ناظران می‌گویند...

آزادی زندانیان سیاسی؛ برگ برندۀ روحانی

به روز شده:  18:20 گرينويچ - دوشنبه 05 اوت 2013 - 14 مرداد 1392

پیروزی حسن روحانی چهره ای دوباره از ایران ساخت در دورانی که شهرت و اعتبار این کشور به سبب جان سختی اش در برنامه هسته ای رو به کاستی داشت.

چهره ای خوشایند و بسیار متفاوت از آنچه که در اذهان بسیاری از دولت مردان، مفسران و تحلیل گران سیاسی غرب تا پیش ازانتخابات ترسیم شده بود.

اذهان بسیاری، نظام سیاسی ایران را حتی واجد آن مایه انعطاف نمی یافتند که اجازه دهد حسن روحانی یا محمدرضا عارف پیروز انتخابات باشند.

نتیجۀ انتخابات، چنین حال و هوایی را تغییر داد. نامۀ بی سابقۀ۱۳۱ عضو مجلس نمایندگان آمریکا خطاب به باراک اوباما برای ورود به مذاکره با ایران که از سوی هر دو حزب دمکرات و جمهوری خواه به امضاء رسید، گواه چنین تغییری است.

وزیدن چنین نسیم نویدبخشی از سوی ناظران و بازیگران غربی و تامل و بازنگری دربارۀ ایران، دفتر ایام را چنان رقم زد که انتخاب حسن روحانی، به حُسن انتخابی تعبیر یافت که می تواند بسیاری از ناهموارهایی میان ایران و غرب را هموار سازد.

"اذهان بسیاری، نظام سیاسی ایران را حتی واجد آن مایه انعطاف نمی یافتند که اجازه دهد حسن روحانی یا محمدرضا عارف پیروز انتخابات باشند."

اکنون پرسش اساسی این است که طی شش ماه آینده رئیس جمهوری منتخب چگونه می‌تواند مکانت و اعتبار ایران را ارتقاء بخشد؟ با چه ترفندی می توان نشان داد که ایران یک :"گرگ به هیئت میش" درآمده، نیست؟ چه اقدامی می تواند حق این پیروزی را ادا کند؟ و فقدان کدامیک ایران را دوباره به جایگاه گذشته اش در عرصه بین المللی بازمی‌گرداند؟

آیا می توان برگ برندۀ دیگری برای طرف مقابل رو کرد که پیشرفتی معجزه آسا در سیاست خارجی به شمار آید؟ به نظر می رسد تنها گزینه ای که از پس این وظیفۀ دشوار برمی آید آزادی زندانیان سیاسی است که هیچ اقدام دیگری با آن برابری نمی کند.

آزادی زندان سیاسی به ویژه رفع حصر خانگی از میرحسین موسوی و مهدی کروبی، پیامدهای مثبت بسیاری در پی خواهد داشت.

نخست، آزادی زندانیان سیاسی اقدامی راهبردی است که هیچ امتیاز برای غرب در برندارد درست برخلاف آنچه در دورۀ محمد خاتمی به منظور حسن نیت انجام شد. در آن زمان ایران داوطلبانه غنی سازی اورانیوم را تعلیق کرد که امتیاز بزرگی برای غرب به شمار می رفت.

آقای روحانی حدود شش ماه فرصت دارد که جامعه بین المللی را متقاعد کند که به راستی می خواهد در مسیری تازه گام بردارد. غیر از آزادی زندانیان سیاسی، تمامی گزینه های دیگر مانند توقف غنی سازی در حد بیست درصد یا تعلیق غنی سازی، نوعی باج دهی به طرف غربی به حساب می آید.

"حسن روحانی حدود شش ماه فرصت دارد که جامعه بین المللی را متقاعد کند که به راستی می خواهد در مسیری تازه گام بردارد."

دوم، سیاست خارجی همواه متاثر از عوامل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی داخلی است. آزادی زندانیان سیاسی و به طور اعم تلطیف فضای سیاسی که اعتباری بین المللی در پی دارد، نوعی برتری نسبی برای ایران در مذاکرات فراهم می سازد.

از یک سو، به سبب نمایش وجود آزادی سیاسی در کشور، دست ایران برای امتیاز ندادن را بازتر می سازد و از سوی دیگر دست طرف مقابل را برای امتیاز دهی.

سوم، از دیگر پیامدهای چنین ابتکار عملی خنثی شدن جو تبلیغاتی نقض حقوق بشر در ایران است که همواره دستاویزی برای گروههای دست راستی و نئوکانها در واشنگتن بوده است. علاوه براین، از بین رفتن چنین فضایی همچنین می تواند همکاری و تعامل کنگره با باراک اوباما را در مورد ایران افزایش دهد.

چهارم، در پرتو تلطیف فضای سیاسی، حیثیت و اعتباری هم پایه با دورۀ اصلاحات به دست می آید که نگرانی جامعه بین الملل به ویژه کشورهای اروپایی را می تواند از بین ببرد. در نتیجۀ چنین رهیافتی، آرام آرام بستری فراهم می گردد که همراهی کشورهای اروپایی با سیاست های ایالات متحده را با تردید جدی همراه می سازد.

پنجم، با اتکاء به چنین سرمایه ای، فرصتی به دست می آید که روایت ایران هراسی اسرائیل به حاشیه رانده شود. ترمیم وضعیت حقوق بشر در ایران چالشی برای دولت نتانیاهو خواهد بود و ابتکارعمل شایعه سازی و شایعه پراکنی را از وی می گیرد.

"اگر افق تازه ای در فضای سیاسی ایران که حکایت از تغییر داشته باشد، بازنشود این باور را پیش می آورد که رئیس جمهور مقامی تشریفاتی است و چندان بر وعده هایش اعتمادی نیست."

احساس‌ تحسینی‌ که ایران به سبب آزادی سیاسی از سوی جامعه جهانی برمی انگیزاند، این کشور را به وزنه ای در خاورمیانه مبدل می سازد که هرگونه برخورد نظامی با آن را دور از احتیاط و اعتدال خواهد ساخت.

ششم، غفلت از این فرصت استثنایی طی شش ماه آینده برابر است با از دست رفتن سیمای جدید ایران و بازگشت به وضعیت گذشته. گذشت زمان موجب می گردد که این کارت تک- آزادی زندانیان سیاسی- کارآیی خود را ازدست دهد و دیگر نتوان آنگونه که باید از آن استفاده کرد.

اگر افق تازه ای در فضای سیاسی ایران که حکایت از تغییر داشته باشد، بازنشود این باور را پیش می آورد که رئیس جمهور مقامی تشریفاتی است و چندان بر وعده هایش اعتمادی نیست.

به علاوه، چنین نظام بسته ای بهانه ای است که در صورت عدم توافق بتوان برخوردهای قهرآمیز با ایران را توجیه کرد.

رئیس جمهور منتخب باید به حاکمیت نشان دهد فایدۀ بهنگام آزادی زندانیان سیاسی در این مقطع بدون تردید دستاورد چشمگیری برای نظام هم خواهد داشت.

نظرات

برای این موضوع نمی توان اظهارنظری ارسال کرد

بخش نظرات
 
 

نظرات 5 از 27

 

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.