تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری ایران رسما آغاز شد

  • 21 آوریل 2017 - 01 اردیبهشت 1396
نامزدها حق نشر عکس AFP
Image caption شماری از نامزدهای انتخاباتی مخالفت خود را با تصمیم کمیسیون نظارت بر تبلیغات ابراز داشته‌اند

با اعلام رسمی اسامی نامزدهای مورد تایید شورای نگهبان برای دوره دوازدهم انتخابات ریاست جمهوری ایران، تبلیغات انتخاباتی آغاز شده است. در این میان تصمیم کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخاباتی در منع پخش زنده مناظره تلویزیونی نامزدها ابهامات و انتقاداتی را در پی داشته است. همزمان، یکی از خبرگزاری‌های داخلی احتمال تغییر در این تصمیم را گزارش کرده است.

امروز، جمعه اول اردیبهشت ابراهیم رئیسی، تولیت آستان قدس رضوی با حضور در جمع برخی از مدیران ستادهای خود تبلیغات رسمی را آغاز کرد.

محمدباقر قالیباف، شهردار تهران هم در اولین سخنرانی بعد از آغاز رسمی تبلیغات در ایلام از دولت فعلی انتقاد کرد و گفت: "مهم‌ترین بحران کشور بحران اقتصادی است، این در حالی است که بیشترین حجم ریالی بانک‌ها در اختیار ۴۰۰ نفر است."

ابراهیم رئیسی و محمدباقر قالیباف هر دو نامزد مورد حمایت جبهه مردمی نیروهای انقلاب اسلامی (جمنا) هستند که ائتلافی از چند گروه اصولگراست.

روز گذشته، شورای نگهبان مصطفی میرسلیم، اسحاق جهانگیری، حسن روحانی، ابراهیم رئیسی، محمدباقر قالیباف و مصطفی هاشمی طبا را به عنوان نامزدهای مورد تایید خود به وزارت کشور معرفی کرد و ستاد انتخابات نیز اسامی آنان را به عنوان افراد مجاز برای ورود به رقابت‌های انتخاباتی در اختیار رسانه‌ها قرار داد. شورای نگهبان این شش نفر را از میان بیش از ۱۶۳۰ داوطلب نامزدی انتخابات از جمله شماری از شخصیت‌های سیاسی و مقامات ارشد سابق برگزیده است.

با عبور از مرحله گزینش توسط شورای نگهبان، این افراد اجازه دارند تبلیغات انتخاباتی خود را آغاز کنند و تا ۲۴ ساعت قبل از زمان رای گیری ادامه دهند. مرحله رای‌گیری عمومی برای تعیین یکی از این شش نفر به عنوان رئیس جمهوری روز ۲۹ اردیبهشت برگزار خواهد شد و نامزدها پس از ساعت ۸ بامداد روز ۲۸ اردیبهشت مجاز به تبلیغات نخواهند بود.

چهره‌های مطرح داوطلب نامزدی سمت و جایگاه سیاسی نظر شورای نگهبان
حسن روحانی رئیس جمهور فعلی ایران، نامزد اصلی شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان در انتخابات تایید صلاحیت
ابراهیم رئیسی تولیت آستان قدس رضوی، دادستان ویژه دادگاه روحانیت، نامزد'مستقل'و مورد حمایت جمنا تایید صلاحیت
محمدباقر قالیباف شهردار تهران، نامزد شکست خورده انتخابات یازدهم، نامزد مورد حمایت جمنا تایید صلاحیت
اسحاق جهانگیری معاون اول رییس‌جمهور و عضو شورای مرکزی کارگزاران تایید صلاحیت
مصطفی میرسلیم رئیس شورای مرکزی حزب موتلفه اسلامی و وزیر اسبق فرهنگ و ارشاد تایید صلاحیت
مصطفی هاشمی طبا وزیر پیشین صنایع و رییس اسبق کمیته ملی المپیک تایید صلاحیت
محمود احمدی‌نژاد رئیس جمهور سابق ایران رد صلاحیت
حمید بقایی معاون محمود احمدی‌نژاد و دبیر شورای عالی مناطق آزاد در زمان او رد صلاحیت
محسن رهامی عضو شورای عالی سیاستگذاری اصلاح‌طلبان رد صلاحیت
اعظم طالقانی نماینده سابق مجلس، فعال ملی مذهبی و دبیر کل جامعه زنان انقلاب اسلامی رد صلاحیت
علیرضا زاکانی نماینده سابق مجلس، عضو جمعیت رهپویان انقلاب و نامزد مورد حمایت جمنا رد صلاحیت
حمیدرضا حاجی بابایی نماینده مجلس، وزیر سابق آموزش و پرورش دولت احمدی‌نژاد و مورد حمایت جمنا رد صلاحیت
محمد غرضی وزیر اسبق پست و تلگراف، نامزد ریاست جمهوری ۱۳۹۲ رد صلاحیت

واکنش رد صلاحیت شدگان

بعد از اعلام نظر شورای نگهبان بالاترین واکنش‌ها در شبکه های اجتماعی به رد صلاحیت محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور پیشین ایران بود. اما خود او به طور رسمی درباره رد صلاحیت خود و نامزد مورد حمایتش حمید بقایی واکنشی نشان نداده است.

علیرضا زاکانی، که نام او در فهرست پنج نفره جمنا قرار داشت در واکنش به رد صلاحیت خود نوشته که به "تکلیف" عمل کرده و از "مشیت الهی شاکر" است. او از سایر افراد رد صلاحیت شده خواسته که نظر شورای نگهبان را "فصل الخطاب" بدانند.

محمد هاشمی، برادر اکبر هاشمی رفسنجانی هم در واکنش به رد صلاحیت خود گفت که به رأی شورای نگهبان "تمکین" می‌کند.

درخواست تجدید نظر در شیوه پخش مناظره‌ها

همزمان، تصمیم کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخابات در مورد نحوه تبلیغات تلویزیونی نامزدها با نارضایتی شماری از نامزدها و افراد و رسانه‌های طرفدار آنان مواجه شده است. روز گذشته این کمیسیون اعلام کرد که مناظره نامزدهای این انتخابات به صورت زنده پخش نخواهد شد، اما دلیل خاصی مطرح نکرده است.

امروز، ۱ اردیبهشت (۲۱ آوریل) خبرگزاری دانشجویان ایران یا ایسنا به نقل از احسان قاضی‌زاده هاشمی، نماینده مجلس و عضو شورای نظارت بر صدا و سیما و عضو کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخابات نوشت که با توجه به خواسته تمام نامزدها برای پخش زنده مناظره‌ها، این مصوبه در کمیسیون دوباره بررسی خواهد شد.

وی گفته است که قرار است جلسه کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخابات در اسرع وقت برگزار شود.

آقای هاشمی افزوده است که از زمان آغاز رسمی تبلیغات نامزدهای ریاست جمهوری، تمام برنامه‌های تولیدی، مستند و خبری سازمان صدا و سیما پیرامون نامزدهای انتخاباتی و برنامه های آنان بر اساس ضوابطی صورت خواهد گرفت که در این کمیسیون تصویب شده است.

Image caption پخش زنده مناظره‌ها در انتخابات دوره دهم از عوامل جلب توجه عمومی به این انتخابات تلقی شده است

در چند دوره اخیر انتخابات ریاست جمهوری، به خصوص انتخابات بحث برانگیز دهمین دوره ریاست جمهوری در سال ۱۳۸۸، پخش زنده مناظره‌های تلویزیونی از عوامل تاثیرگذار در جلب توجه مردم به انتخابات تلقی می‌شد. با توجه به اهمیتی که حکومت برای حضور مردم در پای صندوق رای قایل است، تصمیم این کمیسیون ابهاماتی را در پی آورده است.

خبرگزاری صدا و سیما، وابسته به سازمان رادیو و تلویزیون جمهوری اسلامی، در گزارشی با عنوان "وزارت کشور: مناظره‌ها، غیرِ زنده/ صداوسیما: مناظره‌ها زنده" نوشت که در حالیکه سخنگوی وزارت کشور اعلام کرده که مناظره‌های انتخاباتی نامزدهای دوازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری باید به صورت "ضبط شده" از تلویزیون پخش شود، مرتضی میر باقری، معاون رئیس این سازمان گفته است که مناظره‌های تلویزیونی نامزدهای انتخاباتی زنده پخش می‌شود و افروده که "مناظره‌های زنده تلویزیونی نامزدهای ریاست جمهوری مهمترین ویژه برنامه انتخاباتی رسانه ملی است که برای تشخیص صحیح مردم در نظر گرفته شده است."

وی گفته است که در نظرسنجی‌های انجام شده، "جذاب ترین برنامه ها برای مردم و نامزدها، مناظره های زنده تلویزیونی بوده است."

کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری طبق ماده ۶۲ قانون انتخابات ریاست جمهوری بر نحوه تبلیغات نامزدها نظارت دارد. طبق این ماده، اعضای این کمیسیون عبارتند از: دادستان کل کشور، وزیر کشور یا نماینده او، رئیس سازمان صدا و سیما یا نماینده او، یکی از اعضای شورای نگهبان، دبیر هیئت مرکزی اجرایی انتخابات و نماینده مجلس در شورای نظارت بر صدا و سیما. این کمیسیون جلسات خود را معمولا در محل سازمان صدا و سیما تشکیل می‌دهد.

کمیسیون نظارت بر تبلیغات انتخابات مستقل از ستاد انتخابات وزارت کشور است که به ریاست معاون سیاسی وزیر کشور و عضویت شماری از کارکنان این وزارتخانه بر نحوه برگزاری انتخابات نظارت دارد.