اعتراض وزارت خارجه تاجیکستان به سخنان ژیرینفسکی

دولت نذری حق نشر عکس BBC World Service
Image caption دولت نذری: مخالفت بین گروه‌های تاجیک صورت می‌گرفت، "قطل عام" اهالی روس هیچ گاه وجود نداشت

وزارت خارجه تاجیکستان در واکنش به سخنرانی‌های ولاديمير ژیرینفسکی در مورد حوادث جنگ داخلی در این کشور یادداشتی انتشار داده است.

در این یادداشت، وزارت خارجه تاجیکستان اظهارات رهبر حزب لیبرال دمکرات روسیه را در باره تاجیکستان "بی اساس" و "خصومت‌آمیز" خوانده است.

ولاديمير ژیرینفسکی، رهبر حزب لیبرال دمکرات روسیه و نامزد انتخابات ریاست جمهوری این کشور، که با موضع‌گیری‌های ملتگرایانه‌اش شهرت دارد، در برنامه تلویزیونی موسوم به "دوشنبه راستگویی" در تلویزیون "ان‌ ته وه" روسیه، گفت که "روس‌ها در زمان جنگ داخلی تاجیکستان قتل عام شدند."

در سند وزارت خارجه تاجیکستان می‌خوانیم: "پوبلیسیست (روزنامه‌نگار) روس ایگور خُلموگورف و رهبر حزب لیبرال دمکرات روسیه، ولاديمير ژیرینُفسکی، با اظهارات بی اساس در باره موارد احتمالی قتل عام اهالی روس تاجیکستان در آغاز دهه ۹۰ ام، برآمد (سخنرانی) کردند. آن‌ها همچنین مخالفت خود را با جلب نیروی کار خارجی به روسیه، خصوصاً از تاجیکستان، ابراز کردند."

وزارت خارجه تاجیکستان اصرار می‌کند که برای بار نخست نیست که سیاستمداران روس در مورد تاجیکستان چنین "اظهارات بی اساس" پهن می‌کنند.

در این سند می‌خوانیم: "باید یادآور شد که در دوران جنگ شهروندی در تاجیکستان مخالفت بین گروه‌های تاجیک صورت می‌گرفت و "قتل عام اهالی روس" هیچ گاه وجود نداشت."

دولت نذری، سخنگوی وزارت خارجه تاجیکستان، روز ۲ فوریه در نشستی مطبوعاتی گفت: "شاید بعضی جنایت‌ها صادر می‌شدند (رخ می‌داد)، اما در این جنگ بیشتر تاجیکان رنج کشیدند، تا یگان ملت دیگر."

وزارت خارجه در بیانیه خود می‌ افزاید: "در این رابطه، ما از چنین اظهارات بی اثبات این خادمان فدراسیون روسیه در تعجب بوده، دایر به عدم واکنش مناسب و ردیه رسمی از جانب حکومت روسیه پیرامون اظهارات خصومت‌آمیز نسبت به ملت تاجیک، نشر و پخش آن در رسانه‌ها، ابراز تأسف می‌کنیم."

مسئولان وزارت، همچنین ابراز امیدواری کرده‌اند که رسانه‌های روسی از نشر چنین "اظهارات بی اساس" و از برانگیختن اختلافات قومی و ملی در آینده خودداری کنند.

آقای نذری می‌گوید که ساکنان روسیه آزاد هستند که در مورد این یا آن کشور نظر انفرادی خود را بیان کنند، اما اظهارات سیاستمداران مطرح در باره یک کشور دیگر، بخصوص متهم کردن یک کشور به "قتل عام"، باید خیلی سنجیده باشد.

برخی از صاحب‌نظران می‌گویند که نظرات سیاستمداران روس در باره مهاجرت یکی از موضوعات حساس برای شهروندان روسیه بوده و نامزدها به سمت ریاست جمهوری تلاش دارند، با استفاده از حساسیت این موضوع، برای خود آرای ساکنان بیشتری را جلب کنند.

اما چنین نظراتی در باره تاجیکستان و مهاجران تاجیک، قبل از آغاز رقابت‌های انتخاباتی در روسیه نیز صدا می‌دادند. آقای ژیرینفسکی در گذشته نیز علیه مهاجران تاجیک سخنانی در ملای عمومی ابراز داشته و خشم جامعه تاجیکستان را برانگیخته است.

بسیاری‌ها در تاجیکستان او را "دشمن ملت تاجیک"، "نژادپرست" و "سودایی" می‌خوانند که حرف‌هایش را "باید نادیده گرفت". برخی هم او را به تحریک گروه‌های نژادپرست، از جمله طاس‌سران، علیه مهاجران تاجیک، متهم می‌کنند.

به این ترتیب، پیشنهادهایی برای راه‌اندازی نظام روادید میان تاجیکستان و روسیه با بهانه‌هایی مختلف، مانند "افزایش قاچاق مواد مخدر از تاجیکستان به روسیه" یا "انتقال بیماری‌های مسری توسط مهاجران تاجیک" که‌گاهی در رسانه‌های روسیه مطرح شده‌اند و کارشناسان این امر را از انواع فشار مسکو بر دوشنبه عنوان می‌کنند.

این در حالی است که تاجیکستان یکی از کشورهای صادرکننده نیروی کار به روسیه بوده، حدود یک میلیون ساکن مستعد به کار این کشور در روسیه کار و زندگی می‌کنند.

پولی که مهاجران از روسیه به تاجیکستان همه‌ساله ارسال می‌کنند، منبع اساسی درآمد برای بخش عمده‌ای از خانواده‌ها محسوب می‌شود. بنا به اطلاع بانک جهانی، در سال ۲۰۱۱ مهاجران تاجیک به تاجیکستان حدود ۲/۷ میلیارد دلار ارسال کرده‌اند.

اما کارشناسان حدس می‌زنند که با شمول آن مبلغی که توسط بانک منتقل نشده، بلکه مهاجران همراه خود آورده‌اند، این مبلغ احتمالاً به چهار میلیارد دلار رسیده است.