شورای امنیت در مورد برنامه موشکی ایران 'نظر واحدی' ندارد

حق نشر عکس Getty Images
Image caption فلتمن پایبندی ایران به تعهدات هسته‌ای را تایید کرده است

سازمان ملل متحد ضمن تایید پایبندی طرف‌های برجام به اجرای تعهداتشان، گفته است که شورای امنیت این سازمان نظر واحدی در مورد برنامه موشکی ایران ندارد.

در جلسه شورای امنیت برای "به‌روز کردن اطلاعات پیرامون قطعنامه ٢٢٣١ درباره لغو تحریم بین‌المللی علیه برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران" جفری فلتمن، معاون سیاسی دبیرکل سازمان ملل، ضمن ارائه گزارش پیشرفت در اجرای این قطعنامه گفت: "به نظر دبیرکل سازمان ملل، اجرای جامع و مستمر برجام متضمن آن است که برنامه هسته‌ای ایران منحصرا صلح آمیز باقی خواهد ماند و امکان شفافیت، نظارت و راستی‌آزمایی این برنامه وجود خواهد داشت."

آقای فلتمن افزود که از نظر سازمان ملل متحد، توافق هسته‌ای "فرصتی را برای ایران فراهم کرده است تا ارتباط گسترده‌تری با جامعه جهانی برقرار کند، روابط تجاری و اقتصادی خود را گسترش دهد و همچنین، باعث شود که شورای امنیت به طور نهایی و رضایتبخش مساله برنامه اتمی ایران را حل و فصل کند."

در پی دستیابی ایران و گروه ١+٥ به توافق هسته‌ای - برجام - در ژوئیه سال ٢٠١٥، شورای امنیت سازمان ملل ضمن تایید این توافق، با صدور قطعنامه ٢٢٣١ تحریم‌هایی را که علیه ایران وضع کرده بود لغو کرد.

معاون دبیرکل سازمان ملل گفت که این سازمان هیچ گزارشی در مورد عرضه، فروش یا انتقال مواد هسته‌ای در مغایرت با محتوای قطعنامه شورا دریافت نکرده و در نتیجه، ادامه اجرای برجام توسط ایران را تایید می‌کند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption هیلی ایران را به نقض تعهدات خود متهم کرده و خواستار واکنش مناسب شورای امنیت شده است

بخشی از گزارش معاون دبیرکل به آزمایش موشکی ایران اختصاص داشت. وی با یادآوری اینکه روز ٢٩ ژانویه سال جاری، جمهوری اسلامی یک موشک بالستیک میان‌برد را آزمایش کرد، گفت که در پی این آزمایش، ایران و اسرائیل جداگانه و فرانسه، آلمان، بریتانیا و ایالات متحده به طور مشترک نامه‌هایی را به دبیرکل تسلیم کردند.

پخش این فایل در دستگاه شما پشتیبانی نمی شود.
پیشینه اظهارنظرها درباره برنامه موشکی ایران

وی افزود: "همانند موضوع پرتاب موشک بالستیک ایران در مارس ٢٠١٦، اعضای شورای امنیت در مورد ارتباط این آزمایش با تعهدات مندرج در برجام نظر واحدی ندارند." در عین حال، وی به نقل از گزارش قبلی در مورد پیشرفت در اجرای برجام گفت که دبیرکل سازمان ملل از ایران می‌خواهد تا ازانجام چنین آزمایش‌هایی خودداری کند زیرا "این آزمایش‌ها به طور بالقوه می‌تواند باعث افزایش تنش شود."

حق نشر عکس AFP
Image caption شورای امنیت در مورد ارتباط برنامه موشکی جمهوری اسلامی با توافق هسته‌ای 'نظر واحدی ندارد'

در مورد نقل و انتقالات تسلیحاتی منسوب به ایران، معاون دبیرکل گفت که براساس اطلاعات جدید در مورد ضبط یک محموله تسلیحاتی توسط نیروی دریایی فرانسه در شمال اقیانوس هند در مارس سال گذشته، مشخص شده است که این محموله از ایران ارسال شده بود.

پخش این فایل در دستگاه شما پشتیبانی نمی شود.
تاثیر سیاسی و اقتصادی تحریمهایی تازه علیه برنامه موشکی ایران چیست؟

در ماه مارس سال گذشته، ناوهای نیروی دریایی فرانسه گزارش کردند که یک محموله بزرگ تسلیحات را که با کشتی ظاهرا عازم سومالی بود کشف و توقیف کرده‌اند. این دومین محموله تسلیحات کشف شده در منطقه بود و این احتمال مطرح شد که از ایران برای شورشیان حوثی در یمن ارسال شده است.

در جلسه شورای امنیت، نیکی هیلی، نماینده ایالات متحده در سازمان ملل ایران را متهم کرد که "کرارا و عمدا" تعهدات خود در قبال برجام را نقض کرده و شورای امنیت نیز واکنش مناسب را به اینگونه اقدامات نشان نداده است. خانم هیلی گفت: "پرتاب موشکی مکرر، قاچاق اسلحه، خرید فناوری ساخت موشک از خارج، و سفر مقامات نظامی جمهوری اسلامی به خارج همگی حاکی از نقض مستمر تعهدات بین‌المللی از سوی ایران است."

نماینده آمریکا همچنین شورای امنیت سازمان ملل را متهم کرد که "حداقل اقدامات لازم را نیز در واکنش به این تخلفات نشان نداده" و افزود که قطعنامه‌های شورای امنیت بدون دلیل صادر نمی‌شود و شورا ملزم است این مصوبات را اجرا کند و نسبت به تخطی از آنها واکنش نشان دهد.

در مورد بخش مربوط به برنامه موشک بالستیکی جمهوری اسلامی در قطعنامه ٢٢٣١ شورای امنیت بین ایران و آمریکا اختلاف نظر وجود دارد. در این قطعنامه از ایران خواسته شده است تا از دست زدن به هرنوع فعالیت مرتبط با موشک‌های بالستیک که به منظور حمل تسلیحات هسته‌ای طراحی شده، شامل سکوهای پرتاب که فناوری بالستیک به کار می‌برد خودداری ورزد. این قطعنامه همچنین مقرر می‌کند که شورای امنیت باید پیشنهاد کشورهای عضو سازمان ملل در زمینه نقل و انتقال یا فعالیت مشترک با ایران در زمینه‌های هسته ای، موشکی بالستیکی و تسلیحاتی را بررسی در مورد آنها تصمیم‌گیری کند و در صورت تصویب، معافیت از محدودیت‌های وضع شده را به آنها اعطا کند.

به تعبیر مقامات آمریکایی، این مصوبه مشخصا ادامه برنامه‌های موشکی جمهوری اسلامی را منع کرده زیرا ادامه این برنامه می‌تواند به ساخت موشک‌های قادر به حمل کلاهک هسته‌ای منجر شود. در مقابل، مقامات جمهوری اسلامی گفته‌اند که برنامه موشکی ماهیتی دفاعی دارد و مشمول منع فعالیت نظامی هسته‌ای نمی‌شود. آنان همچنین بر بومی بودن فناوری ساخت این موشک‌ها تاکید داشته‌اند.