بازگشت ایران به صدر واردکنندگان گندم جهان

گندم
Image caption ایران ده سال پیش بزرگترین وارد کننده گندم جهان بود اما چهار سال پیش در تولید گندم خودکفا شده بود

وزارت بازرگانی ایران اعلام کرده که قرارداد خرید 6 میلیون تن گندم وارداتی را امضا کرده است که نزدیک به نیمی از آن به بنادر ایران حمل شده است.

مجید پارسا نیا معاون وزیر بازرگانی به خبرگزاری مهر گفته است: "بخشی از گندم های خریداری شده از کشورهای نیمکره شمالی بوده ولی چون محصولات نیمکره جنوبی به اعتقاد دست اندرکاران آرد و نان از مرغوبیت بیشتری برخوردار است، از آن مبادی نیز گندم خریداری می کنیم."

گزارش هفت ماه اول گمرک ایران نشان می دهد که گندم وارداتی از کشورهای سوئیس، کانادا، فرانسه، آلمان، روسیه، اتریش و قزاقستان وارد شده است.

واردات این حجم گندم یک بار دیگر ایران را در ردیف بزرگترین وارد کنندگان گندم قرار می دهد.

در سال ۱۳۷۷ ايران با وارد کردن شش ميليون و ۸۰۰ هزار تن گندم بزرگترين وارد کننده گندم جهان بود و سه سال بعد از آن نيز به طور متوسط سالانه چهار ميليون تن گندم خارجی وارد کرد.

بعد از آن برنامه ای برای افزایش تولید گندم به اجرای گذاشته شد و چهار سال پیش ایران اعلام کرد که در تولید این محصول به خودکفایی رسیده است.

اما امسال با اولین خشکسالی گسترده، وضع دوباره به ده سال پیش برگشته و تولید گندم از حدود 15 میلیون تن به کمتر از ده میلیون تن کاهش یافته است.

خبرگزاری کار ایران از قول آقای پارسانیا نوشته: "سال گذشته تولید گندم در کشور به دلیل بروز خشکسالی کاهش زیادی داشت و برای همین واردات گندم عملی نکوهیده به حساب نمی آید."

زمين های زير کشت گندم در ايران شش ميليون ۲۰۰ هزار هکتار است که چهار ميليون هکتار آن زير کشت ديم و دو ميليون ۲۰۰ هزار هکتار آن کشت آبی است.

ايران برای دستيابی به خودکفايی گندم، اعتبارات و منابع مالی گسترده ای اختصاص داده بود و برای تشویق گندمکاران، بخش عمده ای از گندم تولیدی را به صورت تصمینی و با قیمت های بالا خریداری می کرد.

برخی از منتقدان افزايش قيمت را يکی از علل اصلی تمايل کشاورزان به کشت گندم ارزيابی کرده و معتقدند دولت با حمايت غير منطقی از گندم، کشاورزان را به سمت توليد اين محصول هدايت کرد و افزايش توليد در سالهای اخیر به این شیوه امکانپذیر شد که شيوه ای ناپايدار و غيرعلمی است.

ایران در سال گذشته دو هزار و 600 میلیارد تومان (حدود دو میلیارد و 600 میلیون دلار) یارانه برای تولید گندم و نان اختصاص داد و پیش بینی می شود امسال به دلیل واردات گسترده، این رقم افزایش پیدا کند.

حذف یارانه ها

Image caption تولید گندم ایران به دلیل خشکسالی از بیشتر از 15 میلیون تن به کمتر از ده میلیون تن رسیده است

یارانه گندم و آرد در حالی افزایش می یابد که دولت ایران درصدد است با اجرای طرح تحول اقتصادی، یارانه ها را حذف و این یارانه ها را به صورت نقدی در اختیار خانوارها قرار دهد.

لایحه پرداخت یارانه های نقدی تهیه شده اما اشاره ای به موارد غذایی نشده و به گفته برخی مقامات دولتی، این برنامه مواد غذایی نظیر گندم و آرد را در بر نمی گیرد.

طرح ساماندهی گندم، آرد و نان با هدف متوقف کردن پرداخت یارانه نان و جایگزینی آن با پرداخت مستقیم یارانه به قشرهای محروم از حدود هشت سال پیش مطرح بوده اما چون جمعیت زیر خط فقر شناسایی نشده بود، این طرح اجرا نشد.

به گفته کارشناسان حجم بالای واردات گندم مشکل اصلی ایران نیست و این کشور باید به فکر بهبود کیفیت نان باشد زیرا بیشتر از یک چهارم گندم مصرفی به دلیل ارزان بودن با پخت نامناسب نان از گردونه مصرف انسان خارج می شود و به صورت ضایعات و خوراک دام در می آید.

طرح تولید نان صنعتی

ایران از مدتها پیش درصدد است با اجرای طرح تولید نان صنعتی، نانوایی های سنتی را تعطیل کند اما این برنامه هنوز در مراحل اولیه قرار دارد و به نظر نمی رسد به این زودی عملی باشد.

بر اساس برنامه ای که دولت تهیه کرده است اگر این طرح عملی شود نانوایان می توانند سهامدار کارخانه های صنعتی تولید نان شوند و با دریافت مجوز تجاری، نان صنعتی توزیع کنند.

نان به عنوان مهمترین ماده غذایی در سبد خانوارهای ایرانی است و بخش عمده نان مصرفی به شکل سنتی و در انواع مختلفی نظیر بربری، سنگک، تافتون و لواش تولید می شود.

بر اساس گزارش ها نزدیک به 30 درصد نان تولیدی به دلیل کیفیت نامطلوب دور ریخته می شود و هدف از اجرای این طرح جلوگیری از حجم گسترده ضایعات نان است.

مطالب مرتبط