبه روست و به خصوص پس از روی کار آمدن دولت نهم اغلب این جوایز حتی در یافتن مکان برگزاری مراسم خود نیز با مشکل روبه رو هستند، اما امسال مشکل بزرگ تری نیز پیش روی جوایز ادبی قرار دارد و آن کمبود کتاب است.

کمبود کتاب برای داوری

در حالی که سال های پیش، بیش از ۱۵۰ کتاب در حوزه داستان کوتاه و بیش از ۵۰ کتاب در حوزه رمان در فهرست اولیه جوایز ادبی برای بررسی قرار داشت، امسال این رقم ها به کم تر از نصف رسیده است و حدود ۳۰ رمان و ۵۰ داستان کوتاه در فهرست اولیه داوری ها قرار گرفته است.

یکی از علل کاهش عنوان های کتاب در ایران در دو سال گذشته به خاطر سخت گیری های سانسور عنوان شده است.

مدیا کاشیگر دبیر جایزه "روزی روزگاری" از احتمال عدم برگزاری این جایزه در دوره بعدی به خاطر نبودن کتاب خبر داده و گفته است: "هنوز تعداد کتاب ‌های منتشر شده در سال ۸۶ کمتر از آن است که بخواهم درباره دوره دوم جشنواره اظهار نظر کنم."

وی هم چنین افزوده است: "اگر تعداد کتاب ‌ها کمتر از ۵۰ تا ۶۰ عنوان باشد، قطعا لزومی ندارد این جشنواره ادبی برگزار شود و باید تعداد کتاب‌ها آنقدر باشد که بیارزد جایزه بدهیم."

هم چنین در میان نامزد های جایزه گلشیری علیرغم این که باید برای بخش رمان نیز ۵ نامزد معرفی می شد، به خاطر کمبود کتاب به معرفی سه نامزد بسنده شد.

علیرضا زرگر، دبیر جایزه مهرگان نیز می گوید: "سال ۱۳۸۲ دبیرخانه جایزه مهرگان نزدیک به ۳۰۰ اثر را برای داوری جمع ‌آوری کرده بود اما تعداد آثار منتشرشده در این حوزه در سال‌های بعد به شدت کاهش پیدا کرد تا جایی که امسال تنها ۴۳ اثر در حوزه داستان کوتاه و ۲۹ اثر در حوزه رمان برای داوری در اختیار داریم و از آغاز سال ۱۳۸۶ نیز بیش از ۱۸ عنوان داستان و رمان منتشر نشده است."

با وجود تاثیر کمبود کتاب در جوایز، جوایز ادبی دیگرنیز کار خود را برای بررسی آثار شروع کرده اند.

دبیر جایزه مهرگان که- اگر جایزه گردون را که با توقف مجله گردون و خروج عباس معروفی از ایران متوقف شد، نادیده بگیریم - نخستین جایزه غیردولتی است، عنایت سمیعی، دکتر پروین سلا‌جقه، فتح‌الله بی ‌نیاز، شهلا‌ زرلکی و علیرضا سیف‌الدینی را به عنوان داوران این جایزه اعلام و اظهار امیدواری کرده است که تا نیمه پاییز مراسم اهدای جایزه برگزار شود.

جایزه منتقدان و نویسندگان مطبوعات نیز آغاز به کار کرده و به زودی نامزد های خود را اعلام خواهد کرد. در این جایزه نیز به روال سال های گذشته گروهی از منتقدان و نویسندگان مطبوعات از جمله احمد غلامی ، حسن شهسواری ، مهدی یزدانی خرم ، حسن محمودی کار داوری را بر عهده خواهند گرفت. گفته می شود که امسال یونس تراکمه، کامران محمدی و علی اصغر سیدآبادی نیز در ترکیب داوران این جایزه قرار دارند.

خبر جالب تر این است که جایزه قلم زرین انجمن قلم که علی اکبر ولایتی، مشاور عالی رهبر ایران، رییس هیات مدیره آن است و رضا رهگذر نایب رییس آن، امسال برگزار نخواهد شد و سال آینده به صورت دوسالانه برگزار خواهد شد.

 
 
مهدی غبرایی گفتگو با مهدی غبرایی
آتش در این کتاب موج می زند
 
 
پوستر جایزه گلشیریششمین دوره جایزه گلشیری
در بیم و هراس ممیزی
 
 
.جوایز ادبی
روزی روزگاری در تهران برگزار شد
 
 
کاظم کردوانی کانون نويسندگان:
بخش واقعی، بخش پندارين
 
 
هوشنگ گلشيریادبيات
اهدای جوايز هوشنگ گلشيری به بهترين های ادبيات داستانی
 
 
گلی ترقی گفتگو با گلی ترقی
جست و جوی زمان و مکان از دست رفته
 
 
داستان ايرانی در غربتداستان ايرانی در غربت
گفتگو با محمود کيانوش، شهرنوش پارسی پور، عدنان غريفی، رضا قاسمی و ...
 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران