آیا 'طرح کاهش' مشکل آلودگی هوا و ترافیک تهران را حل می‌کند؟

حق نشر عکس

با وجود این که بارها اعلام شده بود اجرای طرح کاهش - کنترل آلودگی هوای شهر تهران (LEZ) - از ابتدای آبان ماه آغاز خواهد شد، به بن بست رسیدن گفتگوها میان مراجع چهارگانه دست‌اندرکار ترافیک تهران عملاً اجرای این طرح را به تعویق انداخته است.

بر اساس طرح کاهش، خودروها به نسبت میزان آلایندگی دسته بندی می‌شوند و مجوز ورودشان به محدوده مرکزی شهر تهران بر اساس گروهبندی صورت می‌گیرد. برای اجرایی شدن طرح جدید، که در پی "موانع قانونی و ناکارآمدی طرح زوج و فرد" مطرح شده؛ گروههای کارشناسی از وزارت کشور، پلیس راهنمایی رانندگی، شهرداری تهران و شورای شهر مشغول بحث و بررسی هستند.

طرح کاهش آلودگی تهران را به سه منطقه اصلی تقسیم می‌کند که شامل محدوده طرح ترافیک، محدوده زوج و فرد سابق یا طرح کاهش فعلی و محدوده پیرامونی شهر تهران می‌شود. خودروها هم از لحاظ آلایندگی به چهار گروه سبز، آبی، زرد و قرمز تقسیم میشود که سبز مجاز و قرمز غیر مجاز برای تردد در این محدوده دسته‌بندی می‌شود.

شهرداری تهران معتقد است باید از ابتدای اجرای طرح ورود همه خودروهای کاربراتوری ممنوع شود. اما موضع وزارت کشور این است که نباید زندگی مردم با شوک روبرو شود و همچنین همه ۳۵۰ هزار خودروی کاربراتوری که در تهران تردد میکنند که لزوماً فرسوده نیستند. اما طبق پژوهش دانشگاه شریف این ۱۰ درصد از خودروها معادل ۵۰ درصد آلودگی شهر تهران را ایجاد می‌کنند. پلیس راهنمایی و رانندگی اعلام کرده که بستر و امکانات سخت‌افزاری و نرمافزاری مورد نیاز برای تشخیص خودروهای آلاینده و اجرای طرح کاهش هم اکنون فراهم نیست. فرماندهی پلیس راهنمایی و رانندگی تهران می‌گوید لغو طرح زوج و فرد بار روانی دارد و ترافیک سنگینی را بر محدوده‌های مرکزی شهر تحمیل می‌کند. وزارت کشور تمدید ۱۰ ساله طرح موقت زوج و فرد را فاقد پشتوانه قانونی می‌داند و برآورد کرده که اعمال جریمه قانونی بر همه متخلفین طرح از عهده پلیس خارج است. شورای شهر تهران هم در آخرین بیانیه اعلام کرده است که اگر پلیس و شهرداری به توافق نرسند به عنوان میانجی به بحث طرح کاهش ورود می‌کند.

آیا شما با طرح کاهش-کنترل آلودگی هوای شهر (LEZ)- موافقید؟ اجرای طرح زوج و فرد تا کنون چه تاثیری بر زندگی شما گذاشته است؟

یکی دیگر از مسائل مورد بحث، مساله خودروهای فرسوده و روند معاینه فنی است. طبق اعلام دبیر شورای عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور، ۲۲۰۰ تاکسی فرسوده در محدوده طرح ترافیک تردد میکنند. شهرداری در این مورد گفته که "تا پایان سال ۹۴ هیچ تاکسی پیکانی در تهران تردد نمی‌کند". همچنین موتورسیکلت‌ها که ۹۹ درصدشان کاربراتوری هستند "به معضل بزرگی برای ترافیک تهران تبدیل شده‌اند." شهرداری تهران اعلام کرده که "ظرف ۵ ماه تعداد ۵۸۰ دستگاه اتوبوس شرکت واحد که قابلیت ارتقا کیفی نداشته و به سن فرسودگی کامل رسیده بودند از رده کاری ناوگان خارج کرده است."

اگر خودروی فرسوده بالای بیست سال دارید، آیا توانایی مالی تعویض آن را دارید؟ دولت چه تسهیلاتی باید برای تعویض خودروهای فرسوده فراهم کند؟ تجربه شما از معاینه فنی خودروها چیست؟

به جز تهران، کلان‌شهرهای دیگر ایران هم در حال اجرا یا بررسی اجرای طرح ترافیک هستند. مثلا در پی نصب دوربین‌های کنترل ترافیک در شهر رشت در شمال ایران، طرح ترافیک وارد فاز اجرایی می‌شود. هر دو نهاد پلیس ترافیک شهری ناجا و شهرداری تهران طرحهای پیشنهادی‌شان را با طرحهای در حال اجرا و تجربه شده در کلان‌شهرهای دنیا مقایسه می‌کنند. از آن سو برخی معتقدند می‌توان اعمال محدودیت بر رفت‌وآمد خودروهای شهروندان را ناقض حقوق شهروندی بخشی از جامعه تلقی کرد.

اگر در شهری زندگی ‌می‌کنید که محدودیت‌های ترافیکی در آن اعمال می‌شود از تجربه‌تان به ما بگویید. به نظر شما مردم و سایر نهادهای غیردولتی برای بهبود وضعیت آلاینده‌های هوا چه کاری می‌توانند بکنند؟

اگر می‌خواهید در نوبت شما شرکت کنید می‌توانید اطلاعات تماس خود را برای بی‌بی‌سی فارسی بفرستید تا با شما تماس گرفته شود.

تماس با نوبت شما:

شماره‌های تلفن‌: ۰۰۴۴۲۰۷۷۶۵۰۰۷۷ و ۰۰۴۴۲۰۷۷۶۵۰۰۷۸

پیامک: ۰۰۴۴۷۸۹۴۶۲۱۱۱۹

ایمیل: shoma@bbc.co.uk

فیسبوک: facebook.com/bbcshoma

توییتر: bbcshoma@

همچنین می توانید دیدگاه‌های خود را در این باره در فرم نظرخواهی زیر بنویسید تا در برنامه نوبت شما مطرح شود.