http://www.bbcpersian.com

16:07 گرينويچ - جمعه 06 اکتبر 2006 - 14 مهر 1385

فريبا صحرايي
روزنامه نگار در تورنتو

مشکل ويزای همسران دانشجويان ايرانی در کانادا


بورسيه دکترای مهندسی مواد دانشگاه يو.بی.سی کانادا است. از پارسال تا به حال، دست کم چهار مرتبه برای گرفتن ويزای توريستی همسرش اقدام کرده ولی هر بار جواب رد گرفته است.

"...بدون هيچ دليل قانع کننده و منطقی ، فقط هر بار به بهانه های مختلف فاصله ما را بيشتر و بيشتر می کنند ." اين صحبتهای محمد يکی از دانشجويان ايرانی دانشگاههای کانادا است که از بدو ورودش به کانادا نتوانسته به همسرش ملاقاتی داشته باشد.

حداقل ۳۰ دانشجوی ايرانی بورسيه در دانشگاههای بزرگ کانادايی، که دو نفر از آنها زن هستد، اين روزها وضعيتی مشابه يا به مراتب بدتر از او دارند: اختلافات خانوادگی و بگو مگو های از راه دور و خلاصه سردی در روابط طرفين.

بی ترديد کانادا در زمينه تربيت و جذب دانشجوی خارجی يکی از پيشروترين کشورها در جهان است. چنانچه آخرين آمار موجود نشان می دهد که در حال حاضر حدود ۱۰۰ هزار دانشجوی خارجی با اقامت موقت در دانشگاههای اين کشور مشغول تحصيل هستند که عده زيادی از آنها بعد از اتمام دانشگاه هرگز به کشورهای خود باز نمی گردند.

در طی دوران دانشجويی، اين امکان به دانشجويان داده می شود که برای يک يا چند بار با گرفتن ويزای موقت، همسران و يا پدر و مادرانشان را در خاک کانادا ببيند و مدتی هم که شده در کنار هم باشند.

محمد می گويد: "اين حق همسران ما است که دست کم برای ديدن ما ويزای موقت بگيرند. بالاخره همه ما ازدواج کرديم و بعضی از آنها هم نامزد دارند و خيلی ها واقعا دارند به مشکل بر می خورند. دارند زندگی ما را خراب ميکنند و معلوم نيست برای چی ؟"

به نظر دانشجويان ايرانی، سخت گيريهای کانادا از حدود يک سال قبل شروع شده، چرا که پيش از آن دانشجويان با سهولت بيشتری برای اعضای خانواده اشان ويزا می گرفتند و حتی موفق به اخذ ويزای تحصيلی می شدند. در حالی که به گفته اين دانشجويان از سال گذشته تا حال، حتی با وجود گرفتن پذيرش از دانشگاه مورد نظر، عملا درخواست ويزای تحصيلی ايرانيان با جواب رد سفارت کانادا در تهران روبرو می شده است.

"سياست ها تغيير نکرده است"

" سياست های کانادا برای صدور ويزا به متقاضيان ايرانی، اعم از دانشجويان و خانواده های آنان هيچ تغييری نکرده است ."

" ملينی کارکنر"، سخنگوی اداره مهاجرت و ويزای کانادا در گفت و گويی تلفنی ضمن اعلام اين مطلب، تاکيد کرد: "زمان صدور ويزا، ما دانشجويان ايرانی را به عنوان يک گروه در نظر نمی گيريم ، بلکه با هر کس به طور انفرادی و بر اساس قوانين موجود برخورد می کنيم."

او اضافه کرد: "متقاضی ويزا می بايست شرايط لازم را برای گرفتن ويزا داشته باشد و بتواند افسر مهاجرت را متقاعد کند."

وی وضعيت مناسب مالی و سلامت جسمی را از جمله شرايط لازم برای گرفتن ويزا دانست و اظهار کرد: "اگر کارمند مهاجرتی در مورد برگشت متقاضی ويزا به کشورش متقاعد نشود و دلايل محکمی پيدا نکند، می تواند با تقاضا مخالفت کند. به طوری که در مواردی ديده شده که افراد پيوند های محکمی با کشورشان ندارند و اين احتمال می رود که بعد از گرفتن ويزا هرگز به کشور خود باز نگردند."

سخنگوی اداره مهاجرت کانادا در پاسخ به اين سوال که گفته می شود تعداد دانشجويان ايرانی دانشگاههای کانادايی در سال جاری کاهش داشته است گفت:" من هيچ اطلاعی از اين آمار و ارقام ندارم."

وی از آخرين مکاتبات دانشجويان ايرانی با مقامات کانادا ابراز بی اطلاعی کرد و در خصوص سياست های آينده دولت برای تسهيل در صدور ويزای دانشجويان ايرانی گفت: "من هيچ حرفی در مورد آينده ندارم.

به رغم اظهار نظر های سخنگوی مهاجرت کانادا، " ويندسور استار" از نشريات کانادايی با چاپ مقاله ای در خصوص وضعيت دانشجويان ايرانی و مشکلات پيش آمده برای دانشجويان ايرانی ، می نويسد : " دانشجويان ايرانی قربانيان روابط سياسی دو کشور هستند که از بعد از مرگ زهرا کاظمی خبرنگار زن ايرانی تبار کانادايی در تهران رو به تاريکی گذاشت."

در حالی که تا به حال هيچ مقام کانادايی به طور رسمی به اين نکته به عنوان دليل عدم صدور ويزا به دانشجويان ايرانی اشاره نکرده بسياری از دانشجويان ايرانی با " ويندسور استار" هم نظر هستند .

"...اين که دانشجويان ايرانی و خانواده هايشان دارند قربانی روابط سياسی دو کشور می شوند که شکی نيست . واضح است که همه دلايل ديگری که از طرف سفارت کانادا عنوان می شود، بهانه ای بيش نيست." اينها را ياسر کراچيان، دانشجوی دکترای دانشگاه تورنتو و از مدال آوران المپيادهای دانش آموزی ايران می گويد.

مهم ترين دلايل عنوان شده برای رد ويزاهای دانشجويی در تهران، عدم اطمينان از برگشت متقاضيان به ايران و يا نداشتن پشتوانه مالی کافی از سوی سفارت کانادا مطرح شده است."

به نوشته " ويندسور استار " سال گذشته ۵۱ درصد از دانشجويان ايرانی ويزای تحصيلی گرفتند و از حدود ۱۵۰ هزار دانشجوی خارجی که سال قبل به کانادا آمدند ، ۹۰۰ نفر ايرانی بودند.

يکی از دانشجويان دانشگاه تورنتو می گويد: "اين يک نوع لجبازی بيشتر نيست که متاسفانه چوب آن را ما را می خوريم. اما اين حق ما است که همسر و اعضای خانواده امان را بعد از ماهها ببينيم. ما برای گرفتن اين حق تلاشمان را می کنيم."

آخرين اقدام دانشجويان ايرانی، تهيه توماری است که به امضای ۶۰۰ دانشجوی ايرانی شاغل به تحصيل در دانشگاههای کانادا رسيده است. اين تومار در دو نسخه اينترنتی و چاپی تهيه شده که نسخه اينترنتی آن به امضای دانشجويان رسيده و به زودی کار گرفتن امضاها برای نسخه چاپی شروع خواهد شد.

آنچه در اين تومار مورد درخواست امضا کنندگان قرار گرفته، تجديد نظر جدی مسولان و مقامات کانادايی در سياست های فعلی آنان و حل مشکل ايرانيان است.

علاوه بر اين ۱۵ انجمن دانشجويی در نامه ای مشترک، خواستار رسيدگی به مشکل دانشجويان ايرانی شدند. در اين نامه که خطاب به سفارت کانادا در تهران و دولت اين کشور نوشته و ارسال شده، انجمن های ايرانيان دانشگاههای کانادا ضمن اشاره به تاثير منفی سخت گيری های اخير در صدور ويزا بر زندگی خانوادگی و حتی آموزشی و تحصيلی ايرانيان شاغل به تحصيل در دانشگاههای کانادا آمده است: "به رغم سال ها کار تحقيقی بر روی پروژه های دانشجويی، در حال حاضر عده ای از اين دانشجويان به ناگزير در صدد بازگشت حتی موقت به ايران می باشند."

با وجود همه نامه نگاريها و رايزنی های انجام شده، دانشجويان هنوز پاسخ شفافی نگرفته اند و به نظر می رسد هيچ تغييری در سياست ها اعمال نشده است.

اما آنها دست از پيگيری نمی کشند. رفته رفته روسای دانشگاههای کانادا و اساتيد ايرانی و کاناديی هم به گروه معترضان می پيوندند . چنانچه چندی پيش رييس دانشگاه واترلو و رييس دانشگاه يو.بی.سی کانادا به مکاتباتی با مقامات کانادايی دست زدند و خواستار حل مشکل دانشجويان ايرانی شدند.

نظرات شما:

اين مشکل خيلی از ايرانيان مقيم خارح از ايران است. من در اروپا زندگی ميکنم.۲ بار خواهرم را دعوت کرده ام ولی او موفق به گرفتن ويزا نشد. با وجودی که کارمند رسمی است. اينها نمی خواهند که ما خانواده را بينيم. نميدانند که ايران بهترين کشور برای زندگی است و فکر ميکند که مسافرين عاشق هوای گند اينجا هستند. فرهناز - آلمان

دوست من(دختر) که دانشجو بود و ويزای برگشت هر سری به يک بهانه بهش ندادند تعريف ميکرد دفعه آخر که رفته بود سفارت خانم ديگه ای بود که ويزاشو در پاسی که اعتبارش در حال تمام شدن بوده در کانادا گرفته و پاس جديدش هم ايران گرفته بود موقع پرواز ميگن بايد ويزات مهرش تو پاس جديده باشه طرف ميره سفارت که تو پاس جديد مهر ويزا رو سفارت بزنه ، بهش ويزا نمــی دهنـد ! حسن رحيمی - تورنتو

متاسفانه سياستهای دولت کانادا در اين زمينه بسيار ناشايست و توهين آميز است. من در رشته کارشناسی ارشد مهندسی برق از دانتشگاه UQAC بورس تحصيلی دريافت کرده ام. اما وقتی برای گرفتن ويزا به سفارت مراجعه کردم صرفا به بهانه نداشتن تعلقات کافی برای بازگشت به ايران درخواستم را رد کردند. اين درحالی است که از طرف محل کار فعلی ام در ايران نامه ای رسمی در مدارکم موجود بود که براساس آن بازگشتم به ايران تضمين شده بود(من حتی سند خانه يکی از بستگان را گرو محل کارم گذاشته بودم تا تضمين بازگشتم به ايران باشد). بعد هم که به سفارت مراجعه کردم تا دليل رد شدنم را بدانم هيچ جوابی داده نشد و فقط گفته شد که يک بار ديگر اقدام به بازکردن پرونده کنيد. در بار دوم اقدام من برای اخذ ويزا،استادم در دانشگاه UQAC و رياست بخش پذيرش اين دانشگاه به طور مستقيم نامه هايی را به سفارت فکس کردند و خواستار حل مشکل ويزای من شدند. اما متاسفانه با وجود اضافه شدن چندين مدرک جديد در پرونده، درخواستم برای بار دوم و به بهانه تغيير نکردن پرونده رد شد! البته به غير از من دانشجويان زياد ديگری هم بودند که با وجود داشتن پذيرش قطعی و حتی بورس تحصيلی موفق به دريافت ويزا نشدند. علاوه بر اين سيستم پاسخ گويی مسئولين سفارت بسيار تحقير آميز و نامناسب است و به هيچ وجه امکان پيگيری دلايل واقعی اين عدم پذيرش ممکن نيست. با در نظر گرفتن تمامی مسائل فوق به نظر می رسد که مسئوليت فعلی اين سفارت در ايران دريافت وجه بررسی پرونده درخواست ويزای متقاضيان باشد تا امورات آن سفارت خانه محترم بر وفق مراد بگردد. پيمان

تابستان گذشته به همسر من برای ورود به کانادا به عنوان همراه ويزا ندادند. و ما بالاجبار برای ويزای امريکا اقدام کرديم و الان در امريکا هستيم. چقدر خوب شد که اين اتفاق افتاد. من الان هرگز حاضر نيستم به هر دليل به کانادا برم. علی - تولدو

بسياری از دانشجويان بورسيه بعد از زمان خاتمی از گروههای راديکال دانشجويی مثل انجمنهای اسلامی انتخاب شده اند و کانادا به آنان به چشم نمايندگان دولت ايران نگاه ميکند نه فرزندان ملت ايران. نياک - تورنتو

دوست خود من که دانشجوی سال يک دانشگاه sfu ونکوور هست تابستان امسال رفت ايران و دو بار برای ويزا از ايران اقدام کرد و با داشتن پشتوانه مالی خوب، مدارک محکم و مالکيت آپارتمان در کانادا ويزا بهش ندادن، اين واقعا نهايت ظلم است. سام پرهان - ونکوور

مادر من دکتری دارد و مدرس دانشگاه است و تا کنون چندين بار به آمريکا، انگليس، کشور های اروپايی و آسيايی و حتی آفريقايی هم رفته است و دائم به کنفرانس های مختلف می رود. اما با آنکه خواهرش در کانادا بيمار است و وضعيت مالی خوبی هم دارد کانادا اصلا به او ويزا نمی دهد. گويی اين کشور از آمريکا هم جذاب تر است . اين در حاليست که مادر من از وضعيت مالی خوبی هم در ايران بر خوردار است. حسين - تهران