علامت سئوال مجلس ایران کنار برنامه اشتغال دولت

مرکز پژوهشهای مجلس حق نشر عکس 1
Image caption مرکز پژوهشهای مجلس امارهای دولت در زمینه ایجاد شغل را زیر سئوال برده است

مرکز پژوهشهای مجلس ایران ضمن بررسی برنامه اشتغال دولت، ایجاد یک میلیون و ششصد هزار شغل در سال گذشته و برنامه ایجاد دو میلیون و پانصد هزار شغل در سال جاری را "مورد تردید جدی" قرار داده است.

گزارش سی صفحه ای مرکز پژوهشهای مجلس با کنار هم گذاشتن اطلاعات و آمار سالهای قبل نوشته است که وقتی که طی سه سال اول برنامه چهارم توسعه، از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۶ با رشد اقتصادی حدود شش درصد به طور متوسط سالانه حدود ۷۶۴ هزار شغل ایجاد شده است نمی توان با رشد یک درصد "ادعای ایجاد یک میلیون و ۶۰۰ هزار فرصت شغلی درسال ۱۳۸۹ و برنامه برای ایجاد دو و نیم میلیون فرصت شعل در سال ۱۳۹۰" را پذیرفت.

بانک مرکزی و مرکز آمار ایران گزارش شاخص های نظیر رشد اقتصادی، رشد تولید ناخالص داخلی و میزان سرمایه گذاری را منتشر نکرده و کارشناسان مرکز پژوهشهای مجلس می گویند که "همین امر خلاف سبب شده که بعضی مقامات اجرایی با ارائه ارقام بدون استناد مراجع رسمی وضع موجود را موفق جلوه بدهند."

بزرگترین برنامه دولت محمود احمدی نژاد برای مقابله با بیکاری، طرح بنگاههای زود بازده بود که با هزینه بیشتر از ۲۱ هزار میلیارد تومان به اجرا در آمد اما گزارش های رسمی نشان می دهد که با این طرح کمتر از یک میلیون شغل ایجاد شده است.

اکنون نیز دولت با اختصاص انواع وام های بانکی سعی دارد تا برنامه خود را برای ایجاد دو و نیم میلیون شغل عملی کند اما مرکز پژوهشهای مجلس می گوید که شغل هایی که با توزیع اعتبارات ایجاد می شوند "بیشتر کوتاه مدت هستند و پس از مدتی این افراد با مقداری بدهی به دولت بابت تسهیلات دریافتی به خیل بیکاران اضافه می شوند."

فرصت های شغلی ایجاد شده از طریق تزریق پول کوتاه مدت بوده و برای یک دوره زمانی شش ماهه می تواند نرخ بیکاری را کاهش داده ولی مرکز وابسته مجلس می گوید که پس از آن مجددا نرخ بیکاری افزایش پیدا کرده است.

مرکز پژوهشهای مجلس نتیجه می گیرد که "ایجاد شغل های غیر پایدار با دادن یارانه ها و سیاست های منفعل نیروی کار نمی تواند مشکل بیکاری را به صورت اصولی حل کند."

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption مجلس ایران آمارهای دولتی در باره اشتغال را نادرست خوانده است

وعده های دولت برای ایجاد شغل

دولت آقای احمدی نژاد وعده داده که با اجرای برنامه هایش مشکل بیکاری را ریشه کن خواهد کرد اما مرکز پژوهشهای مجلس با استناد به گزارش معاون برنامه ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری نوشته که جمعیت بیکار در سال ۱۳۹۳ به بیش از چهار میلیون و سیصدهزار نفر خواهد رسید.

بنابر برنامه پنجم توسعه که از امسال شروع شده است به طور متوسط سالانه حدود هشتصد و ۴۳ هزار نفر وارد بازار کار می شوند و مرکز پژوهشها می نویسد که این یعنی در سال گذشته خورشیدی دولت "در حدود دو برابر عرضه جدید نیروی کار" شغل ایجاد کرده است.

کارشناسان مرکز پژوهشهای مجلس برای آنکه تصویری از وضعیت اشتغال در ایران ارائه دهند بخشی از اطلاعات چند سال گذشته را بررسی کرده اند و نوشته اند که تعداد شاغلان در سال ۱۳۸۴ یعنی زمان که آقای احمدی نژاد به قدرت رسید، بیشتر از بیست میلیون و ششصد و چهارده هزار نفر بوده در حالی که این رقم در سال گذشته خورشیدی به بیشتر از بیست میلیون و ۶۷۸ هزار نفر رسیده که تغییری چندانی نکرده است.

بررسی این مرکز نشان می دهد که بخش کشاورزی در سالهای گذشته روزگار بدی را گذرانده و نزدیک به هفتصد هزار نفر از شاغلان این بخش کار خود را از دست داده اند.

تعداد بیکاران که در سال ۱۳۸۴ حدود دو میلیون و ۶۷۴ نفر بوده در بهار ۱۳۸۹ به سه میلیون و ۵۲۵نفر رسیده که حدود هشتصدوپنجاه هزار نفر افزایش نشان می دهد.

نتایج بررسی نشان می دهد که در سال ۱۳۸۴ تا کنون نه تنها به تعداد شاغلان اضافه نشده بلکه حتی تعداد بیکاران نیز افزایش قابل توجهی داشته است از همین رو کارشناسان مرکز پژوهشهای مجلس معتقدند که در این دوره "اگر شغل جدیدی ایجاد شده باشد تقریبا به همان نسبت شاغلان نیز بیکار شده اند."

مطالب مرتبط

لینک های اینترنتی مرتبط

بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست