عضو بسیج خراسان 'موسس سایت‌های جعلی بی‌بی‌سی فارسی بوده'

بی‌بی‌سی
Image caption یکی از سایت‌های جعلی که با ظاهر بی‌بی‌سی فارسی ایجاد شده

بنا به گزارش تازه یک شرکت امنیت سایبری اسرائیلی، یک مقام سازمان بسیج استان خراسان رضوی، در تاسیس وبسایت‌های جعلی مشابه بی‌بی‌سی فارسی نقش داشته است.

شرکت امنیت سایبری کلیراسکای، در گزارشی با عنوان "آیت‌الله بی‌بی‌سی" به کارزارهای آنلاین جنگ روانی به زبان فارسی پرداخته است. این گزارش به ویژه روی وبسایت‌هایی متمرکز شده که با ظاهری مشابه بی‌بی‌سی فارسی به انتشار اخبار جعلی و افتراآمیز می‌پردازند.

گزارش کلیراسکای می‌گوید "ده‌ها وبسایتی شناسایی شده که خودشان را جای وبسایت‌های خبری غربی جا می‌زنند. شبیه‌سازی وبسایت بی‌بی‌سی فارسی هدف اصلی این عملیات بوده است."

کلیراسکای هدف این عملیات را "بی اعتبار کردن وبسایت‌های خبری غربی و جلوه دادن آنها به عنوان رسانه‌هایی که اهداف سیاسی دارند" می‌داند و می‌گوید ممکن است از وبسایت‌های جعلی برای انتشار بدافزار نیز استفاده شود، کما اینکه گروه هکری بچه گربه دلربا ( Charming Kitten) پیش از این چنین کرده است.

(گروه بچه گربه دلربا از جمله گروه‌هایی است که روزنامه‌نگاران، فعالان حقوق بشر و سیاستمداران ایرانی را هدف می‌گرفته است.)

ایجاد وبسایت‌هایی قلابی با ظاهر و نام بی‌بی‌سی فارسی به دست کم هفت سال پیش بازمی‌گردد.

گزارش کلیراسکای شخصی به نام علیرضا جاوید عربشاهی را به عنوان کسی معرفی می‌کند که بعضی از وبسایت‌های جعلی را ثبت کرده است.

یکی از این سایت‌های قلابی وبسایتی است که آدرس آن مشابه وبسایت بی‌بی‌سی فارسی است و تنها دامنه‌اش با دامنه بی‌بی‌سی فرق دارد و به جای دات کام، پسوند دات نت دارد ( .netبه جای .com).

این سایت علاوه بر آدرس مشابه، ظاهری کاملا مطابق با ظاهر بی‌بی‌سی فارسی دارد.

هرچند روز یک بار مطالبی عمدتا در انتقاد از بی‌بی‌سی یا در ستایش حکومت ایران در این وبسایت منتشر می‌شود.

جستجوگرهای اینترنتی یوز و پارسی‌جو، که با حمایت وزارت ارتباطات ایران ایجاد شده‌اند، هنگام جستجوی بی‌بی‌سی فارسی، سایت قلابی با دامنه دات نت را به عنوان اولین نتیجه نمایش می‌دهند.

علیرضا جاوید عربشاهی، که به عنوان ثبت‌کننده این وبسایت و چند وبسایت جعلی دیگر معرفی شده، فرمانده پایگاه علمی و پژوهشی شهید احمدی روشن، وابسته به سازمان بسیج علمی و فناوری خراسان رضوی است.

حق نشر عکس gonabadti.ir
Image caption علیرضا جاوید عربشاهی (سمت راست) در کنار سرهنگ پاسدار علی ابراهیم زاده

آقای عربشاهی سابقه عضویت فعال در بسیج دانشجویی را نیز دارد.

گزارش کلیراسکای می‌گوید که آقای عربشاهی در کنار ثبت سایت‌های جعلی، در سال ۱۳۹۲ به عنوان مدیر سایتی مرتبط با سعید جلیلی ثبت شده است. آقای جلیلی یکی از نامزدهای محافظه‌کاران در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۲ ایران بود.

او همچنین به عنوان مدیر سایت خادم ۹۶ ثبت شده که عنوان ستاد مردمی ابراهیم رئیسی را داشته است. آقای رئیسی یکی از نامزدهای محافظه‌کاران در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۶ ایران بود.

از آقای عربشاهی یادداشت‌هایی در رسانه‌های محافظه‌کاری چون خبرگزاری فارس منتشر شده و او سابقه مدیریت مرکز رشد فناوری‌های فرهنگی و زیارت پارک علم و فناوری خراسان را نیز دارد.

این پارک فناوری ۶۰۰ شرکت را تحت پوشش داشته است و به این شرکت‌ها وام‌هایی تا ۵۰۰ میلیون تومان با بهره بین ۴ تا ۲۱ درصد اختصاص گرفته است.


'جنگ نرم ساده'

بهرنگ‌ تاج‌دین - بی‌بی‌سی

آن‌چه این گزارش بار دیگر نشان می‌دهد، ماهیت ساده و ابتدایی بخش اعظم "جنگ نرم" ایران در فضای مجازی است.

به نظر می‌رسد که بخش‌هایی از حکومت ایران امکانات و بودجه لازم را تأمین می‌کند تا اشخاص و گروه‌های همسو با حکومت بتوانند از راه‌هایی نظیر ایجاد نمونه‌های تقلبی سایت‌های خبری معتبر (و فیلترشده) جلوی "انحراف" افکار عمومی را بگیرند.

حتی در نمونه‌های پیچیده‌تر، نظیر تلاش برای جنگ سایبری و هک کردن "دشمنان" داخلی و خارجی، به نظر می‌آید کمتر تمایلی به ابداع یا استفاده از روش‌های پیشرفته وجود دارد.


یکی از سخنگویان بی‌بی‌سی درباره وبسایت‌های جعلی با ظاهر بی‌بی‌سی فارسی گفت: "ما از این سایت‌ها مطلع هستیم و در صورتی که صرف هزینه و منابع در این زمینه توجیه داشته باشد، در مورد آنها اقدام می‌کنیم تا از دسترس خارج شوند."

هرازگاهی نمونه‌های جعلی از رسانه‌های مورد اعتمادی مانند بی‌بی‌سی فارسی ساخته می‌شود و بستن این نمونه‌های قلابی زمان‌بر و هزینه‌بر است.

سخنگوی بی‌بی‌سی گفت با بسته شدن یک سایت قلابی، سازندگان آن می‌توانند به سادگی با ثبت آدرسی مشابه یک سایت جعلی جدید درست کنند و بنابراین بی‌بی‌سی در هر مورد به خصوص، با توجه به آسیب‌های ناشی از سایت مربوطه و هزینه برخورد با آن تصمیم می‌گیرد.

گزارش کلیراسکای علاوه بر نسخه‌های جعلی از بی‌بی‌سی فارسی به نسخه‌ای جعلی از رادیو فردا نیز می‌پردازد.

علاوه بر جعل وبسایت‌ها، حساب‌های اجتماعی خبرنگاران بی‌بی‌سی فارسی نیز در موارد متعددی جعل شده است. خبرنگاران بی‌بی‌سی فارسی هدف برخورد قضایی و امنیتی مقام‌های ایران نیز هستند.