مجلس ایران یک فوریت لایحه حذف یارانه ها را تصویب کرد

احمدی نژاد در مجلس
Image caption احمدی نژاد نسبت به تصویب سریع لایحه ابرای امیدواری کرده است

سرانجام لایحه حذف یارانه های کالا به مجلس ایران ارائه شده و نمایندگان یک فوریت این لایحه را تصویب کرده اند.

روز سه شنبه، 30 دسامبر (10 دی)، محمود احمدی نژاد، به منظور توضیح و دفاع از لایحه هدفمند کردن یارانه ها در مجلس حاضر شد و طی سخنانی، از نمایندگان خواست تا نظرات اصلاحی خود را در این زمینه مطرح و الایحه را هرچه زودتر تصویب کنند.

این لایحه روز دوشنبه با قید یک فوریت به مجلس ارائه شده بود و در جلسه روز سه شنبه، پس از سخنان رئیس جمهوری، دو نماینده مجلس در موافقت و مخالفت با لایحه سخنرانی کردند و سپس در مورد یک فوریت این لایحه رای گیری شد که با 127 رای موافق به تصویب رسید.

روح الله حسینیان، نماینده تهران، در دفاع از این لایحه، وضع کنونی پرداخت یارانه ها را "نا عادلانه ترین شکل توزیع" توصیف کرد و گفت که اقتصاد کشور باید به کمک دولت از یارانه ها آزاد شود و روی پای خود بایستد.

مجلس ایران دارای 290 نماینده است اما مشخص نیست که چه تعدادی از نمایندگان در رای گیری جلسه روز سه شنبه شرکت داشتند.

با تصویب یک فوریت لایحه حذف یارانه کالاها، این لایحه برای بررسی و احتمالا تغییراتی در آن، در دستور کار کمیسیون های مجلس قرار می گیرد و سپس مراحل مذاکرات و نمایندگان و رای گیری در باره آن به جریان می افتد.

پس از اعلام تصویب یک فوریت لایحه، آقای احمدی نژاد در گفتگو با خبرنگاران تاکید کرد که در لایحه هدفمند کردن یارانه ها، پرداخت نقدی یارانه ها پیش بینی شده است.

پرداخت نقدی به خانوارهای به منظور جبران افزایش بهای کالاها پس از حذف یارانه، از جمله موارد بحث برانگیز در لایحه دولت بوده و برخی از نمایندگان مجلس خواستار ارائه لایحه بدون بخش مربوط به پرداخت یارانه نقدی شده بودند.

آقای احمدی نژاد ابراز امیدواری کرد که مجلس در مورد این بخش از لایحه، از نظرات کارشناسان و صاحبنظران استفاده کنند و اظهار داشت که نمایندگان مصمم هستند لایحه را در کوتاه ترین مدت تصویب و به دولت ابلاغ کنند.

وی افزود که بررسی های مفصل کارشناسی در مورد این لایحه صورت گرفته و وی امیدوار است که نمایندگان مجلس به سرعت آن را بررسی و اصلاح و تصویب کنند تا به صورت قانون، برای اجرا در اختیار دولت قرار گیرد.

رئیس جمهوری گفت که در خلال یک ماه و نیم گذشته همه مسایل در باره این لایحه را به طور مشخص و شفاف بیان کرده و افزود که پس از خاتمه بررسی و تصویب لایحه در مجلس، دولت بر اساس مصوبه مجلس عمل خواهد کرد.

در مورد گزارش هایی حاکی از اظهار نظر رئیس کمیسیون ویژه مجلس حاکی از منتفی شدن پرداخت یارانه های نقدی، آقای احمدی نژاد یادآور شد که رئیس کمیسیون ویژه این خبر را تکذیب کرده است.

لایحه بحث برانگیز

قرار بود آقای احمدی نژاد روز 3 دسامبر (13 آذر) برای ارائه این لایحه در مجلس حاضر شود اما ساعاتی قبل از تشکیل جلسه، اعلام شد که حضور وی به منظور هماهنگی بیشتر به تعویق افتاده است.

Image caption مجلس یک فوریت لایحه حذف یارانه ها را تصویب کرده است

تصمیم به تعویق در ارائه لایحه به مجلس تنها ساعاتی پس از آن اعلام شد که محمود احمدی نژاد در یک برنامه تلویزیونی از برنامه تحول اقتصادی دولت شامل لایحه هدفمند کردن یارانه های دفاع کرده و گفته بود که با توجه به کاهش بهای نفت خام، زمان برای اجرای اصلاحات مساعد است.

پس از تصمیم آقای احمدی نژاد به تعویق ارائه لایحه حذف یارانه ها، گفته شد که احتمالا با توجه به انتقادات و ابراز نگرانی کارشناسان و برخی نمایندگان مجلس نسبت به آثار ناشی از تصویب و اجرای این برنامه بر شرایط اقتصادی کشور، دولت به ا ین نتیجه رسیده است که مشورت بیشتر به منظور قانع کردن نمایندگان ضرورت دارد.

در صورتیکه این لایحه به تصویب برسد، دولت اجازه خواهد داشت تا یارانه فرآورده های نفتی را به تدریج کاهش دهد به نحوی که ظرف سه سال، قیمت این اقلام در داخل ایران کمابیش به سطح بهای آنها در بازارهای منطقه افزایش یابد.

به این ترتیب، سوبسید پرداخت شده برای نفت خام تحویلی به پالایشگاه های داخلی حذف می شود و همچنین، بنزین وارداتی از خارج نیز به بهای خرید آن در اختیار مصرف کنندگان قرار می گیرد.

این لایحه همچنین پیش بینی می کند که بهای گاز طبیعی نیز حداکثر ظرف سه سال، به 75 درصد بهای گاز صادراتی افزایش یابد و قیمت برق برای مصرف کننده نیز معادل قیمت تمام شده آن تعیین شود.

نرخ آب مصرفی نیز در همین مدت به سطح قیمت تمام شده خواهد رسید و دولت اجازه خواهد داشت بهای سایر کالاها و خدمات همگانی را نیز در حد قیمت تمام شده آنها در اختیار مصرف کنندگان قرار دهد و به این ترتیب، مانع از زیاده روی در مصرف شود.

منتقدان این لایحه بر این باور بوده اند که حذف یارانه پرداختی به شمار قابل توجهی از کالاها، آنهم در شرایطی که ایران با نرخ تورم رو به افزایش مواجه بوده است، به فشارهای تورمی دامن بزند.

برخی از کارشناسان نیز این نظر را مطرح کرده اند که اگرچه حذق یارانه ها و نزدیک شدن قیمت کالاها و خدمات به هزینه تمام شده آنها برای اصلاح ساختار اقتصادی جمهوری اسلامی و استفاده بهینه از منابع لازم است، اما بدون تغییرات اساسی در نگرش و رفتارهای اقتصادی و سیاسی و به خصوص نقش دولت و گروه های متنفذ در اقتصاد کشور، چنین سیاستی ممکن است نتیجه مطلوب را در پی نداشته باشد.

در عین حال، مهمترین انتقادی که بر لایحه هدفمند کردن یارانه ها وارد شده اصرار آقای احمدی نژاد در این زمینه بوده است که به جای پرداخت یارانه برای دسترسی مصرف کنندگان به کالاهای ارزانقیمت، برای جبران فشار ناشی از افزایش قیمت ها، پول نقد میان خانوارهای توزیع شود.

مخالفان این لایحه گفته اند که چنین اقدامی به افزایش سریع تقاضا منجر می شود که می تواند فشار تورمی ناشی از حذف یارانه ها را شدت بخشد.

به گفته آنان، انگیزه آقای احمدی نژاد از تصویب این لایحه، فراهم آوردن زمینه پرداخت نقدی به مردم به منظور جلب حمایت برخی رای دهندگان در آستانه انتخابات ریاست جمهوری است.

آقای احمدی نژاد در گفتگو با خبرنگاران در روز سه شنبه با اشاره به اینکه شمار قابل توجهی از خانوارها فرم های مربوط به یارانه های نقدی را پر کرده اند، گفت که "مردم استقبال خوبی از طرح سرشماری اطلاعات خانوار کردند و شصت و سه میلیون نفر در آن ثبت نام کردند که خود بزرگترین فراندوم و به معنی اعلام آمادگی برای مشارکت مردم است."

مطالب مرتبط