روزنامه های تهران، وعده های روحانی، تهدیدهای ترامپ و احمدی نژاد

روزنامه های صبح امروز تهران، چهارشنبه ۲۹ آذر سخنان رییس جمهور در مورد حقوق شهروندی را مهم دیده و به انتقاد از سند راهبردی سیاست خارجی دولت ترامپ پرداخته اند.

گرانی شب یلدا و عاقبت حملات احمدی نژاد به قوه قضاییه از جمله دیگر مطالب این روزنامه هاست.

حق نشر عکس اعتماد
Image caption تیتر و عکس امید وهاب زاده. اعتماد

کنترل تخلفات در مساله شنود

عبدالله رمضان زاده در اعتماد نوشته: حفظ حریم خصوصی شهروندان و امنیت از مهم‌ترین مباحث حقوقی است که جزو حقوق طبیعی افراد شمرده می‌شود. طبیعی به این معنا که نمی‌توان با قراردادهای مدنی و توافق جمعی و حتی تصویب قانون این حقوق را نقض کرد. این جزو حقوق طبیعی افراد است که بتوانند در حریم خصوصی‌شان اگر ضرری به دیگران نمی‌رسانند، عمل آزادانه داشته باشند. شنود یکی از راه‌های نقض حریم خصوصی شهروندان است و در تمام نظام‌های دنیا ممنوع شده است؛ مگر برای استثنا یا موارد خاص.

به نوشته سخنگوی دولت اصلاحات: این استثنا بیشتر مربوط به مواردی است که موجب تعرض به امنیت ملی می‌شود. در موارد خاصی که این مساله در قانون مجاز برشمرده شده، اجازه قاضی ضروری است. ظاهرا با توجه به صحبت‌هایی که آقای انصاری، عضو مجمع روحانیون مبارز در چند روز گذشته داشتند، شنود یک مساله عام و فراگیر شده است و در برخی موارد شاهدیم که حریم خصوصی شهروندان نقض می‌شود.

نویسنده مقاله اعتماد فاش کرده که در زمان دولت خاتمی بعد از قتل های زنجیره ای آقای خاتمی در هماهنگی با قوه قضاییه قرار را بر این گذاشت که فقط یک نفر مسوول قاضی شنود در کشور شود که مرحوم آقای مروی که فردی مورد اعتماد، سالم و وجیه بودند به عنوان قاضی شنود تعیین شد و تنها ایشان اجازه شنود در سراسر کشور را می‌داد. همین امر سبب شده بود تا مقدار زیادی از خودمحوری دستگاه‌های امنیتی در این زمینه جلوگیری شود. چنین راهکارهایی نیز در کنترل موارد تخلف در بحث شنود می‌تواند موثر باشد.

سه اشاره رییس جمهور

محمد توکلی در سرمقاله بهار سه اشاره را در سخنرانی دیروز حسن روحانی مهم دیده است.

به نوشته وی: رییس‌جمهور با استقبال از نقدها و اعتراضاتی که در رسانه‌ها و فضای مجازی در خصوص بودجه ۹۷ مطرح شد خواهان ادامه یافتن آن و دقت جامعه در چگونگی خرج بیت‌المال از سوی نهادهای مختلف شد. روحانی به همین بهانه از «اتاق شیشه‌ای» گفت و تاکید کرد که آنچه می‌تواند فساد را ریشه‌کن کند نه بگیر و ببندهای قضایی و امنیتی بلکه همین شفافیت و اتخاذ تصمیمات از سوی دولت و سایر نهادها در فضایی شیشه‌ای است.

از دید این گزارشگر دومین نکته مهم از سخنان رییس دولت آن جا بود که برقانون تاکید گذاشت. واقعیت آن است که برخی خود را فراتر از قانون می‌دانند و آنطور که مردم انتظار دارند به اجرای قانون تن نمی‌دهند. هنگامی که قانون زیر پا گذاشته شد و سلیقه شخصی جایگزین مُرّ قانون شد شاکله هر نظام سیاسی از هم فرو می‌پاشد.

به نوشته سرمقاله بهار: روحانی با پیشینه چهار دهه حضور در مراکز حساس تصمیم‌گیری جمهوری اسلامی به خوبی به این نتیجه رسیده است که ساختارهای موازی تصمیم‌گیری موجود بزرگترین آفت نظام تصمیم‌گیری کشور است و سبب ناهماهنگی‌ها و وارد آمدن خسارت‌های جبران ناپذیری بر کشور شده است.

بازگشت به گفتمان انتخاباتی

علیرضا صدقی در سرمقاله ابتکار نوشته: رئیس جمهوری اسلامی ایران روز گذشته در نخستین اجلاس حقوق شهروندی بار دیگر به ادبیات دوران انتخابات بازگشت و بخشی از حرف‌های مردم را بر زبان راند. البته همین اندازه اهتمام و شناخت رئیس جمهوری از خواسته‌ها و مطالبات عمومی را باید به فال نیک گرفت و از او قدردان بود. به هر روی، روحانی برخلاف سلف خود «محمود احمدی‌نژاد» نسبت به درک مطالبات عمومی و خواست مردم بیگانه نیست و نشان داده است که می‌تواند درک مناسبی از شرایط جامعه داشته باشد.

به نوشته این مقاله: گرچه عملکرد روحانی طی ماه‌های گذشته، داستانی دیگر را روایت می‌کند. رویکرد محافظه‌کارانه، کند و متمایل به راست دولت دوازدهم ناامیدی‌های فراوانی را در کشور و میان گروه‌های مختلف طبقات متوسط جامعه ایران پدید آورد. موضوعی که شاید در جای‌جای لایحه بودجه سال ۹۷ هم قابل رویت بود. تا جایی که به نظر می‌رسد قربانی اصلی این لایحه طبقات متوسط جامعه باشند.

سرمقاله ابتکار در نهایت به این جا رسیده که: تقویت برخی آزادی‌های مدنی، توجه به حقوق شهروندی، ایجاد محیط و بستر مناسب برای فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی، حمایت از گردش عادلانه و آزاد اطلاعات و... تنها بخشی از این مطالبات و شعارهاست که دولت روحانی بی‌توجه از کنار آن‌ها عبور کرده است.

حق نشر عکس قانون
Image caption کارتون امین منتظری. قانون

وای به وقتی که بگندد نمک

سجاد وجدانیان در مقاله ای در جهان صنعت نوشته: رفتار امروز احمدی‌نژاد گویای این است که او می‌داند دیر یا زود حکم محکومیت بقایی، از یاران نزدیک و مشمول خط قرمز، ابلاغ می‌شود، به همین مناسبت رییس دستگاه قضا را به چالش افشاگری کشیده است. احتمالا نوع این افشاگری هم از همان نوع گفتمان انتخابات ۸۸ خواهد بود.

به نظر نویسنده: صرف‌نظر از اینکه قوه قضاییه امروز تاوان سنگین سکوت برای عدم رسیدگی فوری به انبوه پرونده‌های تخلفات اداری دولت دهم که از طرف مجلس به این قوه ارسال می‌شد را پس می‌دهد، باید به حال و روز این مردم گریست‌ چرا‌که این جنجال، تعارض باخت- باخت است و جالب اینکه بازنده اصلی این تعارض فقط مردم هستند.

مقاله جهان صنعت به این جا رسیده که: یا ثابت می‌شود که دولت دهم صلاحیت مدیریت نداشته یا اینکه دستگاه قضا از بی‌عدالتی رنج می‌برد که هیچ‌کدام هم برای مردمی که به دنبال یافتن حداقل کاری برای جوانان‌شان و لقمه نانی برای گذران زندگی‌شان هستند، چاره‌ساز نخواهد بود. بی‌جهت نیست که همان قدیمی‌ها که ذکر خیرشان شد، در این‌جور مواقع می‌گویند وای به روزی که بگندد نمک. این یکی را قطعا اشتباه نمی‌کنند.

یک ابتکار

عبد‌الله گنجی در سرمقاله جوان نوشته: قوه‌قضائیه در مقابل هجمه‌هایی که افراد نقطه عزیمت آن را متن اجتماع قرار می‌دهند با دو روش بن‌بست‌گونه مواجه است. اگر در فضای رسانه‌ای پاسخ گوید یا مقابله به مثل کند با این نقد مواجه می‌شود که «آقا شما قاضی هستید این چه مدل پاسخ دادن است؟ اگر تخلف صورت گرفته باید بررسی قضایی نمایند» و... اگر آنچه می‌شنوند را با ادبیات حقوقی- قضایی معنادهی کنند و پاسخ را از طریق پرونده قضایی بدهند، خواهند گفت: «قوه‌قضائیه ظرفیت نقدپذیری را ندارد و هر کس سخنی بگوید سریعاً‌ برایش تشکیل پرونده می‌دهند».

به نوشته این مقاله: بنابراین پاسخ به مبارزه رسانه‌ای- میدانی از سوی دستگاه قضا به هر دو روش برای او باخت محسوب می‌شود. پس راه چاره نه برخورد قضایی با سخنان طرح شده در فضای عمومی است و نه پاسخ مجادله‌ای در فضای عمومی. قوه قضائیه باید دست به ابتکار بزند و دادگاه‌‌های اطرافیان احمدی‌نژاد را علنی برگزار کند - گرچه احمدی‌نژاد علنی بودن دادگاه زنجانی را هم کتمان کرد - اما علنی بودن دادگاه،‌بسیاری از ذهنیت‌ها را اصلاح می‌کند.

به تاکید سرمقاله جوان: حتی می‌توان برخی محورها را که نافی امنیت ملی یا عفت عمومی نیست علنی نکرد. اما برخی جلسات مالی را علنی کرد. اگرچه به قول اژه‌ای قانون اجازه پخش رسانه‌ای نمی‌دهد اما انجام علنی غیررسانه‌ای نیز واجد دفاع و مؤثر در اقناع اجتماعی است؛ راه دیگری وجود ندارد.

ژن «بی دردی» علاجش آتش است

شهرام شهید‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ی در صفحه طنز شهروند نوشته: در زندگی نه مثل بعضی‌ها ژن خوب دارم و نه مثل سخنگوی حزب کارگزاران و خانواده‌شان از‌ آی‌کیوی بالا بهره می‌برم. و این طوری مثل خوره روحم را می‌خورد که عنقریب است روح من شبیه آبکش بشود. اما فهمیده‌ام علت همه عقب‌ماندگی‌های زندگی‌ام عدم وابستگی‌ام به دو جناح سیاسی ژن خوب و ‌آی‌کیوی خوب است، دیگر مثل سابق عصبی نمی‌شوم.

فقط هم من نیستم که چوب این عدم دوگانه «ژن- آی‌کیو » خوب را می‌خورم. شما مثلا به مستأجران زلزله‌زده در استان کرمانشاه نگاه کنید. حتما شما هم شنیده‌اید که بنیاد مسکن گفته به مستأجران زلزله‌زده کانکس نمی‌دهد، چون «اگر به آنها کانکس بدهیم، قطعا در فضاهای عمومی شهر مستقر می‌شوند و سیمای شهر پس از مدتی تبدیل به نوعی حلبی‌آباد می‌شود». خب حقشان است. اگر در همه این سال‌ها به جای کارکردن سعی می‌کردند دوتا کلاس‌ آی‌کیو بروند، دیگر اجاره‌نشین نمی‌شدند که حالا در چله زمستان بمانند وسط خیابان.

طنزنویس شهروند در نهایت نوشته: در ایتالیا دانشمندان کشف کرده‌اند که به دلیل یک جهش نادر ژنتیکی؛ خانواده‌ای در ایتالیا درد را حس نمی‌کنند. کاش با این خانواده وارد مذاکره می‌شدم که با همه اعوان و انصار و اهل و عیالشان مهاجرت کنند بیایند ایران و این‌جا بهشان تابعیت ایرانی و حقوق بالا می‌دادم و تشویق‌شان می‌کردم با ایرانی‌ها ازدواج کنند و هی فرزند پشت فرزند به دنیا بیاورند. چرا؟ چون این‌طوری ژن خوبشان تکثیر می‌شد و چند‌ سال بعد در سرزمین ما هم یک جهش ژنتیکی رخ می‌داد.

حق نشر عکس جوان
Image caption کارتون حسین کشتکار. جوان

موشکی به سوی ریاض

سیاست روز در صفحه اول خود تیتر زده «کاخ یمانه سعودی، زیر آتش موشک های یمن» و خبر داده که یمنی ها هزارمین روز مقاومتشان را به رخ عربستان کشیدند. کیهان هم در گزارش اصلی خود نوشته:نصارالله یمن در هزارمین روز تجاوز ائتلاف سعودی به یمن شهر ریاض را مجدداً هدف قرار داد. ۱۳ آبان ماه فرودگاه ملک خالد در شهر ریاض هدف موشک کروز قرار گرفت اما این بار گویا یکی از کاخ‌های سلطنتی هدف موشک برکان ۲ قرار گرفته است. اقدامی که تهدیدهای انقلابیون یمنی مبنی بر در امان نبودن کاخ‌های سعودی را محقق کرد.

به نوشته این روزنامه: سخنگوی جنبش انصارالله خبر حمله موشکی به کاخ الیمامه در ریاض را تایید کرده است. وی گفته: «یگان موشکی ارتش یمن یک فروند موشک بالستیک برکان اچ ۲ به کاخ الیمامه در ریاض شلیک کرده‌اند.» کاخ یمامه در ریاض، مقر رسمی و دفتر شاه سعودی است که در حومه غربی شهر ریاض واقع شده است. مقر دیوان سلطنتی نیز در همین کاخ است.

اما روزنامه های میانه رو و مستقل اطلاعیه ریاض را هم منتشر کرده اند که خبر داده موشک یمنی در آسمان زده شده است.

ترامپ اطلاعی از برجام ندارد

حسن بهشتی پور در سرمقاله روزنامه ایران نوشته: ترامپ در شرایطی توافق هسته‌ای را زیر سؤال برده است که او در واقع از جزئیات این توافق بی‌اطلاع است و انتقادات او پایه‌ای ندارد. به این ترتیب هجمه رئیس جمهوری امریکا علیه توافق هسته‌ای در حالی است که او اولاً اطلاعات دقیقی از این پیمان ندارد.از یک طرف از مخالفت با برجام سخن گوید و از طرف دیگر در دکترین امنیت ملی‌اش اعلام کند که ما تلاش می‌کنیم ایران به سلاح هسته‌ای دسترسی پیدا نکند. یعنی موضوعی که پیش از این در خلال یکی از فشرده و دقیق‌ترین مذاکرات دیپلماتیک حل و فصل شده و برای او جایگاهی ندارد.

به نوشته سرمقاله روزنامه دولت: سیاستی که ترامپ در پیش گرفته نه تنها به سمت ثبات نمی‌رود بلکه در تعارض با معادلات بین‌المللی است بویژه آنجایی که او به‌طور مرتب ابتدا بر منافع امریکا تأکید می‌کند و اولویت اول را به تأمین منافع کشورش می‌دهد. این رویه در داخل امریکا ممکن است موقعیت ترامپ را تقویت کند ولی در روابط بین‌الملل مشکلات جدی به وجود می‌آورد و این سؤال برای متحدین امریکا مطرح می‌شود که چرا باید منافع امریکا در اولویت قرار گیرد.

نتیجه گیری مقاله این است که در چنین شرایطی ترامپ به آسانی نمی‌تواند اهداف خود را علیه جمهوری اسلامی پیش ببرد اما این امر به این معنا هم نخواهد بود که تهران مراقب عملکرد خود و تصور کند که هر اقدامی براحتی شدنی است و شکاف کنونی میان اروپا وامریکا مانع از اجماع آنها علیه ایران خواهد شد.

ایران در راهبرد امنیتی ترامپ

صلاح الدین هرسنی در جهان صنعت نوشته: یاغی خوانده شدن ایران در راهبرد امنیتی جدید آمریکا آن‌گونه که ترامپ اعلام کرده ریشه در کنش‌ها و الگو‌های رفتاری اوباما در قبال ایران دارد‌ چرا‌که الگو‌های رفتاری اوباما در قبال ایران مبتنی بر نشانگان و جلوه‌هایی چون متقاعد‌سازی از طریق گزینه‌های دیپلماتیک، ترغیب از طریق تضمین‌های امنیتی و مشوق‌های اقتصادی و سر‌انجام تعامل از مسیر همکاری‌های سازنده در قالب معامله بزرگ بود‌ اما پیش‌فرض و الگوی اتخاذی اوباما اشتباه از کار در‌آمد و نه‌تنها تغییری را در رفتار‌های ایران در قبال آمریکا به وجود نیاورد‌ بلکه این کشور همواره‌ برای براندازی آمریکا و متحدانش در منطقه تلاش می‌کند و رفتار‌های ثبات بدخیم و ثبات‌زدای آن رو به گسترش است.

به نوشته این استاد دانشگاه: از مواضع ترامپ در این راهبرد پیداست، محققا آمریکا بخشی از راهبرد‌های خود را با استناد به بخش‌ها‌یی از این راهبرد جدید برای مهار ایران و بی‌اثر‌سازی تحرکات تهران به کار خواهد گرفت. در این ارتباط‌ اگرچه گزینه جنگ و نظامی‌گری در مقابله و مهار ایران مطلوبیتی ندارد‌ اما آمریکا از طریق اعمال تحریم‌های یکجانبه و اتخاذ رفتار‌های ایذایی در قبال برجام یا همان مواضع ضد‌برجامی به رفتار‌های تقابلی خود در مقابل ایران ادامه خواهد داد.

مقاله جهان صنعت در نهایت افزوده: سخنرانی دونالد ترامپ در مجمع عمومی سازمان ملل و همچنین نمایش اخیر نیکی هیلی در سازمان ملل بابت اقدامات بی‌ثبات‌کننده ایران در خاورمیانه و جهان را می‌توان به‌عنوان نمادی از تهدیدات هشداردهنده‌ای دانست که به گونه‌ای اجتناب‌ناپذیر سیاست‌های آمریکا در برخورد با ایران را به نمایش می‌گذارد.

غلبه بر فتنه در منطقه

کیهان در یادداشت روز خود راهی دیگر رفته و نوشته: نگرانی از ایران بدون تردید در هر سه پایتخت آمریکا اسراییل و سعودی وجود دارد و این نگرانی هم واقعی است و ابراز آن هم فقط تلاشی «ایران هراسانه» نیست هر چند نمی‌توان کتمان کرد که یک رویه ثابت مبتنی بر تولید هراس از ایران از سوی این کشورها وجود دارد: اما آنچه در این پایتخت‌ها احساس می‌شود، احساسی کاذب نیست.

به نوشته این روزنامه تندرو: ایران از حیث زیرساخت‌های سیاسی و امنیتی در منطقه و نیز از نظر زیرساخت‌های فرهنگی در سطح جهان، نگرانی‌های بزرگی برای آمریکا، اسرائیل و عربستان پدید آورده است و از قضا در این موارد آنان هیچ بدیل و نیروی مقابلی ندارند تا امیدی به برون رفت از مخمصه سیاسی، امنیتی و فرهنگی که با آن مواجه شده‌اند، داشته باشند و از این رو بحث را به میدان‌های دیگر برده‌اند؛ بحث از موشک، نفوذ منطقه‌ای و نوع رفتار با مخالفان داخلی خود.

سعدالله زارعی سپس قلم را به سوی مخالفان داخلی تندروی برگردانده و نوشته: بعضی‌ها با ساده‌سازی صورت مسئله می‌گویند اگر ما ادبیات خود را از وجه تند و قهرآمیز به ادبیات آرام و احترام‌آمیز اصلاح کنیم و یا اگر به رفت و آمدهای دیپلماتیک خود بیفزاییم و در حوزه دیپلماسی سخن گفتن و مراوده براساس هنجارهای مشترک بین‌المللی را مد نظر قرار دهیم.

کیهان نظر داده که کسانی که از این منظر سخن می‌گویند، از دل خویش خبر می‌دهند نه از دل آمریکا، اسرائیل و عربستان. گیر این سه، ادبیات مسئولین ایرانی نیست چرا که آنچه در تندترین عبارت به کار می‌بریم هنوز با واقعیت پلید آنان و سابقه جنایت‌باری که در منطقه ما دارند، فاصله بسیاری دارد،

نامه‌ای به یک لیتر بنزین

حق نشر عکس قانون
Image caption کارتون علی میرایی. قانون

فریور خراباتی در ستون طنز جهان صنعت نامه ای نوشته به یک لیتر بنزین که با سلام و احوالپرسی شروع شده و بعد نوشته: جناب بنزنین‌خان جان! خبر دارید که دکتر روحانی گفته: «در بودجه ۹۷ هیچ‌چیزی را گران نخواهیم کرد؟» بنزین جان حالش را بردید یا بیشتر توضیح بدهم؟! می‌دانید که هیچ‌چیز گران نشده است؟! همه اینهایی هم که می‌گویند: «گران شده‌اند!» بیخود می‌گویند‌.

بنا به نامه این طنزنویس: مهم این است که رئیس‌جمهوری گفته‌اند چیزی گران نشده است و شما هم اگر کسی چیز گرانی خواست به شما بفروشد، این سخنان رئیس‌جمهور را به ایشان گوشزد کنید، حالا ممکن است با مشت بزند پست گردنتان که اشکالی ندارد. جناب بنزین گرانقدر! در جریان باشید که رئیس‌جمهور گفته‌اند: «قیمت بنزین و گازوئیل بالاتر از نصف قیمت جهانی امروز نخواهد بود.» دیدید بنزین جان؟!

ستون طنز جهان صنعت در نهایت نوشته: از آنجایی که ما همه‌چیزمان با قیمت‌های جهانی تنظیم می‌شود، بنزین و گازوئیل را هم جهانی قیمت‌گذاری کردیم تا شما فکر نکنید ما نگاه محلی به شما عزیزان داریم و به ظرفیت‌های بین‌المللی بی‌توجه هستیم. بنزین‌جان مواظب خودتان باشید، تنتان سلامت‌باد، قیمتتان گران‌تر باد، باک‌ها خالی‌تر باد!

موضوعات مرتبط