BBC HomepageBBC NewsBBC SportBBC World Service

 صادرات 
افزايش صادرات
پسته ايران
 تجارت اينترنتی 
به خاطر
چند تکه الماس
 انرژی 
آغاز صادرات
نفت آسيای ميانه
از طريق ايران

حرفهای مخالفان تجارت جهانی


حرفهای مخالفان تجارت جهانی

چشم انداز ده ساله اقتصاد ايران


چشم انداز ده ساله اقتصاد ايران

:خبرهای روز


کاهش توليد اوپک؛ شرکت هيات عراقی در اجلاس وزيران

تخفيف گمرکی برای خودروهای وارداتی به ايران

ايران نامزد دبيرکلی اوپک شد

وام 8 ميليارد دلاری آمريکا به ترکيه

'اقتصاد افغانستان سی درصد رشد داشته است'

مظاهری: ايران می تواند از تحريم جلوگيری کند

فروش صنايع عراق به خارجيان

خطر ايدز برای توسعه آفريقا

تاکيد بانک جهانی بر کمک به فلسطينيان و عراق

اعتبارات بانک آسيايی توسعه به دولت تاجيکستان

گفتگوهای آلمان و فرانسه برای كمك به رشد اقتصادی اروپا

آغاز به کار بورس فلزات در ايران

تاييد لايحه بودجه دولت اسرائيل

شکست اجلاس تجارت جهانی

جمع آوری پيکانهای فرسوده

 
صفحه نخست > اقتصاد و بازرگانی 

گرينويچ 08:42 - 17/08/2003

آغاز صدور نفت آسيای ميانه از طريق ايران

سکوی اکتشافی آذربايجان - ايران انتظار دارد افزايش توليد باعث تحکيم موقعيت ترانزيتی اين کشور برای انتقال نفت منطقه به بازارهای جهانی شود
سکوی اکتشافی آذربايجان - ايران انتظار دارد افزايش توليد باعث تحکيم موقعيت ترانزيتی اين کشور برای انتقال نفت منطقه به بازارهای جهانی شود

کاوه اميدوار

انتقال روزانه ۱۲۰ هزار بشکه نفت آسيای ميانه از طريق ايران در حالی آغاز شده است که خط لوله باکو – جيحان به ظرفيت يک ميليون بشکه در روز، اوايل سال ۲۰۰۵ به بهره برداری می رسد.

پيش بينی شده است ظرفيت انتقال نفت از طريق ايران در سال ۲۰۰۵ به ۵۰۰ هزار بشکه در روز برسد.


نفت انتقالی توسط نفتکش به بنادر شمال ايران منتقل می شود
ايران برای انتقال نفت آسيای ميانه، ضمن ايجاد تاسيسات بندری در شهر نکا در کرانه جنوبی دريای خزر، يک خط لوله ۳۲۰ کيلومتری تا پالايشگاه تهران احداث کرده است.

دو پالايشگاه تهران و تبريز نيز برای استفاده از نفت کشورهای آسيای ميانه تجهيز شده است.

با افزايش ظرفيت انتقال نفت، ايران بايد پالايشگاه های بيشتری را برای استفاده از نفت آسيای ميانه آماده سازد.

ظرفيت خط لوله انتقال نفت در حال حاضر روزانه ۵۰ هزاربشکه نفت است و قرار است از مهرماه امسال ظرفيت آن به ۱۲۰ هزار بشکه برسد.

در حال حاضر نفت کشورهای ترکمنستان و قزاقستان از طريق کشتی به بندر نکا حمل و از آنجا با خط لوله به پالايشگاه های تهران و تبريز منتقل می شود.

سفارش نفتکش

ايران برای افزايش ظرفيت انتقال نفت، در روز سوم مرداد ماه (۲۵ ژوئيه) قراردادی به مبلغ ۲۴۰ ميليون دلار برای ساخت شش نفتکش با شرکت ايرانی صدرا تانکر و شرکت روسی کروسنی باريکاردی امضا کرد.

ظرفيت اين نفتکش ها ۶۳ هزار تن نفت است که در سال ۲۰۰۵ آماده و برای حمل نفت به کار گرفته خواهند شد.

ايران برای افزايش ظرفيت انتقال نفت قراردادی برای ساختن شش نفتکش امضا کرده است
ايران در ازای دريافت نفت از کشورهای آسيای ميانه و مصرف آن در پالايشگاه های داخلی، در جزيره خارک به همان ميزان نفت در اختيار خريداران نفت کشورهای آسيای ميانه قرار خواهد داد.

درآمدهای انتقال نفت آسيای ميانه قابل توجه است اما موقعيت برتر ايران برای انتقال مستقيم نفت منطقه با احداث خط لوله باکو جيحان کمرنگ شده است.

فشار آمريکا

تحريم های اقتصادی آمريکا سبب شده است تا شرکت های بزرگ نفتی جذابيت مسير انتقال نفت از طريق را فعلا به دست فراموشی بسپارند.


خط باکو - جيحان اقتصادی ترين مسير انتقال نفت نيست
احداث خط لوله باکو – جيحان در اواخر سپتامبر۲۰۰۲ در حالی آغاز شد که بسياری از کارشناسان ايران را اقتصادی ترين و کوتاه ترين مسير برای انتقال نفت خزر می دانستند.

اين خط لوله ۱۷۵۰ کيلومتری ظرفيت انتقال روزانه يک ميليون بشکه نفت خام را داراست و اوايل سال ۲۰۰۵ به بهره برداری خواهد رسيد.

خط لوله باکو - جيحان از ترمينال سنگچال در ۴۰ کيلومتری جنوب باکو آغاز می شود و تا بندر جيحان ترکيه ادامه می يابد.

انتظار می رود با احداث اين خط لوله وابستگی صادرات نفت خام کشورهای آسيای ميانه به خطوط انتقال نفت روسيه و خليج فارس کاهش يابد.

برخی از کارشناسان ساخت خط لوله باکو – جيحان را پايانی بر جايگاه ويژه ترانزيتی ايران ارزيابی کرده اند اما روند رو به رشد اکتشاف و توليد نفت و گاز در منطقه خزر، احداث خطوط صادراتی جديد را برای کشورهای منطقه اجتناب ناپذير می کند.

اميد ايران و روسيه

ايران اميدوار است با اکتشاف های جديد و افزايش توليد نفت منطقه، موقعيت ويژه خود را برای انتقال منابع انرژی منطقه همچنان حفظ کند.

برآوردها نشان می دهد حمل نفت خام از مسير ايران دو دلار در هر بشکه کمتر از ساير مسيرهای موجود است.

روسيه اميدوار بود موافقت کشورهای منطقه را با احداث خط لوله نوروسيسک از مسير آن کشور جلب کند
با وجود صرفه اقتصادی صادرات نفت از مسير ايران و روسيه، فشار آمريکا باعث شد کشورهای منطقه با طرح احداث خط لوله باکو- جيحان موافقت کنند.

خط لوله باکو – جيحان نخستين خط لوله صادراتی برای انتقال نفت خام دريای خزر است که از خاک روسيه نمی گذرد و روسيه از ابتدا با احداث اين خط لوله مخالف و معتقد بود که احداث آن موقعيت استراتژيک روسيه را در ترانزيت منابع انرژی اين منطقه در معرض خطر قرار می دهد.

روسيه تلاش کرد تا نظر کشورهای منطقه را برای ساختن خط لوله نوروسيسک جلب کند.

اما درگيری نظامی در چچن، نبود امنيت و مخالفت ترکيه سبب شد تا اين طرح چندان مورد توجه قرار نگيرد.

در صورت اجرای طرح مورد نظر روسيه، خط لوله ای دريای خزر را به بندر نوروسيسک وصل می کرد.

اکتشاف ايران

در عين حال، وزارت نفت ايران اعلام کرده است که کار اکتشاف نفت در دريای خزر را سال آينده آغاز خواهد کرد.


بيژن زنگنه از آغاز اکتشاف نفت در حوزه خزر خبر داده است
خبرگزاری ايسنا، به نقل از بيژن زنگنه، وزير نفت ايران نوشته است "برای بهره برداری از نفت دريای خزر به دستگاه حفاری شناور با عمق زياد نياز داريم که به وسيله شرکت صدرا در نکا در حال ساخت است."

بيش از ۵۰ درصد اين دستگاه حفاری ساخته شده و قرار است سال آينده تحويل وزارت نفت شود.

به گفته آقای زنگنه، "با اين دستگاه به حفاری اکتشافی خواهيم پرداخت و پس از رسيدن به نفت، بهره برداری را آغاز خواهيم کرد و راهی جز اين نيست."

دولت ايران بخش عمده فعاليت خود را بر گسترش حوزه گازی پارس جنوبی متمرکز کرده که با قطر مشترک است.

برخی از کارشناسان اين رويکرد را عاقلانه ارزيابی می کنند اما می گويند فعاليت ايران برای اکتشاف نفت در خزر کافی نيست و بايد افزايش يابد.
 
    صفحه نخست
    ايران
    منطقه
    اقتصاد و بازرگانی
  دانش و فن
    فرهنگ و هنر
    سخنگاه
    آموزش انگليسی
 
  بشنويد
    برنامه های راديو
    شيوه شنيدن
  تازه ترين خبرها
  بامدادی
  نيمروزی
  آسيای ميانه
  شامگاهی
  مجله روز
  شب هفتم
  روز هفتم
 
  اطلاعات بيشتر
  درباره ما
  تماس با ما
 
 
 
سايتهای ديگر بی بی سی
 
بخش فارسی راديو بی بی سی
  persian@bbc.co.uk

اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر

بالا ^^ Copyright BBC
  صفحه نخست | خبرهای منطقه | اقتصاد و بازرگانی
 دانش و فن | فرهنگ و هنر |  سخنگاه |  آموزش انگليسی
 برنامه های راديو | شيوه شنيدن | درباره ما | تماس با ما