شرکت‌های غربی با رفع تحریم هسته‌ای ارتباط نفتی با ایران را از سر می‌گیرند

حق نشر عکس Reuters
Image caption شرکت های نفتی خارجی نسبت به از سرگیری واردات نفت و سرمایه‌گذاری در بخش انرژی ایران ابراز تمایل کرده‌اند

شرکت‌های نفتی غربی برای حل مسایل مالی و از سرگیری روابط تجاری با ایران در انتظار لغو تحریم‌های هسته‌ای هستند.

خبرگزاری بلومبرگ در گزارشی نوشته است که شرکت‌های عمده نفتی اروپایی آشکارا از چشم انداز پایان تحریم اقتصادی ایران و ایجاد شرایط مناسب برای همکاری نفتی با این کشور سخن گفته‌اند.

این گزارش با یادآوری اینکه ایران از نظر ذخایر گاز طبیعی در جهان پس از روسیه در رده دوم و از نظر ذخایر نفتی پس از عربستان، ونزوئلا و کانادا در رده چهارم قرار دارد، نوشته است که روسای شرکت‌های نفتی رویال شل هلند، بی‌پی بریتانیا و توتال آمریکا گفته‌اند که آمادگی دارند تا به محض لغو تحریم‌های نفتی و مالی علیه جمهوری اسلامی، به ایران بازگردند. پیشتر، به نقل از رئیس شرکت ایتالیایی انی نیز اظهارات مشابهی منتشر شده بود.

در عین حال، شرکت‌های نفتی آمریکایی که از زمان انقلاب اسلامی سال ١٩٧٩ در ایران با انواع تحریم‌‌های اقتصادی و تجاری ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی مواجه بوده‌اند در مورد از سرگیری ارتباط تجاری با ایران نظر محتاطانه‌تری داشته‌اند. رایان لانس، رئیس شرکت نفتی کونکو گفته است که اگر در زمانی، به شرکت‌های آمریکایی اجازه بازگشت به ایران داده شود، به آن فکر خواهیم کرد." در سال ١٩٩٥، این شرکت بر سر طرحی به مبلغ یک میلیارد دلار با ایران به توافق رسید اما با مخالفت دولت آمریکا، از پیگیری آن خودداری ورزید.

اخیرا بن وان بوردن، مدیرعامل شرکت نفتی شل در سمینار سازمان کشورهای صادرکننده نفت - اوپک - گفت که ایران دارای منابع قابل توجهی است و افزود "به محض به دست آمدن فرصتی مشروع، ما ایران را مورد توجه قرار خواهیم داد." همچنین، باب دادلی، مدیرعامل شرکت بی‌پی نسبت به بازگشت به صنعت نفت ایران پس از خاتمه تحریم‌ها ابراز "تمایل فراوان" کرده است.

حق نشر عکس AP
Image caption صنعت نفت ایران نیز در انتظار نتیجه مذاکرات هسته‌ای است

بلومبرگ با اشاره به اظهارات بیژن زنگنه، وزیر نفت جمهوری اسلامی، می‌افزاید که دولت ایران نیز که حضور شرکت‌های خارجی را کلید احیای صنعت نفت خود می‌داند، با تهیه و توزیع پیش‌نویس قراردادهای نفتی انتظار دارد پس از حل مساله هسته‌ای، بتواند در افزایش فروش نفت و همچنین جلب دویست میلیارد دلار سرمایه‌گذاری لازم برای تحرک در صنعت نفت خود موفق شود.

در عین حال، شرکت‌های نفتی هشدار داده‌اند که موفقیت ایران در این زمینه‌ها مستلزم آن است که این کشور نسبت به گذشته، تسهیلات و امتیازات بیشتری در اختیار سرمایه‌گذاران خارجی قرار دهد و شرایط "سخاوتمندانه تری" را در نظر بگیرد. قراردادهای بای بک (بیع متقابل) ایران در گذشته صرفا شامل پرداخت حق الزحمه‌ای برای تکمیل طرح سرمایه‌گذاری بود اما سرمایه‌گذاران اینک انتظار دارند در قراردادهای آتی، سهمی از محصول تولیدی هم به سرمایه گذار اختصاص یابد تا ستون دارایی‌های شرکت را جذاب‌تر کند.

همزمان، به گزارش روزنامه آمریکایی وال استریت ژورنال، رئیس شرکت شل پس از ملاقات با وزیر نفت ایران گفته است که به محض لغو تحریم‌های نفتی و مالی، این شرکت بدهی دو میلیارد دلاری خود به دولت ایران را پرداخت خواهد کرد. پرداخت این مبلغ به دلیل تحریم مالی جمهوری اسلامی امکانپذیر نبوده و انجام آن مستلزم اجازه دولت‌های بریتانیا، آمریکا و هلند است.

در خبری دیگر در مورد آثار لغو تحریم هسته‌ای ایران، قرار است هیاتی از مقامات عالیرتبه کره جنوبی به منظور بررسی زمینه همکاری اقتصادی با ایران به تهران سفر کند.

حق نشر عکس Getty
Image caption زنگنه در صدد پس گرفتن سهم ایران در بازار نفتی جهان است

خبرگزاری یونهاپ کره جنوبی به نقل از منابع دولتی نوشته است که با توجه به ظرفیت‌های بالقوه اقتصاد ایران، قرار است چو تائی-یونگ، قائم مقام وزیر امور خارجه در راس هیاتی از مقامات دولت کره در اواخر ماه ژوئیه عازم تهران شود. تاریخ این سفر هنوز تعیین نشده است. همچنین، در نظر است به محض امضای توافقنامه هسته‌ای شامل رفع تحریم‌ها، وزیر امور خارجه کره جنوبی نیز دیدار از ایران را در دستور کار قرار دهد.

این خبرگزاری افزوده است که در حال حاضر، ده‌ها میلیارد دلار دارایی‌های ایران به خاطر تحریم های مالی در بانک‌های خارجی مسدود است و به جمهوری اسلامی اجازه دسترسی به این دارایی‌ها داده نشده است و انتظار می‌رود پس از لغو تحریم، دولت ایران بخش قابل توجهی از این منابع را به سرمایه‌گذاری‌های زیربنایی اختصاص دهد و به این ترتیب، فرصتی برای حضور شرکت‌های خارجی در ایران فراهم آید.

همچنین، خبرگزاری تسنیم به نقل از وزیر نفت ایران نوشته است که پس از لغو تحریم ها، ایران در نظر دارد به تدریج به بازار نفت جهان بازگردد و سهم خود در این بازار را بار دیگر به دست آورد. آقای زنگنه که برای شرکت در اجلاس وزیران نفت اوپک به وین رفته، با اشاره به فزونی عرضه نفت در بازار، گفته است که تصمیم مناسب برای بازگرداندن توازن به بازار مستلزم توافق تمامی اعضاست و تاکید کرده است که "صنعت انرژی باید از سیاست به دور و از تحریم ها و محدودیت ها آزاد باشد."

از اواسط تابستان سال گذشته، بهای نفت خام رو به کاهش گذاشت و دلیل آن فزونی عرضه از تقاضا عنوان شد در حالیکه تلاش برخی از اعضای اوپک، به خصوص ایران، برای ترغیب این سازمان به کاهش سهمیه تولید به دلیل مخالفت بعضی دیگر از اعضا، به رهبری عربستان سعودی، به نتیجه نرسید. برخی مقامات جمهوری اسلامی گفته اند که عربستان به دلایل سیاسی، به خصوص ضربه زدن به ایران، با کاهش سهمیه تولید مخالفت می کند هر چند مقامات سعودی دلیل مخالفت خود را حفظ موقعیت بلند مدت اوپک قلمداد کرده اند.

با توجه به تشدید رقابت منطقه ای ایران و عربستان در چند ماه اخیر، برخی کارشناسان هشدار داده بودند که در صورتی که اختلافات سیاسی باعث شکاف در داخل اوپک شود، موقعیت این سازمان در بازار جهانی نفت ممکن است به مخاطره اقتد.

مطالب مرتبط