آژانس انرژی اتمی در مورد تلاش اخیر ایران برای ساخت اسلحه اتمی 'شواهد معتبری ندارد'

مکرون و آمانو حق نشر عکس Getty Images
Image caption مکرون رئیس جمهوری فرانسه و آمانو - فرانسه اتهامات اخیر علیه ایران را دلیلی برای حفظ برجام دانسته و آژانس گفته است مدرکی در اثبات برنامه تسلیحات اتمی ایران ندارد و اطلاعات در این مورد را بررسی خواهد کرد

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفته است که نشانه‌ای از تلاش جمهوری اسلامی ایران برای دستیابی به تسلیحات اتمی در سال‌های اخیر در دست ندارد.

در حالیکه روز گذشته، بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، از دستیابی به مجموعه مدارکی حاکی از برنامه تسلیحات اتمی ایران خبر داده بود، روز سه‌شنبه، ۱۱ اردیبهشت (۱ مه)، بیانیه سخنگوی آژانس در وبسایت این نهاد وابسته به سازمان ملل منتشر شد که در آن، بدون اشاره مستقیم به اظهارات آقای نتانیاهو، تلویحا خواستار دریافت این مدارک برای ارزیابی شده است.

در این بیانیه با اشاره به گزارش یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس در دسامبر سال ۲۰۱۵ و چند ماه پس از توافق هسته‌ای - برجام - آمده است که آقای آمانو در آن گزارش "ارزیابی نهایی از موضوعات قبلی و موجود درارتباط با برنامه هسته‌ای ایران" را به شورای حکام آژانس ارائه داد.

سخنگوی آژانس در این بیانیه گفته است که در آن زمان، مدیرکل آژانس اعلام کرد که تا قبل از سال ۲۰۰۳، در ایران "یک ساختار سازمانی" برای هماهنگی مجموعه‌ای از فعالیت‌های مرتبط با "وسیله انفجاری اتمی" در جریان بود و اگرچه پس از آن سال نیز اقداماتی در این زمینه ادامه یافت، اما در مجموع، "این اقدامات به مطالعات علمی و امکان‌سنجی و خرید برخی امکانات و توانمندی های فنی محدود ماند."

در ادامه این بیانیه آمده است که "در همان گزارش مدیرکل آژانس اظهار شده بود که این نهاد در مورد فعالیت ایران درارتباط با توسعه یک وسیله انفجاری اتمی پس از سال ۲۰۰۹ شواهد معتبری در اختیار ندارد." در پایان این بیانیه آمده است که "آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بر اساس رویه کاری خود، اطلاعاتی را که در اختیار آن قرار می‌گیرد ارزیابی قرار می‌کند اما در مورد مسایل مربوط به چنین اطلاعاتی اظهار نظر عمومی نمی‌کند."

نخست وزیر اسرائیل در سخنرانی روز گذشته خود گفت که تشکیلات اطلاعاتی آن کشور به اسناد و مدارکی دست یافته که ثابت می‌کند حکومت ایران در مورد عدم تمایل به دستیابی به تسلیحات اتمی دروغ گفته و به طور مخفیانه در صدد ساخت اسلحه اتمی بوده است. وی گفت که اسناد مربوط به این مساله را برای مقامات آمریکایی ارسال داشته و قرار است این اطلاعات در اختیار کشورهای اروپایی هم قرار گیرد.

در واکنش به این اتهام، برخی مراجع اروپایی مدافع برجام گفتند که ارزیابی و نتیجه‌گیری از چنین شواهدی برعهده آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است اما مشخص نیست که آیا قرار است اسناد مورد نظر نخست وزیر اسرائیل در اختیار آژانس قرار بگیرد یا نه.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption نتانیاهو در سخنرانی روز گذشته خود اطلاعات ارسالی ایران به آژانس را با آنچه که فعالیت واقعی این کشور می‌خواند مقایسه کرد

پیشتر، سخنگوی وزارت خارجه فرانسه در مورد اتهامات نخست وزیر اسرائیل گفته بود که "اعتبار توافق با جزییات مطرح شده از سوی اسرائیل تأیید شد. تمام فعالیت‌هایی که به تسلیحات هسته‌ای مربوط می‌شده، برای همیشه در توافق ممنوع شده است."

هم‌زمان عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران ادعاهای آقای نتانیاهو را "نمایشی بچه‌گانه و مسخره" خوانده و گفته است: "نخست وزیر اسرائیل مدعی شده است که ۵۵ هزار برگ سند از اموالی در منطقه شورآباد تهران توانسته‌اند پیدا کنند که اثبات می‌کند ایران برنامه هسته‌ای داشته است. نفس این حرف خنده‌دار است. مگر می‌شود کشوری مهمترین اسناد مثلا برای تولید سلاح هسته‌ای را ببرد در انباری در منطقه متروکه صنعتی و انبار کند. این حرف مسخره است."

آقای عراقچی گفته است این که نخست وزیر اسرائیل در آستانه تصمیم دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا درباره برجام "این نمایش را اجرا می‌کند مشخص است تئاتری طراحی شده است برای تاثیرگذاری بر تصمیم رئیس جمهوری آمریکا و البته شاید هم برنامه هماهنگی است توسط ایشان و آقای ترامپ".

بنیامین نتانیاهو روز دوشنبه ۳۰ آوریل مدعی شد اسرائیل به فایل‌هایی سری دست پیدا کرده که نشان می‌دهد "ایران زمانی به طور مخفیانه به دنبال کسب سلاح‌های اتمی بوده است."

او گفت هزاران صفحه سند که اسرائیل به دست آورده نشان می دهد که تهران جهان را در مورد نیات خود گمراه کرده بود.

حق نشر عکس AFP
Image caption رهبران آلمان، بریتانیا و فرانسه بر حفظ برجام پافشاری می‌کنند

آمریکا در واکنش به این ادعاها گفت "این اطلاعات در انطباق با اطلاعاتی است که ایالات متحده از دیرباز در اختیار داشت یعنی اینکه ایران برنامه پیگیر و مخفیانه‌ای برای ساخت اسلحه اتمی داشته که کوشیده بود از جهانیان مخفی نگه دارد اما در این زمینه ناکام ماند."

بریتانیا با حمایت از برجام گفت که بازرسانی که به عنوان بخشی از توافق هسته‌ای تعیین شده‌اند "امکان تصدیق مستقل پایبندی ایران به توافق را فراهم می کنند که اهمیت حیاتی دارد."

فدریکا موگرینی، رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم ساعاتی بعد از سخنان آقای نتانیاهو گفت که مدارک ارائه‌شده پایبندی ایران به برجام را زیر سوال نمی‌برد.

خانم موگرینی گفت اسرائیل باید اسناد فوق محرمانه ادعایی خود را در اختیار آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دهد.

آقای ترامپ از امضاکنندگان اروپایی برجام خواسته است "نقایص" آن را برطرف کنند و تهدید کرده در غیر این صورت از تمدید تعلیق تحریم های ایران براساس آن خودداری خواهد کرد.

کاخ سفید در بیانیه ای گفت که اطلاعات اسرائیل "جزییات تازه و قانع کننده‌ای" درباره تلاش های ادعایی ایران برای توسعه "سلاح های اتمی قابل پرتاب با موشک" فراهم می کند.

به گزارش تلویزیون ایران علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی این کشور گفته که امیدوار است آقای ترامپ "سر عقل بیاید و در برجام بماند."

مایک پومپئو وزیر خارجه آمریکا دوشنبه شب در بیانیه‌ای گفت که "مقام های اطلاعاتی و منع اشاعه ما" درحال تحلیل اطلاعاتی که اسرائیل ارائه کرده بوده اند و افزود: "ارزیابی ما این است که این اسناد جعلی نیست."

او گفت توافق اتمی "بر دروغ های ایران بنا شده" و افزود: "در نتیجه ما درحال ارزیابی این موضوع هستیم که کشف فایل های اتمی سری ایران برای آینده برجام چه معنی ای دارد."