بنزین آزاد در ایران سهمیه ای شد

پمپ بنزین

دولت ایران خبر داده که از این پس خودروهای شخصی علاوه بر سهمیه ۶۰ لیتری ماهانه، فقط تا سقف ۵۰۰ لیتر می توانند از بنزین آزاد استفاده کنند.

سهمیه تعیین شده در سه ماه بهار امسال برای هر خودرو ۶۰ لیتر بوده و دولت ۸۰ لیتر نیز به عنوان بنزین نوروزی به خودروهای شخصی اختصاص داده بود.

سهمیه بنزین فعلی نصف سهمیه ای است که دولت تا یک سال پیش به خودروهای شخصی اختصاص می داد.

قیمت هر لیتر بنزین سهمیه ای ۱۰۰ تومان است و بنابر تصمیم جدید دولت، خودروهای شخصی که سهمیه بنزین آنها تمام شود می توانند با کارت بنزین خودرو تا ۵۰۰ لیتر بنزین به قیمت ۴۰۰ تومان استفاده کنند.

علیرضا ضیغمی مدیر عامل شرکت ملی پالایش و پخش فراورده های نفتی در باره محدودیت تازه برای عرضه بنزین آزاد گفته است که با این کار جلوی قاچاق مواد سوختی گرفته می شود.

جلوگیری از قاچاق سوخت و کاهش مصرف بنزین از جمله دلایل دولت برای سهمیه بندی بنزین بود اما میزان مصرف بنزین و محدودیت های تازه نشان می دهد که برنامه سهمیه بندی با اهداف پیش بینی شده فاصله دارد.

گزارش های وزارت نفت ایران نشان می دهد که در مصرف بنزین تغییری ایجاد نشده است. مصرف روزانه بنزین در ایران حدود ۶۷ میلیون لیتر است و حدود یک سوم از آن از طریق واردات تامین می شود.

داستان ناتمام بنزین

ایران به طور میانگین روزانه بیشتر از ۲۰ میلیون لیتر بنزین وارد می کند ولی بنابر آخرین گزارش وزارت نفت، در دو ماه اول امسال تنها حدود ۶ میلیون لیتر بنزین به صورت آزاد فروخته شده است. این در حالی است که بر اساس قانون دولت باید بنزین وارداتی را به قیمت آزاد بفروشد و از محل فروش بنزین آزاد، بودجه مورد نیاز بنزین وارداتی را تامین کند.

در سه سال گذشته مجلس با دولت بر سر فروش بنزین وارداتی به قیمت دولتی اختلاف نظر داشته است و برخی نمایندگان مجلس، دولت را به "بی قانونی" متهم کردند. چندین بار نیز وزرای نفت به مجلس فراخوانده شدند تا در باره نادیده گرفتن قانون از سوی دولت و دلایل آن توضیح دهند اما توضیحات وزیران، نمایندگان را قانع نکرده است.

از نظر نمایندگان مجلس، بر اساس قانون بودجه سال گذشته دولت باید فقط به میزان فروش بنزین آزاد، بنزین از خارج وارد می کرد اما گزارش های رسمی سال گذشته نشان می داد که به طور متوسط ۲۰ میلیون لیتر بنزین روزانه از خارج وارد شده اما تنها حدود سه میلیون لیتر آن به قیمت آزاد فروخته شده و بقیه از طریق سهمیه در اختیار مصرف کنندگان قرار گرفته است.

دولت برخلاف قانون بودجه، برای تامین بودجه مورد نیاز بنزین وارداتی از درآمدهای شرکت ملی نفت ایران به این کار اختصاص داده است و در ازای بنزین وارداتی، نفت در اختیار فروشندگان قرار داده است.

بنابر گزارش گمرک، دولت در سال گذشته چهار میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار برای واردات بنزین هزینه کرده که به نظر نمایندگان مجلس، این کار دولت غیرقانونی بوده است.

بنابر قانون هدفمند کردن یارانه ها که قرار است امسال اجرا شود، دولت باید قیمت تازه ای برای مواد سوختی نظیر بنزین تعیین کند اما دولت تاکنون در باره نحوه و میزان افزایش قیمت بنزین در سال جاری توضیحی نداده است.

فرید عامری مدیر شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی به خبرنگاران گفته که وزارت نفت هر لیتر بنزین وارداتی را به قیمت ۹۰۰ تا ۹۵۰ تومان می خرد و آن را به قیمت ۴۰۰ تومان در اختیار مصرف کننده می گذارد.

قانون هدفمند کردن یارانه ها دولت را ملزم می کند که در فاصله پنج سال بنزین، گازوئیل، برق، گاز و چند ماده سوختی دیگر را به قیمت های منطقه ای و بین المللی به مصرف کنندگان داخلی بفروشد.

به نظر می رسد دولت با اعلام قیمت بنزین وارداتی، سعی دارد تا بازار مصرف را برای افزایش قیمت بنزین آماده کند. وضعیت عرضه بنزین سهمیه ای تا یک ماه دیگر روشن است اما مشخص نیست که در ماه های بعدی سال، بنزین سهمیه ای و آزاد با چه قیمتی عرضه خواهد شد.