روزنامه های تهران، ایران در سوریه چه می شود؟

روزنامه های صبح امروز تهران، چهارشنبه ۲۲ آذر، حضور پوتین در دمشق و اعلام خروج نیروهای روسی از آن کشور را با اهمیت دیده و به این پرسش رسیده اند که در صورت برقراری مذاکره بین روسیه و آمریکا بر سر روسیه، نقش ایران در سوریه و عراق چه می شود.

نگرانی از برخورد ایران با مساله فلسطین در زمانی که به نظر می رسد هیچ یک از کشورهای عربی و مسلمان آمادگی ایستادگی و اعتراض نیستند، موضوع مقالات متعددی است که روزنامه های اصولگرا گمانه زنی کرده اند که در پی تصمیم ترامپ، چنان غوغایی در منطقه برپا می شود که در نهایت فقط به نفع جمهوری اسلامی خواهد شد.

اما مهم ترین موضوع مقالات و گزارش های روزنامه های امروز مسایل مربوط به بودجه و احتمال گرانی سوخت و مخالفت با افزایش عوارض سفر خارجی است.

حق نشر عکس بهار
Image caption تیتر و عکس صفحه اول بهار

سردرگمی در سوریه

بهار در گزارش خود نوشته: با اعلام پایان خلافت گروه‌تروریستی داعش در سوریه این پرسش پیش روی مشاهده گران عرصه سیاست و تصمیم گیران کشور قرار گرفته که با پایان داعش حضور نظامی ایران در دو کشور عراق و سوریه به چه سمت و سویی خواهد رفت؟

به نظر نویسندگان این مقاله:سفر دو روز پیش ولادیمیر پوتین به کشور سوریه و دستور او درباره بازگشت نیروهای نظامی این کشور نشان از آن دارد که روس‌ها که در ظاهر در نقش کشور متحد ایران در میدان سوریه قرار دارند تمایل و عزمی برای ادامه حضور نظامی در سوریه نداشته و در تلاشند تا در موضوع بحران سوریه، میز مذاکره را جایگزین نظامی گری کنند. در درباره سوریه، نوعی سردرگمی در اظهارات مسئولان سیاسی و نظامی دیده می شود.

بهار در نهایت نوشته: آنچه می‌توان از اظهارنظرهای نظامیان برداشت کرد آن است که تمایل آنان بر ادامه حضور نظامی در عراق و سوریه و حتی گسترده‌تر شدن این میدان است. مواردی از قبیل احتمال کمک مستشاری نظامی به کشور یمن و همینطور گروه‌های فلسطینی در چند روز اخیر این گمانه را تقویت کرده است. در چنین شرایطی پرسش اساسی آن است که نظام سیاسی ایران می‌خواهد در میدان سوریه چه نوع کنشی و در چه حدی داشته باشد؟

ترامپ اسیر برجام

علی خرم در سرمقاله روزنامه ایران درباره وضعیت دولت ترامپ در برابر معاهده امضاشده بین ایران و پنج کشور بزرگ جهان نوشته: دونالد ترامپ پس از سخنرانی پر سرو صدایی که دو ماه پیش ایراد نمود از اعلام پایبندی ایران به تعهداتش در توافق هسته‌ای امتناع کرد تا به خیال خودش ضربه اول را به برجام وارد کرده و سپس برای هر گونه تصمیم گیری، اختیار را به عهده کنگره امریکا بگذارد.

این دیپلومات سابق در جواب این پرسش که چرا چنین شد نوشته: با توجه به ساختار توافق هسته‌ای و اعضای گروه ۵+۱ و قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت، هیچ ارگان یا فرد مطلع از حقوق بین‌الملل قادر نخواهد بود علیه چنین سند مستحکمی موضع‌گیری کند که خود را زیر سؤال ببرد. علاوه بر این کنگره بخوبی متوجه شد غیراز ترامپ و نتانیاهو، بقیه جهان طرفدار توافق هسته‌ای بوده و در داخل امریکا هم طرفداران جدی برای خودش دارد و نقض آن به این سادگی ممکن نیست. به علاوه اتحادیه اروپا یکپارچه علیه مواضع ترامپ ایستاده است.

مقاله روزنامه دولت به این جا رسیده که: خروج امریکا از برجام بیش از آنچه که برای جهان خوف و نگرانی ایجاد کند، برای خود امریکا از دست دادن اهرم مذاکراتی محسوب خواهد شد. چنانچه ترامپ بخواهد شخصاً تهدیدات جدیدی علیه ایران وضع کند که درچارچوب برجام به شمار آید هم برجام را نقض کرده هم مسئولیت جهانی عواقب هرگونه بی‌ثباتی و نقض صلح به عهده اوست.

نفوذ در کشور و بی توجهی دولت

کیهان یادداشت روز امروز خود را به موضوع پرونده نازنین زاغری و چند نفر دیگری از دو تابعیت های زندانی اختصاص داده و از آنان به عنوان نفوذی های غرب یاد کرده است.

اساس نوشته این روزنامه تندرو بر این اساس است که: جمهوری اسلامی با حریفی در حال بازی شطرنج است که وی از حرکت های آینده این حریف خبر دارد و می‌داند برنامه شما چیست و در سرتان چه می‌گذرد. می‌تواند با کمترین تعداد حرکات شما را مات کند اما بازی را کش می‌دهد تا ظاهر مسابقه حفظ شود. چند مهره بی‌ارزش خود را هم شاید فدا کند که دلتان خوش باشد شما هم حرکتی کرده‌اید. اما نتیجه از ابتدا معلوم است.

به نوشته محمد صرفی در این یادداشت: ظاهراً تصور بعضی از مسئولان از جاسوس و نفوذی، همان شخصیت‌های فیلم‌های هالیوودی است. ماموری کددار با بارانی و کلاهی که لبه آن را پایین داده و در پس کوچه‌ای با رابط خود قرار می‌گذارد و اطلاعات را با جوهر نامرئی می‌نویسد. آقایان محترم! دوره این بازی‌ها به سر آمده است. نفوذی‌ها می‌توانند مادر کودکی دو ساله و معصوم باشند و یا همکاری در دفتر و دستک خودتان. کافی است خوش‌بینی‌های کودکانه را کنار بگذارید و باور کنید که واقعاً وسط یک معرکه تمام‌عیار هستیم.

ناتوانی در مقابله با نفوذ گفتمانی ایران

اما جوان روزنامه نزدیک به سپاه پاسداران برعکس از نفوذ ایران در کشورهای منطقه خبری داده. نفوذی که به نوشته این روزنامه: باعث شده تا از مقامات رسمي امريكايي گرفته تا مؤسسات نظرسنجي و انديشكده‌هاي راهبردي و شيوخ منطقه متوسط بخش مهمي از فعاليت‌هاي خود را حول ‌محور مبارزه با گسترش نفوذ ايران در منطقه غرب‌آسيا متمركز كرده‌اند و براساس آن دستورالعمل و پيشنهاداتي را جهت دستيابي به چنين هدفي مطرح مي‌كنند.

به نوشته این روزنامه: «نفوذ منطقه‌اي ايران» در حالي دغدغه فراگير و مشترك نظام سلطه برخي از شيوخ منطقه‌اي است كه برخلاف امريكا و متحدان اروپايي و منطقه‌اي آن، جمهوري‌اسلامي‌ايران نفوذ گفتماني خود را با دخالت در امور داخلي كشورها به‌دست نياورده و ضمن همراهي با موج مطالبات اكثريت مردم به حقوق آنها احترام گذاشته و خواهان رفع ظلم و بي‌عدالتي در جوامع مسلمين شده است.

جوان نوشته:اين در حالي است كه رقباي جمهوري‌اسلامي‌ايران بارها به تماميت ارضي كشورها حمله نظامي كرده و قراردادهاي ميلياردي تسليحاتي براي سركوب اعتراضات مردمي منعقد و در مخالفت از مطالبات بحق مردم با حاكمان دست‌نشانده همراهي كرده‌اند.

حق نشر عکس جوان
Image caption کارتون حسین کشتکار. جوان

فرصتی که برای ایران فراهم شد

امیر ساعدی داریان در مقاله ای در جهان صنعت تصمیم ترامپ به انتقال سفارت آمریکا به بیت المقدس را فرصتی برای ایران دیده و نوشته:آنچه انزوای ایالات متحده در این زمینه را بیش از پیش آشکار می‌کند، این است که هیچ کشور دیگری مشروعیت الحاق قدس شرقی به اسراییل را که حال مورد تایید ترامپ قرار گرفته به رسمیت نشناخته است. با توجه به حمایت گسترده جامعه بین‌الملل‌ از راه‌حل دو کشور برای حل بحران فلسطین- اسراییل، آمریکا حال به تنهایی در کنار اسراییل، این طرح را رد می‌کند.

با وجود آنکه واشنگتن پیش از این هیچ مخالفی برای ایفای نقش میانجی صلح میان اسراییل و فلسطین نداشت، حال کاملا روشن است که دیگر قادر به ایفای این نقش نیست.یکی از مهم‌ترین ذی‌نفع‌های این تصمیم ترامپ، ایران است. این اقدام ترامپ به ایران فرصت می‌دهد جایگاه خود را در میان کشورهای عربی که اخیرا به واسطه اقدامات خصمانه عربستان سعودی تا اندازه‌ای دچار اختلال شده بود بازیابی کند.

نتیجه گیری مقاله جهان صنعت چنین است: تهران در این فرصت می‌تواند روی اقدام نسبتا محتاطانه عربستان در محکوم کردن تصمیم ترامپ سرمایه‌گذاری کند و بر این مساله که متحدان آمریکا در شورای همکاری خلیج‌فارس، به خصوص عربستان نسبت به مساله قدس و فلسطین بی‌تفاوت هستند، تاکید کند.

آقايان! كمي فكر بد نيست

علي شكوهي در مقاله ای در اعتماد در اشاره به يك جريان در داخل كشور که با برجام مخالف است و اين مخالفت را به رهبري هم نسبت مي‌دهد از آنان خواسته کمی بیشتر فکر کنند چرا که: سياست‌هاي كلان بدون نظر رهبري طراحي و اجرا نمي‌شوند. ورود به مذاكرات هسته‌اي هم از اين قاعده تبعيت كرده است و مكرر رهبري بر ضرورت انجام اين مذاكرات تاكيد كردند. گفتمان «نرمش قهرمانانه» مشخصا براي همين مذاكرات مطرح شد تا جامعه را توجيه و قانع كند.

به نوشته این مقاله: در طول مذاكره همه محورهاي مهم مذاكرات به اطلاع رهبري مي‌رسيد و ايشان رهنمود مي‌دادند و مطالبات را مطرح مي‌كردند و متناسب با آن نظرات، مذاكرات پيش مي‌رفت. هيچ سند مهم بين‌المللي بدون نظر رهبري در كشور ما امضا نخواهد شد و امضاي برجام هم با توجه به دستاوردهايي كه براي كشور داشت و با تاييد رهبري به امضا رسيد. اصرار بر اجراي برجام از سوي ايران و درخواست از همه كشورها براي رعايت مفاد برجام به اين دليل است كه ما در اجراي برجام منافع داريم و اين توافق در مجموع به سود ما است.

مقاله اعتماد در نهایت یادآوری کرده: مدتي قبل رهبري در ديدار با پوتين از مواضع اين كشور در قبال برجام تقدير كردند و اين يعني برجام بايد حفظ شود. نهاد ناظر بر اجراي برجام زيرنظر شوراي عالي امنيت ملي همچنان بر حفظ برجام اصرار دارد. و بالاخره مخالفان مي‌توانند همچنان با برجام مخالف باشند اما حق ندارند اين موضع را به رهبري نسبت بدهند.

تو رکوداتم قشنگه

فریور خراباتی در ستون طنز روزنامه ایران از زبان رییس کل بانک مرکزی دوران احمدی نژاد نقل کرده که۲۶ کشور از من برای خارج شدن از رکود برنامه خواستند و افزوده: اول این ۲۶ کشور شوخ‌طبع و بامزه جهان را سریعاً شناسایی کرده و زودتر با آنها صمیمی شویم و برای مشکلات‌شان جُک بسازیم!

این طنزنویس افزوده: شاید منظورشان این بوده که جناب رئیس اسبق بانک مرکزی طرح‌شان را ارائه بدهند و آنها دقیقاً برعکس آن عمل کنند! این خارجی‌ها از آب، کره می‌گیرند! شاید برای‌شان سؤال شده که با چه روشی عقلای دولت سابق توانسته‌اند رکود و تورم را همزمان در کشور اجرایی کنند، چون معمولاً این دو با یکدیگر آب‌شان در یک جوی نمی‌رود!

ستون طنز روزنامه ایران به این جا رسیده که متأسفانه با آمدن دولت یازدهم و دوازدهم همه این افتخارات از دست رفت، دیگر هیچ کشوری از ما برنامه و طرح نمی‌خواهد، بنده بارها شاهد بوده‌ام که رؤسای جمهوری کشورهای دیگر به ما گفته‌اند:«پس فصل دوم کتاب درخت و مدیریت جهانی کی منتشر میشه؟!» خلاصه حال که دولت تدبیر و امید همراهی نمی‌کند بنده از همین تریبون اعلام ‌می‌کنم:«لیدیز‌اند جتنلمنگ! دیس ایز محمد بهمنی، هی ایز وری باهوش و اسمارت، پیلیز بفرستید ریکوئست‌های خود رِ برای ایشان تا رکودتان دیس اپیر بشه!».دم‌تان گرم، رکودتان نرم و طرح‌تان بیش باد!

حق نشر عکس ایران
Image caption روز معلولان - کارتون یاشار قهرمانی. ایران

ضرورت ارتقای جایگاه قضا

عباس عبدی در سرمقاله اعتماد به جلسه دیدار محسنی اژه ای معاون قوه قضاییه و تحلیل آن پرداخته و نوشته:نمي‌دانم ايشان چقدر در چنين فضاهايي حضور داشته‌اند، ولي حداقل خاطره يك بار حضور خود را نقل كردند. تجمعات دانشجويي همين است. حتي سياستمداران زرنگ نيز از پس بسياري از اين جلسات برنمي‌آيند. نه به دليل اينكه دانشجويان زرنگ‌تر هستند، بلكه به اين علت كه طرفين از دو موقعيت متفاوت در اين محيط حضور دارند. مثلا اگر يك دانشجو به سخنران توهين كند، بدترين كار سخنران اين است كه او هم توهين متقابل كند! يا اگر وسط حرف سخنران سوت زدند، او هم متقابلا وسط حرف آنان سوت بزند.

اين جلسات ماهيتا سياسي است و حتي از نوع هيجاني آن است. هيچ مقام قضايي به صفت جايگاهي كه دارد نبايد در چنين جلساتي شركت كند، زيرا آلوده به موضوعي مي‌شود كه بايد از آن پرهيز كند. مهم‌ترين وجه آن استفاده از ادبيات سياسي در بيان نظر است كه فرد را خواسته يا ناخواسته به جرگه سياست وارد مي‌كند.

اگر كسي به عنوان يك كارشناس مثلا حقوق در دانشگاه سخن بگويد، مهم نيست كه چقدر توانايي سوت زدن دارد، مهم اين است كه چقدر در حوزه اصلي كارش وارد است و سخنانش مجاب‌كننده است. بايد شؤونات قاضي را رعايت كرد. خيلي از تاييدهاي سوت و كفي اينگونه فضاها نبايد خوشحال بود همچنان كه از اعتراضات اينچنيني آنان نبايد دلگير شد.

صادق صدرایی هم در مقاله ای در بهار نوشته: حضور کمرنگ مقامات غیر دولتی در محیط‌های دانشگاهی از جمله مواردی است که همواره مورد انتقاد جدی جامعه دانشگاهی کشور بوده است. مسئولان بلندپایه قوای قضائیه، مقننه، فرماندهان ارشد نظامی و. . . بر خلاف دولت‌ها چندان خود را موظف به پاسخگویی به دانشجویان ندانسته و نسبت به حضور در چنین جمع‌هایی از خود اشتیاقی نشان نمی‌دهند. این حضور معاون اول رییس قوه قضاییه در دانشگاه اگر تداوم پیدا کند و در مقاطع زمانی آینده هم شاهد آن باشیم گام اول قابل تحسینی بوده است.

نویسنده افزوده: در این نشست دانشجویی انتقادات شدیدی نسبت به عملکرد دستگاه قضایی مطرح شد. نقدهایی که لزوما از سوی یک طیف سیاسی هم نبود. این موضوع می‌تواند در درون خود یک نشانه خطرناک برای این قوه باشد که گروه‌ها و جناح‌های مختلف نسبت به عملکرد آن ابراز نارضایتی می‌کنند. شنیده شدن صداهای مختلف در نقد قوه قضائیه از جهاتی هم می‌تواند به مسئولان عدلیه برای اصلاح برخی رویه‌های نادرست نیز کمک شایانی کند و باید از آن استقبال کرد.

در پایان مقاله بهار آمده: نوعی التهاب در زمان عمده‌ای از فضای جلسه حاکم بود. شوخ طبعی‌ها و سوت زدن آقای اژه‌ای هم نوعی تلاش برای شکستن همین فضا ارزیابی می‌شود اما ریشه این التهاب در کجاست؟ به نظر می‌رسد ایجاد اَشکال گوناگونی از محدودیت برای مطرح ساختن نقدها به عملکرد دستگاه قضایی در فضای رسمی رسانه‌ای کشور را بتوان یکی از دلایل این جوّ که نمونه‌ای از آن در حضور معاون اول قوه قضاییه در دانشگاه شریف قابل مشاهده بود دانست؛ حکایت، حکایت همان فنر فشرده شده است!

سوت بلبلی

حق نشر عکس شهروند
Image caption کارتون محمدرضا ثقفی. شهروند

شهرام شهيد‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ي در صفحه طنز شهروند نوشته: من تا حالا فکر می‌کردم همیشه باید در ذهن موضوعاتی داشت که اگر فردا روزی سردبیر یا مدیرمسئول دقیقه نودوشش گفتند در شرایط حساس کنونی نمی‌شود این مطلبت را چاپ کنیم، آن را از توبره ذهنم بیرون بیاورم. یکی از این موضوعات سوت بلبلی بود. اما خب، گویا در این کشور فقط سوت بلبلی سیاسی نشده بود که دیروز آن هم شد.

به نوشته این طنزنویس: احتمالا از امروز طنز نوشتن در مورد سوت بلبلی هم به فهرست موارد ممنوعه اضافه می‌شود. بدبختی‌اش این است که از این به بعد اگر در کوچه هم سوت بلبلی بزنی احتمالا پشت سرت خواهند گفت فلانی اصولگراست. یعنی تشخیص بین اصولگرایی و اصلاح‌طلبی شاید به‌زودی از نحوه سوت زدن طرفداران دو طیف اتفاق بیفتد و این یعنی فیلتر.

طنزنوشته شهروند به این جا رسیده: می‌بینید نداشتن نظام فیلترینگ چقدر بد است؟ خدا خیرش بدهد وزیر ارتباطات را که شب و روز نشسته روی نظام غیرهمسان‌سازی فیلترینگ کار کرده که ما بعد از عملیاتی شدنش بفهمیم در چه رده و دسته‌ای قرار می‌گیریم که براساس آن بتوانیم در موتورهای جست‌وجو دنبال چیزهای مورد علاقه‌مان بگردیم؛

موضوعات مرتبط