13:19 گرينويچ - شنبه 07 فوريه 2009 - 19 بهمن 1387

ناکامی ایران در خصوصی سازی شرکت های دولتی

بورس تهران

نیمی از درآمد پیش بینی شده در بودجه سال جاری تاکنون محقق شده است


سازمان خصوصی سازی ایران گزارش داده که سال جاری تعدادی از شرکت های دولتی را به مبلغ یک هزار و ۴۵۰ میلیارد تومان فروخته است اما این مبلغ نصف آن چیزی است که دولت در بودجه پیش بینی کرده است.

غلامرضا حیدری کرد زنگنه رئیس سازمان خصوصی سازی ایران به خبرگزاری دانشجویان ایران گفته است که تاکنون هزار و ۴۵۰ میلیارد تومان از درآمدهای حاصل از واگذاری شرکت های دولتی به خزانه واریز شده است.

در بودجه سال جاری پیش بینی شده بود که سه هزار میلیارد تومان از بودجه سالانه از طریق واگذاری شرکت های دولتی تامین شود اما به گفته رئیس سازمان خصوصی سازی، با نزدیک شدن پایان سال رقم سه هزار میلیارد تومانی تا پایان سال محقق نشده و بعید است که رقم حاصل از فروش نقدی سهام به این میزان برسد.

با توجه به رکود ناشی از کاهش قیمت جهانی نفت و بحران مالی، در ماههای اخیر بازار بورس ایران به شدت سقوط کرده و فروش شرکت های دولتی با مشکل مواجه شده است.

بازار بورس تهران بعد از گسترش دامنه بحران مالی جهانی و کاهش قیمت نفت، یک سوم ارزش خود را از دست داد.

ارزش بازار بورس که یک سال پیش حدود ۴۶ میلیارد دلار بود که با عرضه شرکت های بزرگ دولتی نظیر شرکت مخابرات، کشتیرانی و شرکت های فولاد به ۶۷ میلیارد دلار رسید اما بعد از بحران مالی جهانی و کاهش قیمت نفت در فاصله ای کوتاه حدود۱۵ تا ۲۰ میلیارد از ارزش خود را از دست داد.

با آنکه سازمان خصوصی آماده عرضه تعدادی از شرکت های دولتی و چند بانک دولتی است اما بازار کشش عرضه این سهام را ندارد و این نگرانی وجود دارد که عرضه سهام جدید باعث رکود بیشتر بازار و افت شدید قیمت ها شود.

به نظر می رسد در شرایط موجود و با توجه به این که چهل روز تا پایان سال جاری خورشیدی باقی مانده است، دولت نتواند بودجه پیش بینی شده خود را از محل واگذاری شرکت های دولتی تامین کند.

فروش شرکت های دولتی

با آنکه نیمی از درآمدهای پیش بینی شده از محل فروش شرکت های دولتی محقق نشده، دولت پیش بینی کرده است که در بودجه سال آینده این درآمدها به پنج هزار میلیارد تومان افزایش یابد.

برآوردها نشان می دهد که بودجه سال آینده ایران به دلیل کاهش شدید قیمت نفت، با کسری شدیدی رو به روست و دولت برای تامین بخشی از این کسری بودجه تصمیم گرفته تا آن را از طریق فروش شرکت های دولتی تامین کند.

به عقیده کارشناسان وضعیت فعلی اقتصاد ایران به گونه ای است که امکان فروش این حجم از شرکت های دولتی وجود ندارد و تاکنون دولت هیچگاه نتوانسته به اهداف خصوصی سازی دست یابد.

اسکناس

دولت در بودجه سال آینده پیش بینی کرده است که پنج میلیارد دلار از محل خصوصی درآمد داشته باشد

واگذاری شرکت های دولتی به بخش خصوصی در دو سال اخیر بعد از تفسیری که از اصل ۴۴ قانون اساسی صورت گرفت، سرعت گرفته است اما تا رسیدن به شرایط مطلوب فاصله دارد.

دو سال پیش آیت الله علی خامنه ای دستور واگذاری شرکت ها و صنایع بزرگ دولتی را صادر کرد که تا پیش از آن بر اساس اصل ۴۴ قانون اساسی امکان واگذاری آن به بخش خصوصی وجود نداشت.

بر اساس این تفسیر دولت اجازه یافت از طریق بورس بخش عمده سهام شرکت های بزرگ خودروسازی، فولاد، معادن، بانک و بیمه، هواپیمایی، کشتیرانی، مخابرات و بخش هایی از صنعت نفت و گاز را بفروشد.

محمود احمدی نژاد رئیس جمهوری ایران در هنگام ارائه لایحه بودجه به مجلس گفت بودجه سال آینده در جهت سیاست های اصل ۴۴ و با هدف برای کاهش تصدی دولتی و فراهم آوردن مشارکت بیشتر بخش خصوصی در اقتصاد ملی تهیه شده است.

به گفته آقای احمدی نژاد در نظر دارد طی سال آینده بیشتر از پنج هزار میلیارد تومان از سهام و دارایی هایی شرکت های دولتی را بفروشد و درآمدهای آن را برای طرح های مصوب خود هزینه کند.

سهام عدالت

دولت محمود احمدی نژاد در سه سال اخیر در کنار خصوصی سازی بخشی از سهام شرکت های دولتی را به سهام عدالت اختصاص داده است که با انتقاداتی از سوی کارشناسان روبه رو شده است.

دولت آقای احمدی نژاد عمده نیروی خود را صرف واگذاری سهام عدالت کرده است که اجرای آن با هدف توزیع ثروت و کاهش فقر در دستور کار قرار گرفت.

هدف از واگذاری سهام شرکت های دولتی به عنوان سهام عدالت، توانمند سازی خانواده های کم درآمد بوده است اما برخی منتقدان سهام عدالت می گویند که واگذاری سهام عدالت با توجه به زیان ده بودن بسیاری از شرکت های دولتی، تاثیر چندانی در میزان درآمد خانواده ها نخواهد داشت.

سود سهام عدالت برای یک سال ۶۰ هزارتومان بوده که به عقیده کارشناسان، برخلاف نظر دولت این میزان سود تاثیری در برطرف کردن فقر نخواهد داشت.

در سه سال اخیر بین بیشتر از بیست میلیون ایرانی سهام عدالت توزیع شده است و قرار است این تعداد به بیشتر از چهل میلیون نفر برسد.

به عقیده کارشناسان، دولت همزمان با توزیع سهام عدالت، دشوار بتواند پنج هزار میلیارد تومان (پنج میلیارد دلار) از سهام شرکت های دولتی را برای تامین بخشی از بودجه سال آینده در بازار بورس بفروشد.

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.