سهمیه بندی بنزین در ایران حذف می شود

پمپ بنزین
Image caption سهمیه بندی بنزین سه سال پیش شروع شد

ستاد حمل و نقل سوخت در ایران اعلام کرده که از نیمه دوم سال بنزین به جای دو قیمت سهمیه ای و آزاد به یک قیمت عرضه شده و سهمیه بندی بنزین حذف می شود.

محمد رویانیان رئیس ستاد حمل و نقل سوخت به خبرنگاران گفته که در نیمه دوم سال یعنی از پائیز امسال، بنزین و گازوئیل به قیمت "نیمه یارانه ای" عرضه می شود.

دولت معتقد است که قیمت هر لیتر بنزین حدود 800 تومان است و از پائیز امسال بخشی از یارانه بنزین حذف می شود و تا پنج سال دیگر بنزین به قیمت بازارهای بین المللی عرضه خواهد شد.

برنامه سهمیه بندی بنزین سه سال پیش آغاز شد و دولت بنزین را به دو قیمت دولتی (سهمیه ای) و آزاد در اختیار مصرف کنندگان قرار می داد اما اکنون تصمیم دارد با اجرای برنامه حذف یارانه ها، سهمیه بندی بنزین را حذف کند.

هدف از اجرای برنامه سهمیه بندی بنزین، کنترل مصرف و جلوگیری از قاچاق، اعلام شده بود و اجرای این برنامه با وجود مشکلاتی که داشت، تا حدودی موفقیت آمیز بود و ایران توانست مصرف بنزین را کنترل کند.

در مقابل دولت نتوانست میزان تولید بنزین را افزایش دهد و بر اساس آخرین گزارشها، تولید روزانه بنزین در حد همان 43 میلیون لیتر سه سال پیش است.

البته اکنون وزارت نفت ایران می گوید که برنامه ای دو ساله برای افزایش تولید بنزین در دست دارد و در صورتی که فروش بنزین به ایران به طور کلی قطع شود، واحدهای پتروشیمی، قادر خواهند بود به سرعت، بنزین تولید کنند.

هنوز مشخص نیست که دولت چه قیمتی را برای بنزین در نظر گرفته است و آقای رویانیان می گوید که برخی قیمت هر لیتر بنزین را حدود 800 تا 900 تومان اعلام کرده اند "ولی قطعا قیمت بنزین در نیمه دوم سال از این میزان پائین تر خواهد بود."

قیمت بنزین سهمیه ای در حال حاضر لیتری 100 تومان و قیمت بنزین آزاد لیتری 400 تومان است.

Image caption پیش بینی می شود قیمت بنزین در پنج سال به حدود 800 تومان برای هر لیتر برسد

برنامه حذف یارانه ها در طول پنج سال باید اجرا شود و آقای رویانیان می گوید که "پنج سال فرصت داریم تا قیمت بنزین و حامل های انرژی را به صورت صد درصد آزاد کنیم."

تحریم؛ مشکلی تازه برای عرضه بنزین

مشکلی که اکنون دولت با آن مواجه است تحریم های آمریکاست که جریمه هایی را برای فروشندگان بنزین به ایران در نظر گرفته است.

این تحریم ها از هم اکنون باعث بروز مشکلاتی شده و برخی شرکت های بزرگ فروشنده بنزین به ایران، فروش بنزین را محدود یا قطع کرده اند.

علاوه بر تحریم های شورای امینت سازمان ملل و آمریکا، اتحادیه اروپا نیز تحریم هایی علیه ایران در نظر گرفته و در روزهای گذشته هواپیماهای مسافری شرکت هایی هواپیمایی ایران ایر و ماهان در فرودگاههای امارات، آلمان و انگلیس با مشکل تامین سوخت مواجه شده اند.

سرنوشت کارت سوخت روشن نیست ولی تحلیلگران بازار انرژی می گویند که این کارت می تواند در صورت بروز مشکل برای خرید بنزین در بازارهای جهانی، کمک حال دولت ایران باشد چون با این کارت می تواند، بنزین تولید داخل را به صورت سهمیه ای در اختیار مصرف کنندگان بگذارد.

سهمیه بندی بنزین در حالی حذف می شود که هنوز مشکلات زیادی در بخش حمل و نقل عمومی وجود دارد و عرضه بنزین و گازوئیل به قیمت های بالا می تواند فشار زیادی به افراد کم درآمد یا آنها که درآمد ثابت دارند، وارد کند.

احتمال بروز تورم گسترده بعد از حذف یارانه و گرانی شدید کالاها یکی از مهمترین دغدغه هایی است که این روزها ذهن ایرانیان را به خود معطوف کرده است.

نگرانی از افزایش شدید قیمت ها تنها مربوط به بنزین و گازوئیل نیست بلکه بقیه قیمت دیگر مواد سوختی نظیر گاز و برق و کالاهایی نظیر نان نیز افزایش افزایش خواهد یافت.

اکنون گازوئیل لیتری 16.5 تومان فروخته می شود و بنابر پیش بینی ها قیمت این ماده سوختی باید در فاصله پنج سال دست کم به 600 تا 700 تومان برسد.

پیشنهادهای وزارتخانه های نیرو و نفت این است که قیمت گاز و برق در اولین سال اجرای برنامه حذف یارانه ها یعنی از پائیز امسال نزدیک به ده برابر شود.

برآورد دقیقی از میزان تورم در دست نیست اما برخی کارشناسان اقتصادی میزان تورم را بسیار بالا می دانند ولی دولت معتقد است که میزان تورم ناشی از حذف یارانه ها اندک خواهد بود.