روزنامه‌های تهران، ارتباط حمله موشکی آمریکا به سوریه با ایران

  • 9 آوریل 2017 - 20 فروردین 1396

روزنامه‌های امروز صبح تهران، یکشنبه ۲۰ فروردین، همچنان پیآمدهای حمله موشکی آمریکا به پایگاه نظامی سوریه را مهم ترین موضوع خارجی خود شناخته و به گمانه زنی درباره اثر آن در منطقه و سیاست های راهبردی ایران پرداخته اند. روزنامه های تندرو نگران تاثیر این حمله بر انتخابات آینده ریاست جمهوری ایران، تا جایی رفته اند که مهم ترین پیام های تصمیم دونالد ترامپ را فرستادن پیامی برای مردم ایران و کوشش برای تثیبت روحانی دانسته اند. روزنامه های میانه رو هم در لابه لای مقالات خود جناح های تندرو و مخالفان دولت را برای شرایط جدید منطقه خطرناک توصیف کرده اند.

انتخابات ریاست جمهوری در عین حال در رسانه های نزدیک به هر جناح های مختلف انعکاس جدایی دارد. روزنامه های تندرو همچنان مهم ترین گزارش ها و مقالات و صفحات خود را به شرح شکست دولت روحانی در تامین معیشت مردم اختصاص داده و از شکایت مردم از زندگی خود خبر داده اند، روزنامه های میانه رو هم از تبعیض در استفاده از امکانات عمومی به نفع نامزدهای اصولگرا نوشته اند.

حق نشر عکس Vaqayeh
Image caption تیتر و عکس صفحه اول وقایع اتفاقیه

امکان برخورد نظامی ایران و آمریکا

وقایع اتفاقیه در گزارشی نوشته: يکي از موضوعاتي که در ماه‌هاي بعد از برجام از سوي برخي جريان‌هاي سياسي در داخل کشور مطرح شده انتقاد از برجام و روند مذاکرات با کشورهاي ۵+۱بوده است. در اين ميان، برخي از دلواپسان هرگونه مذاکره با آمريکا و رسيدن به توافق با اين کشور را در مقام خيانت به منافع ملي قلمداد مي‌کردند. در مقابل، دولت با پشتوانه و حمايت‌هاي رهبري و از‌سوي‌ديگر، با همراهي جريان‌هاي اصلاح‌طلب و ميانه‌رو از گفت‌وگوها با طرفين مذاکره در برجام دفاع کرده و برجام را در مقام بهترين قرارداد ممکن مورد خطاب قرار داده‌اند. در يکي از آخرين اظهار‌نظرها علي‌اکبر صالحي، رئيس سازمان انرژي اتمي، از برجام و ماهيت گفت‌وگو با آمريکا دفاع کرده است.

به نوشته وقایع اتفاقیه وزیر خارجه پیشین گفته است اگر اجازه مذاکره با آمریکا نداشتیم به برجام نمی رسیدیم.

در گزارش دیگری در همین روزنامه از زبان معاون وزارت خارجه مجید تخت روانچی آمده است که برخورد نظامی میان ایران و آمریکا دور از ذهن است.

حمله نظامی پیام حمایت از روحانی است

کیهان برای دومین روز حمله موشکی آمریکا به سوریه را بهانه حمله به دولت روحانی قرار داده و در مقاله ای در این باره نوشته: آمریکایی‌ها طی هفته‌های اخیر تحلیل‌های فراوانی از فضای داخل ایران منتشر کردند که از عمده آنها بوی «نگرانی جدی» به مشام می‌رسید. در اغلب این تحلیل‌ها که خالی از فتنه‌گری هم نبود روی لزوم تداوم دولت فعلی ایران و سیاست‌های خارجی که این دولت با آن شناخته می‌شود، تاکید زیادی شده بود.

سعدالله زراعی با تاکید بر این که علائم داخلی‌ نشان می‌داد که احتمال پایان یافتن دوره روحانی به طور جدی وجود دارد بدون ذکر ماخذ نوشته: برخی از مراکز آمریکایی با صراحت از لزوم دست زدن آمریکا به اقدامی که مانع شکل‌گیری «تغییر نامطلوب» در ایران شود، سخن می‌گفتند و بعضی هم همین را با تلویح و کنایه مطرح می‌کردند. از آن طرف از داخل ایران نیز دو دسته سیگنال به خارج فرستاده می‌شد‌ یک سیگنال که عمدتا در جلسات محرمانه رسمی مقامات دولت روحانی با مقامات دولت‌های اروپایی مطرح می‌شد و کم‌ و بیش خبر آن هم درز می‌کرد، و مبتنی بر ضعیف شدن موقعیت روحانی در داخل ایران بود.

این روزنامه تندرو پیش بینی کرده: حمله موشکی آمریکا به سوریه موجب جدی شدن عزم ایران در پاسخ به رفتار های آمریکا شود پیش بینی کرده اقدام آمریکا این فرصت را دو باره و البته با ابتکارات جدیدی در اختیار ایران قرار می دهد تا بتواند به رفتار های آمریکا در شرایط میدانی وسیاسی حاکم بر اوضاع سوریه پاسخ دهد و راهبرد های آن را خنثی کند.

هدف جمهوری اسلامی است

جلال خوشچهره در سرمقاله ابتکار به تصویر سیاست جهانی از جمله افزایش سفرها و اجلاس‌های منطقه‌ای اشاره کرده و نوشته در همین زمان کاخ سفید دستور چند اقدام نظامی را نیز صادر کرده بود، از جمله حمله نیروهای ویژه آمریکا در یمن‎؛ بمباران هوایی موصل، حمله علیه دولت سوریه و سرانجام اعزام دو ناوجنگی آمریکا به مدیترانه که نشان می دهد علاوه بر پرتاب موشک به پایگاه هوایی «الشعیرات» اهداف بزرگتری دارد.

نویسنده معتقد است: آمریکاییان بر سر‌آنند که به رقیبان منطقه‌ای و جهانی خود از یکسو و متحدان خود پیام روشنی را صادر کنند؛ اینکه سیاست‌های واشنگتن با سال‌های دوران «باراک اوباما» تفاوت کرده است. «قدرت واقعی » که همانا بهره‌گیری مستقیم از توانمندی‌های نظامی و اقتصادی امریکاست، جای خود را به مماشات به زعم آنان هشت سال حکومت باراک اوباما داده است. این سیاست در مسامحه‌آمیز‌ترین حالت، تقسیم منافع برابر با قدرت‌های همتای خود _که در این زمان همچنان روسیه و چین است _ به حساب می‌آید. اما چانه‌زنی در‌باره «حوزه نفوذ» آن هم در منطقه‌ای مانند خاورمیانه غیر قابل مسامحه یا کمتر مسامحه‌پذیر است.

ابتکار با تاکید بر این که هر یک از کشورها بسته به منافع خود، واکنش‌های لازم را چه در چارچوب معامله و یا مقاومت بروز خواهند داد نوشته: هدف آمریکا و متحدانش محدود‌سازی نفوذ منطقه‌ای و فرسوده کردن توانمندی ایران است. در نگاه مخالفان ایران، بازگشت به دوران انزوای بین‌المللی و تحمیل وضعیت فرساینده به این کشور در اولویت قرار دارد. به‌همین دلیل اصلی‌ترین دستور کار همه رفت‌‌ و آمدهای منطقه‌ای، دید و بازدیدها از واشنگتن و اجلاس‌های برگزار شده طی ماه‌ها و هفته‌های اخیر نه الزاما سوریه و حتی دامنه نفوذ روسیه در منطقه، بلکه ایران بوده است.

حق نشر عکس Qanoon
Image caption تیتر و عکس صفحه اول بی قانون

صلاح الدین هرسنی در مقاله ای در ابتکار نوشته: یکی از پیامدهای حمله موشکی آمریکا به سوریه برای ایران، دستاورد راهبردی است. به واقع اقدام آمریکا بار دیگر ایران را جدی تر از گذشته در کنار روسیه قرار می دهد و موجب خواهد شد که از یک طرف همکاری‌های ایران با روسیه تقویت ‌شود و از طرف دیگر، ائتلاف مخالفان حکومت سوریه در منطقه در حاشیه قرار گرفته و در صورت تکرار و تداوم حملات آمریکا به سوریه می تواند ابتکار عمل را از دست دولت آمریکا و متحدانش خارج کرده و توازن موجود در عرصه بحران سوریه را به سمت نیروهای موافق حکومت سوریه بچرخاند.

نویسنده معتقد است: اما مهمترین پیامد و دستاوردحمله موشکی آمریکا به سوریه برای ایران منفعتی است که جناح های سیاسی در انتخابات ریاست جمهوری پیش رو می توانند از آن بهره ببرند. در این ارتباط مخرج مشترک منفعت جناح های سیاسی در بهره بردن حمله موشکی آمریکا به سوریه آن است که راهبرد تهدید آمیز و مخرب آمریکا هیچ تاثیری در عزم سیاسی آنها برای مقابله یا مماشات با آمریکا ندارد

خطرناک‌تر از حملات شیمیایی

نعمت الله عبدالرحیم زاده در مقاله ای در روزنامه جوان ابراز عقیده کرده که: حمله موشکی آمریکا به سوریه همان وعده‌اي است كه ترامپ در زمان كارزار انتخاباتي خود و در مورد سوريه داده بود كه قاطع‌تر از باراك اوباما، رئيس‌جمهور سابق امريكا، عمل خواهد كرد. حالا او با اين حملات موشكي نه تنها جاه‌طلبي خود را به رخ ديگران كشانده بلكه با وعده نماينده‌اش در سازمان ملل در مورد حملات نظامي بيشتر عليه سوريه، بايد گفت كه جاه‌طلبي او بسيار بيشتر از شليك چند موشك كروز است و مي‌تواند نه تنها سوريه بلكه كل منطقه را به كام جنگ و خون‌ريزي بكشاند.

به نوشته روزنامه سپاه پاسداران نخست وزیر روسیه ديميتري مدودف، از همين حالا و با گذاشتن پيامي در يك شبكه اجتماعي هشدار داده كه يك گام تا جنگ با امريكا باقي مانده و اگر جاه‌طلبي ترامپ بيشتر از اين باشد نه تنها اين گام بلكه گام‌هاي بيشتر جنگ با ديگر كشورها هم در پيش خواهد بود. همين گام‌ها بود كه قدم‌هاي اوباما را حدود سه سال و نيم قبل براي ورود به سوريه لرزاند و در نهايت مسير خود را به سوي مصالحه‌اي با روسيه تغيير داد.

اما در نهایت مقاله جوان به این جا رسیده که: ترامپ چنان دچار كيش شخصيت خود شده كه حتي پيام‌هاي توئيتي آن زمان خود را هم فراموش كرده و با جاه‌طلبي خود به سمتي حركت مي‌كند كه مصيبت‌هاي آن براي متجاوزان به خاك سوريه بسيار بيشتر و خطرناك‌تر از تسليحات ادعايي شيميايي در سوريه است.

انتخابات ریاست جمهوری

روزنامه‌های تندرو همچنان به انتقادات شدید خود از دولت ادامه داده و آمار اعلام شده مقامات دولتی را زیر سووال می برند و روزنامه های میانه رو هم در مقام دفاع از دولت روحانی به آمار و ارقام دولت احمدی نژاد و به ویژه طرح های اقتصادی وی اشاره کرده و آن ها راعامل اصلی وضعیت سخت امروز می بینند. بحث بر سر استفاده نامزدهای انتخاباتی از امکانات عمومی کشور از سوی هر دو جناح ادامه دارد.

در حالی که روزنامه های جناح راست افتتاح طرح های تازه عمرانی توسط رییس جمهور و وزیران کابینه را تبلیغات انتخاباتی دانسته و به همین جهت به آن اعتراض می کنند طنزنویسان روزنامه های میانه رو حرکات هشت ساله احمدی نژاد در آستانه هر انتخابات را به رخ ها می کشند و با داشتن یارانه و تقسیم سیب زمینی پاسخ می دهند اما پاسخ جدی تر به نوشته روزنامه های امروز گفته معاون رییس جمهور است که مملکت را نمی توان تعطیل کرد، کار انتخاباتی تقسیم سود سهام شب انتخابات یا توزیع سیب زمینی بود نه افتتاح طرح عمرانی.

همزمان تصمیم گیری های صدا و سیمای جمهوری اسلامی هم مورد اعتراض شدید دولتمردان و رسانه های هوادار آنان است که به فیلم های خبری مربوط به ابراهیم رییسی اشاره می کنند و خبر می دهند که در همین زمان سخنان معمول رییس جمهور پخش نمی شود در حالی که رییسی هم عملا نامزد انتخابات است.

سانسور رئیس جمهوری، با کدام مجوز؟

محمد‌ هاشمی در سرمقاله روزنامه ایران به پخش نشدن برنامه های کاری و سخنرانی های حسن روحانی اعتراض کرده و نوشته این وظیفه دستگاهی است که با بودجه دولتی و به عنوان زبان حاکمیت اداره می شود، وظیفه‌ای که اگر در گذشته با محدودیت امکانات رسانه‌ای مواجه بود، امروز به مدد تعدد شبکه‌های تلویزیونی و رادیویی به سهولت قابل انجام است.

با این وجود در دوران اخیر شاهد آن بوده‌ایم که رسانه ملی گاهبه بهانه‌های مختلف از بازتاب تمام یا بخشی از جلسات و سخنرانی‌های مهم حاکمیتی امتناع کرده است.

رییس پیشین صدا و سیما تاکید کرده در سال‌های اخیر مردم شاهد پخش سخنرانی های برخی مقامات مهم کشوری و چهره‌های انقلابی شاهد بودند اما روز گذشته در ممانعت از پخش مستقیم سخنرانی رئیس جمهوری کشور تکرار شد.با توجه به انتخابات پیش رو ، این شائبه مطرح شد که شاید این اقدام در راستای پیشگیری از اختصاص یافتن آنتن تلویزیون به یکی از نامزدهای بالقوه انجام شده است. خاصه آنکه یکی از چهره‌های رسانه ای جریان رقیب دولت چنین پیشنهادی را مطرح کرده بود.

معاون پیشین رییس جمهور اشاره کرده: یک وجه مناظره‌ها و برنامه‌های تبلیغاتی نامزدهای انتخاباتی در محدوده تبلیغات رسمی انتخابات است که بر اساس آیین‌نامه انتخابات، صدا و سیما موظف بوده است زمان برابری را برای همه نامزدهای ریاست جمهوریدر نظر بگیرد و طبیعتاً در این بازه زمانی آنچه مربوط به مسئولیت شخصی نامزدها بود بازتاب نمی‌یابد. اما تا پیش از آغاز این دوره معمول این بود که سخنان و اقدامات رئیس جمهوری مانند هر مقام مسئول دیگری بازتاب یابد و محدودیت‌های دوره تبلیغات اعمال نشود.

حق نشر عکس Etemaad
Image caption کارتون فیروزه مظفری، اعتماد

رأی ایجابی در انتخابات

علی تاجرنیا در مقاله‌ای نظر داده که نگاهی به تاریخچه انتخابات ریاست‌جمهوری در ایران نشان می‌دهد آرای سلبی مردم عمدتا زمان‌هایی به صندوق‌ها ریخته شده که گذار از فضای بسته سیاسی به فضای بازتر از سوي یک نامزد ریاست‌جمهوری وعده داده شده است. حتی انتخابات دوم خرداد ٧٦ اگرچه رگه‌های سلبی داشت اما در سال ٨٠ انتخابات ایجابی بود که با وجود تعدد کاندیداهای رقیب رئيس‌جمهور دوران اصلاحات، مردم با چشمان باز، تداوم اصلاحات را انتخاب و به آن سمت حرکت کردند.

به نظر این فعال اصلاح طلب: انتخابات دور دوم دکتر روحانی به انتخابات دور دوم خاتمی شبیه است. با توجه به اینکه از منظر سیاسی، بین‌المللی و مسائل داخلی، شرایط خاصی وجود داشته و در این دوره فشار به دولت آقای روحانی بیشتر از دوران اصلاحات است، مردم از رفتارهای تند و عملکردهای التهاب‌آفرین اعلام برائت کرده‌اند و روش‌های مانا و اصلاح‌طلبانه را ترجیح می‌دهند.

نتیجه گیری مقاله شرق چنین است که آرای مردم در این دوره ایجابی خواهد بود هرچند به طور سنتی، هر جناح سیاسی طرفدارانی دارد که سعی می‌کنند آرای خود را به سبد آن جناح بریزند اما درصد زیادی که متناسب با شرایط و برنامه‌ها تصمیم می‌گیرند، حتما به سمت اعتدال و تداوم روش‌های علمی و منطقی و پرهیز از التهاب‌آفرینی گرایش خواهند داشت. در عین حال این نگرانی بحق است که برخی افرادی که سابقه اجرائی و مدیریتی روشنی ندارند، در مقاطعی با دوپینگ‌های مختلف در حوزه سیاسی و اقتصادی به جلب آرای مردم چشم دوخته‌اند.

حضور بیشتر، امنیت بیشتر

الهه کولایی در مقاله‌ای در شرق با تاکید بر این که انتخابات کم‌هزینه‌ترین و پرفایده‌ترین گزینه در راستای بهبود همه‌جانبه شرایط کشور برای مردم ایران، حضور پای صندوق‌های رأی و تلاش برای به ‌کرسی ‌قدرت ‌نشاندن نامزدهایی است که بر اساس درک و شناخت مردم، توان و ظرفیت بهتری را در برآورده‌کردن نیازها و مطالبات آنها به نمایش گذاشته یا در عمل، اثبات کرده‌اند.

به نوشته این استاد دانشگاه: ایران هم مانند همه کشورهای خاورمیانه و غرب آسیا، با چالش‌های امنیتی به‌ویژه در شرایط پس از تحولات ١١ سپتامبر قرار گرفته‌ و طرح‌ها، برنامه‌ها و سیاست‌های متنوعی را برای تأثیرگذاشتن بر روند تحولات کشورهای منطقه تجربه کرده و از این دریچه، تکاپوی دموکراسی‌خواهی مانند همه کشورهای پیرامونی، در ایران نیز بسیار تأثیر‌گذار بوده و هست.

نویسنده مقاله شرق با اشاره به وضعیت فعلی کشور نظر داده که: تغییرات جهانی، مسئله حضور مردم ایران را بیش‌ از پیش ضروری کرده، به‌ویژه با توجه به رقابت قدرت‌های بزرگ در منطقه، هوشیاری و انتخاب درست مردم ایران می‌تواند زمینه مناسب را برای طراحی‌های خصمانه علیه ملت ایران از میان ببرد، هر اندازه حضور مردم در دو انتخابات پیشِ‌رو بیشتر و متراکم‌تر باشد، ضریب امنیت کشور نیز بیشتر می‌شود.

بیانیه انتخاباتی

تیتر اصلی صفحه طنز شهرونگ به درخواست جمعی از طنزنویسان مطبوعاتی از جمنا اختصاص دارد و نوشته: لطفا کسی را نامزد کنید که بشود باهاش شوخی کرد!

طنزنویسان شرایط پیشنهادی را چنین توصیف کرده اند: نامزدی باید که بتوانیم کاریکاتورش را بکشیم. حداقل یک عضو قابل اغراق داشته باشد. شغلش خط قرمز نباشد.از آهنگ‌های شیش و هشت خوشش بیاید.ترجیحا محسن رضایی باشد

حق نشر عکس Qanoon
Image caption کارتون مهناز یزدانی، قانون

پدرام ابراهيمى برنامه های یکی از نامزدهای انتخاباتی را به زبان طنز چنین بیان کرده: ایشان کاندیدای مستقلی است و با شعار «ول کن جهان را/ قطعنامه‌ات یخ کرد» وارد گود شده و طبق همین مرام به حمایت هیچ گروه و حزب و حتی هیچ رای‎دهنده‎ای نیاز ندارد؛ یعنی در این حد مستقل. درباره کارزار انتخاباتی و برنامه‎های کشورداری آقای جلیلی هم، لازم به ذکر است که خیال نکنید چون این برنامه‏ها فقط در جلب رای مردم هوشیار و سازش‌ناپذیر موفق بوده و بقیه عوام و ماهواره‌دارها و آدامس‌خورها را جذب نکرده، ایشان برنامه‌های اصولی خودشان را عوض می‌کنند.

به نوشته این طنزنویس اگر۱۰ دوره دیگر هم انتخابات بگذارند، برنامه ایشان همان است که بود. برنامه کشورداری ایشان هم به‌صورت خلاصه و لیستی در ادامه می‌آید: استفاده از شمشیر و نیزه و تیر و کمان توسط نیروهای نظامی و انتظامی. پند و اندرز مشفقانه (ترجیحا متمرکز روی خانم کاترین اشتون). ساخت دژ با برج و باروی بلند و دفاع از داخل قلعه با آب‌جوش

بهره‌گیری از ظرفیت‌های کبوتر نامه‌بر و ساعت آفتابی. تبدیل سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی به «ستاد ان‌شاا... و امید به خدا»

بیایید منصف باشیم. این همه بويینگ و ایرباس در جهان سقوط می‌کند ولی تا حالا شنیده‌اید که شتر چپ کند؟

روزنامه نگاران درگذشته

یک هفته بعد از درگذشت حسین توفیق یکی از مدیران مجموعه طنز توفیق امروز هم پدرام ابراهیمی در صفحه طنز بی قانون به مناسبت نزدیکی انتخابات یاد کرده از دو پرسوناژ توفیق - رفسنجان و فسنجون - و سابقه شوخی های با انتخابات و نمایندگان مجلس. از سوی دیگر روزنامه ها از درگذشت محمد حیدری و محمد رضا ثقفیان از روزنامه نگاران قدیمی هر دو هفتاد و سه ساله یاد کرده و یادشان را گرامی داشته اند.

اسماعيل جمشيدي با عنوان چهره درخشانی که فرصتی پیدا نکرد از محمد حیدری یاد کرده و روزگار همکاریشان در روزنامه اطلاعات را به یاد آورده که در روزهای انقلاب معاونت اجرایی و فنی سردبیر را در آن جا به عهده داشت. در عین حال از انتخاب وی به دبیری سندیکای نویسندگان و خبرنگاران مطبوعات یاد کرده که در سال ۵۸ به عهده حیدری قرار گرفت.

به نوشته این روزنامه نگار قدیمی: بعد از اين جريانات و با تغيير مديريت روزنامه اطلاعات، همه ما از كار كنار گذاشته شديم. در سال ٥٩ اوضاع تغيير كرد و بعد از آن، حيدري چند سالي به عنوان سردبير مجله «گزارش» خوش درخشيد. اما پس از آن ديگر فعاليت چشمگيري از او نديدم. ديگر فعاليت مطبوعاتي و حرفه‌اي نداشت. گاهي همديگر را در مجلس يادبود همكاران قديمي روزنامه‌ها مي‌ديديم. در مجموع روزگار بي‌خبري بود.

نویسنده مقاله اعتماد افزوده: حیدری روزي روزگاري در تحريريه «اطلاعات» و در بحبوحه انقلاب خاطره‌ها داشت و روزي روزگاري ديگر آنقدر از فضاي رسانه دور شد كه نسل جوان روزنامه‌نگاري فرصتي براي همكاري با او نداشتند و جاي خالي‌اش همچنان كه در اين يادداشت خواندند.

اعتماد در عین حال در مقاله ای از درگذشت محمدرضا ثقفیان يكي از پيشكسوتان جامعه روزنامه‌نگاران ايراني خبر داده كه سال‌هاي سال در اصفهان پاي خبر و رسانه ايستاد و علاقه‌مندان مشتاق به رسانه را در اين شهر تربيت كرد. چهره‌اي كه سال‌هاي سال مدير خبرگزاري ايرنا در اصفهان بود. سال‌هاي پاياني زندگي خود را در خارج از كشور گذرانده و در نهايت درگذشت.

در كارنامه حرفه‌اي ثقفيان درباره زندگي او نوشته شده: در سال ١٣٢٢ در آبادان به دنيا آمد. در سال ١٣٤٣ گوينده راديو اهواز و بعد از آن كارشناس خبر خبرگزاري ايران شد. در سال ١٣٤٧ رييس خبرگزاري ايران در استان خوزستان بود. بعد در سال رییس خبرگزاری در استان اصفهان بود.بعد از ۱۳۷۰ مدتی با همشهری همكاري کرد و مدتی دبير انجمن صنفي روزنامه‌نگاران استان اصفهان بود.