روزنامه‌های تهران، در برجام بمانیم یا خارج شویم؟

روزنامه‌های امروز صبح تهران، چهارشنبه ۸ شهریور در عنوان‌های اصلی خود با اشاره به گزارش کمیسیون امنیت ملی مجلس درباره رفتار آمریکا در قبال برجام، به تفسیر این گزارش پرداخته‌اند. نگرانی ژاپن از آزمایش موشکی کره شمالی و سخنان تازه رییس‌جمهور روحانی از دیگر مطالب این روزنامه‌هاست.

حق نشر عکس Jahan Sanat
Image caption تیتر و عکس صفحه اول جهان صنعت

نگرانی ژاپن

اسماعیل بشری در مقاله‌ای در اعتماد نوشته: آزمايش موشكي ديروز كره شمالي همزمان با رزمايش گسترده‌اي انجام شد كه امريكا و كره جنوبي در خاك و آب‌هاي اطراف كره جنوبي در حال برگزاري آن هستند. اقدامات امريكا و كره جنوبي به‌شدت براي كره شمالي تحريك‌آميز است.

نویسنده با اشاره به واکنش های پیشین پیونگ یانگ به رزمايش آمریکا و کره جنوبی نوشته هفته گذشته در يك عمليات آزمايشي ناموفق كره شمالي سه موشك كوتاه برد را آزمايش كرد. اما روز گذشته كره شمالي اقدام به آزمايش يك موشك با برد بلند كرد، كه هرچند نمي‌توان آن را موشك قاره‌پيما ناميد، اما با توجه به مسافتي كه طي كرد، مي‌توان آن را گامي تازه از سوي كره شمالي براي رسيدن به فناوري موشك‌هاي قاره پيما عنوان كرد.

مقاله اعتماد به این جا رسیده که : اگرچه موشك كره شمالي تا ٥٥٠ كيلومتر ارتفاع گرفته است و به لحاظ حقوق بين‌الملل قاعده‌اي وجود ندارد كه جلوي پيونگ‌يانگ را براي اين آزمايش بگيرد، اما ژاپني‌ها نگران اين هستند كه آزمايش‌هاي موشكي كره شمالي و شكست احتمالي آنها خطرهايي را براي شهروندان ژاپن ايجاد كند.

سقوط سهام

دنیای اقتصاد در گزارش اصلی خود نوشته: تشدید دوباره تنش‌ها میان ایالات‌متحده و کره‌شمالی باعث‌شده معامله‌گران بازارهای جهانی به ریسک‌گریزی روی بیاورند. حدود یک ماه قبل، ترامپ گفت که در صورت تکرار تهدیدهای کره‌شمالی، این کشور آتش و خشمی را خواهد دید که تاریخ به خود ندیده است. تنش‌ها و درگیری‌های لفظی به‌شدت بالا گرفت اما دو هفته قبل، هر دو طرف از مواضع قبلی خود کوتاه آمدند تا ریسک‌پذیری در بازارها افزایش یابد، با وجود این، این وضعیت پایدار نبود

به گزارش این روزنامه اقتصادی: در بورس های جهانی عمده معامله‌گران به فکر خروج سرمایه‌ها و خرید کالاهای امن بودند. بیشتر بازارهای جهانی سهام روز گذشته را با افت به پایان بردند. در نتیجه تنش‌های موشکی، شاخص اروپایی استاکس ۶۰۰ بیش از یک درصد افت کرد و به کف ۶ ماهه رسید. پیش از بورس‌های اروپایی هم، بورس‌های آسیایی افت را تجربه کرده بودند.

انزوای برجامی ترامپ

حسن بهشتی‌پور در سرمقاله روزنامه ایران نوشته: تلاش دولت دونالد ترامپ در امریکا برای به بن‌بست کشاندن برجام در حالی شدت گرفته است که بر اساس اصول و تعهداتی که در برجام آمده است و همچنین عملکرد ایران، تمام بهانه‌های احتمالی از دست امریکا گرفته شده تا نتواند به روال سابق با استناد به این بهانه‌ها سایر کشورها را با خود همراه کند. رئیس جمهوری امریکا در شرایط کنونی در راستای تلاش‌هایش برای نقض برجام در دو سطح داخلی و خارجی تنها مانده و منزوی شده است.

به نوشته این مقاله: اتحادیه اروپا و کشورهایی چون چین، ژاپن، هند و روسیه به عنوان کشورهای طرف اصلی تجاری ایران با رویکرد ترامپ درباره برجام موافق نیستند و بنا به دو دلیل با تلاش او برای شکست برجام مخالفت می‌کنند؛ از یک سو، اکثر کشورهای اتحادیه اروپا با ایران همکاری خوب اقتصادی دارند، بنابراین منافع‌شان ایجاب می‌کند که این رابطه حفظ شود و خود را از مزایای اقتصادی این رابطه و بازار پرمنفعت ایران محروم نکنند و از سوی دیگر ایران هم نشان داده که تاکنون به تعهدات برجامی‌اش متعهد بوده است.

سرمقاله روزنامه ایران در نهایت نوشته: ترامپ در صحنه سیاست داخلی امریکا هم تنها مانده است. او در داخل امریکا هم مخالفان جدی دارد. یعنی حداقل بخشی از جناح حاکمه امریکا همچنان از سیاست‌هایش انتقاد می‌کنند و می‌گویند ترامپ نمی‌تواند از برجام خارج شود و آن را نادیده بگیرد. دلیلش هم روشن است زیرا ایران تمام تعهدات خود درباره برجام را اجرایی کرده است. حال آنکه موضعگیری مسئولین ایران به گونه‌ای خردمندانه بوده که عملاً بهانه‌ای دست آنها نداده تا از رفتار یا گفتار مسئولین ایرانی سوء استفاده کنند. چه آنکه اگر ایران تخلف می‌کرد، ممکن بود اروپایی‌ها هم با ترامپ همراهی کنند.

'عمله و اکرههای آمریکا'

محمد صرفی در سرمقاله کیهان در اشاره به گزارش کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس درباره تخلفات آمریکا در برجام آن را ناکافی دانسته و نوشته این گزارش شاید در وقت می‌توانست تا حدی مفید باشد اما در شرایط فعلی که اوضاع تغییرات مختلف و حساسی کرده، بیات و با تاخیر، نه به رشد سطح تحلیل جامعه کمکی می‌کند و نه برای مقابله با دشمن برنامه و نسخه‌ای دارد.

نویسنده این روزنامه تندرو تاکید کرده: لابد ۱۰ ماه دیگر هم مجلس گزارش سوم خود را منتشر می‌کند؛ هفت-هشت دستاورد برای برجام ردیف می‌کند و می‌نویسد بله در این مدت مادر تحریم‌ها هم اضافه شد که البته این تحریم‌ها غیرهسته‌ای است و ربطی به برجام و توافق هسته‌ای ندارد! جمهوری اسلامی و اجزای آن را - از حاکمیت گرفته تا دولت و مجلس و رسانه و مردم- از روشن کردن تکلیف خود با برجام هیچ‌گریز و گزیری نیست. چند شب پیش مجری معروف تلویزیون از کارشناسی که پشت خط آمده تا از بدعهدی‌های آمریکا بگوید، می‌پرسد به راستی در برجام سر آمریکا کلاه رفته است؟

کیهان یک بار دیگر تکرار کرده که: آمریکایی‌ها با تصویب مادر تحریم‌ها عملاً دارند همان راه منتهی به برجام را می‌روند و ما را به تونلی هدایت می‌کنند که آن سرش برجامی دیگر است. برجامی که مشتی امتیاز دیگر از ما می‌گیرند و مشتی وعده در جیبمان می‌ریزند و راهی خانه‌مان می‌کنند. اینجا هم عمله و اکره کم ندارند که باز بریزند خیابان و برقصند که این بار حتماً می‌گویند توافق قرن۲ و فتح‌الفتوح۲ و آفتاب تابان۲ رقم خورد.

آمریکا به دنبال بی اعتبارسازی برجام

رضا میر‌طاهر در مقاله ای در جوان نوشته: دونالد ترامپ رئيس‌جمهور جنجالي امريكا چه در دوره مبارزات انتخاباتی و چه پس از راهيابي به كاخ سفيد مدام، مخالف شديد برجام بود و حتي مدعی پاره كردن آن بود. خيلي از كارشناسان هم پيش‌بيني مي‌كردند ترامپ پس از ورود به كاخ سفيد، يكي از نخستين اولويت‌هاي خود را برخورد با برجام قرار دهد اما در عمل چنین نشد.

نویسنده با اشاره به دیدار هفته قبل نماینده آمریکا در سازمان ملل با دبیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی نوشته:هدف هيلي از اين سفر اجراي طرح مورد نظر ترامپ براي بي‌اعتبار كردن برجام از طريق رويكرد ارائه تفسير موسع از برجام و متهم كردن ايران به عدم‌اجراي آن در چارچوب مد نظر دولت امريكاست. در اين راستا هيلي به‌طور غير‌مستقيم نتايج بازرسي از تأسيسات هسته‌اي ايران را ناتمام و نسبي تلقي كرده و خواهان افزودن دامنه بازرسي‌ها از تأسيسات هسته‌اي و حتي نظامي ايران شده است.

مقاله جوان در نهایت یادآور شده ايران از همان زمان مذاكرات برجام، با هرگونه بازرسي از اماكن نظامي خود به بهانه پيگيري و راستي‌آزمايي برنامه هسته‌اي خود مخالفت كرده است. از نگاه ايران تحقق چنين امري به معناي رسيدن امريكا و متحدانش به ويژه اسراییل به خواسته ديرينه‌شان يعني در اختيار داشتن اطلاعات دقيق از تأسيسات نظامي ايران خواهد بود. تن دادن آژانس به خواسته امريكا نه فقط باعث به خطر افتادن برجام خواهد شد بلكه استقلال عمل آن را نيز به‌شدت زير سؤال مي‌برد.

حق نشر عکس Ebtekar
Image caption کارتون محمد طحانی، ابتکار

با برجام چه باید کرد

صلاح‌الدین هرسنی در مقاله ای در جهان صنعت با اشاره به گزارش کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نوشته: گزارش کمیسیون امنیت ملی مجلس با تاکید بر اقدام متناسب دست ایران را در مقابل آمریکا و سایر ناقضان احتمالی برجام باز می‌کند. به این ترتیب راهبرد خروج از برجام از سوی ایران اساسا منتفی نیست. بنابراین ایران چاره‌ای ندارد که بخواهد به ادامه فعالیت هسته‌ای و پروژه غنی کردن ۲۰ درصدی اورانیوم ادامه دهد.

به نوشته این مقاله: معنی و مفهوم این اقدام احتمالی آن است که ایران نیز مانند آمریکا به سهم خود در نقض روح و جسم برجام نقش داشته است. در حالی که زیان اجرایی‌سازی گزینه پیشنهادی کمیسیون امنیت ملی مجلس بیش از همه متوجه ایران است چراکه چنین گزینه‌ای نه‌تنها در تعارض با مواضع عقلانی دستگاه دیپلماسی است بلکه دستاویز و بهانه‌ای برای آمریکا برای برقراری نظام تحریم می‌شود. از سوی دیگر تاکید بر طرح اقدام متناسب در واکنش به نقض توافق از سوی آمریکا سبب فاصله‌گیری اتحادیه اروپا از ایران می‌شود.

جهان صنعت تاکید کرده: در شرایط حاضر و با توجه به نزدیکی و همسویی مواضع اتحادیه اروپا و ایران در برجام، ایران می‌تواند با فشار بر اتحادیه اروپا، آمریکا را در قبال تعهد به برجام متقاعد کند. در حالی‌که اگر ایران بخواهد فعالیت هسته‌ای خود را آغاز کند، برای اتحادیه اروپا دشوار خواهد بود که در کنار ایران بایستد. از سوی دیگر شواهدی وجود دارند که نشان می‌دهند تاکید بر ازسرگیری مجدد فعالیت هسته‌ای قدرت بازدارندگی را نیز نخواهد داشت و راه را برای تحریم‌های شدیدتر در آینده هموارتر خواهد کرد.

تذکر موگرینی

اعتماد نوشته هشت ماه حضور در قدرت كافي بود تا جهان از رييس‌جمهور جديد ايالات متحده و نقشي كه اين كشور مي‌تواند در معادله‌هاي بين‌المللي بازي كند، نااميد شود. دونالد ترامپ، مردي از تبار جمهوريخواهان كه البته اين روزها هم حزبي‌هايش نيز از وي دل‌خوشي ندارند جهان را گرفتار بلاتكليفي سنگين و بي‌سابقه‌اي كرده است. تازه واردي كه با عالم سياست بيگانه است و نخستين و مهم‌ترين اولويتش در كاخ سفيد را هم از ميان برداشتن هرآنچه كه از باراك اوباما، رييس‌جمهور پيشين به جا مانده مي‌داند، شركاي امريكا در قاره سبز را به ستوه آورده، متحدان عرب و غيرعربش در منطقه خاورميانه را گرفتار آشوب و بي‌برنامگي كرده و حتي متحدي مانند اسراييل را هم به سمت روسيه براي استمداد سوق داده است.

به نوشته اعتماد: در اين ميان فدريكا موگريني، مسوول سياست خارجي اتحاديه اروپا سريع‌تر و صريح‌تر از سايرين نااميدي از امريكاي ترامپ و لزوم استقلال اروپا از امريكا را فرياد زده است. روز گذشته فدريكا موگريني در جمع نمايندگان كشورهاي عضو اتحاديه اروپا در بروكسل تعارف را به حاشيه راند و در سخنراني احساسي و البته قوي از اروپايي. سخنانی گفت كه مخاطب بيشترين كنايه‌ها در آن دونالد ترامپ امريكايي بود

درباره ابراهیم یزدی

سعید حجاریان در مقاله ای در اعتماد گفته ابراهیم یزدی در زماني به دنبال اصلاح‌طلبى بود كه پست و مقامي داشت و انقلاب فوران داشت. اصلاح‌طلبي در زمان انقلابي‌گري كاري بس دشوار است، چرا كه بستر اجتماعي تحمل و ظرفيت آن را ندارد كه كسي در ميانه ميدان، دم از اعتدال و اصلاحات بزند و يزدي و به طور كلى نهضت آزادي با مشي‌اي كه در پيش گرفته بودند، مي‌خواستند فضا را آرام‌تر كرده و به سمت اعتدال ببرند. وضعيت نسبت به خاتمي و روحاني فضل تقدم دارد، چون اين دو فرد اخير در زمانه‌اي بحث اصلاحات و اعتدال را مطرح كردند كه جامعه نيز همراه آنها بود و لذا توفيق يافتند كه كار خود را پيش ببرند.

به نوشته مدیر روزنامه توقیف شده صبح امروز: اما دكتر يزدي و يارانش در بستري دم از اصلاح و اعتدال مي‌زدند كه جامعه تحمل روش‌‌هاي گام به گام را نداشت لذا مجبور شدند كه عطاي قدرت را به لقايش ببخشند. نهضت آزادي چه قبل انقلاب و چه بعد از آن جز آزادي نخواست و در زمانه‌اي كه همگان خشمگين بودند و به دنبال انتقام‌گيري، نهضت مطالبه‌اي جز دموكراسى نداشت. مي‌توان مروري بر ادبيات گروه‌هاي سياسي اوايل انقلاب انداخت و ديد كه كدام‌يك از اين گروه‌ها و احزاب نسبت به دموكراسي حساسيت بيشتري از نهضت داشتند؛ به گمان من هيچ يك از آنها نه طرفدار مردم‌سالاري بودند و نه طرفدار آزادي مدني.

سعید ججاریان در مقاله اعتماد خاطره نخستين خاطره خود با ابراهیم یزدی را چنین بیان کرده: ايشان در ستاد مشترك ارتش حاضر شدند و مستشاران امريكايي در زيرزمين ستاد در را به روي خود قفل كرده بودند و مردم پشت درهاي آهني منتظر بودند كه مستشاران بيرون آمده و به آنها آسيب برسانند.

دسته‌بندی ما ایرانی‌ها

پوریا عالمی در ستون طنز شرق نوشته: فوت آقای دکتر ابراهیم یزدی ثابت کرد ما ایرانیان دو دسته کلی هستیم (البته ما می‌دانیم شما ایرانی‌ها با ما ایرانی‌ها خیلی فرق دارید و خیلی بهترید، پس واقعا شما به خودتان نگیرید و ناراحت نشوید، چون ما درباره خودمان حرف می‌‌زنیم، نه درباره شما!): دسته اول بدون شناخت آن مرحوم (یا هر مرحومی) شیفته آن مرحوم هستند.دسته دوم بدون شناخت آن مرحوم دشمن آن مرحوم هستند.

طنزنویس نتیجه گرفته: ایرانی‌ها صبر می‌کنند افراد مرحوم شوند تا بعد شیفته یا دشمن طرف شوند.ایرانی‌ها وقتی طرف زنده است کاری به کارش ندارند و یادش هم نمی‌افتند، چون می‌دانند حتما اگر آن مرحوم قبل از مرحومیتش بفهمد آدم‌ها بدون اینکه بشناسندش دشمنش شده‌اند یا شیفته‌اش، حتما دق می‌‌کند.بعضي از ما خیلی اصیل هستند و اولین شیوه ارائه اصالتشان این است که بنا بر خاطره‌ای شخصی حکمی کلی صادر می‌کنند.

طنز شرق به این جا رسیده که: تعریف می‌کنند با چشم خودشان دیده‌اند که فلان اهل سیاست توی اتوبوس یک‌بار برای یک پیرمرد بلند شده، بعد نتیجه می‌گیرند او سیاست‌مداری مردمی بود.یا تعریف می‌کنند همسایه دیواربه‌دیوار آن مرحوم بودند و آن مرحوم شب‌ها با پاشنه کفش به دنبال سوسک‌ها می‌دوید که منجر به سروصدا می‌شد.خبرنگارهای ما هم خیلی باحال هستند. اگر آن مرحوم تلفن اینها را جواب می‌داده برای آن مرحوم سنگ‌تمام می‌گذارند، اگر نه، می‌گویند آن خدابیامرز آدم مهمی هم نبوده.

حق نشر عکس Shahrvand
Image caption کارتون محمدرضا ثقفی. شهروند

وقت تصمیم است

علی وکیلی در مقاله‌ای در شرق نوشته: معضل آلودگی زیست‌بوم خصوصا منابع آبی، مسئله مهمی است که همیشه مورد توجه همه اقوام و ملل مختلف بوده و دغدغه امروزی بشر است که با فعالیت‌های خود باعث آن شده است. زیرساخت‌ها برای مدیریت کیفی و کمی منابع آب به میزان کافی وجود ندارد. ورود بی‌رویه آلودگی‌ها به منابع آب سطحی و زیرزمینی، دغدغه اصلی مدیریت منابع آب و محیط زیست کشور است که جلوگیری از آن برای تداوم حیات این منابع الزامی است. و از همه مهم‌تر کشاورزی بدون ضابطه در مصرف کود و سم و آبیاری غیراصولی باعث شده است هر روز آلودگی این منابع بیشتر و بیشتر شود.

معاون پیشین وزارت نیرو تاکید کرده: مدیریت به‌هم‌پیوسته منابع طبیعی شامل آب و محیط زیست کشور، مهم‌ترین نیاز امروز کشور برای پاسداری از این منابع است. امروز مواردی مانند تخریب گسترده جنگل‌ها و منابع طبیعی که باعث جاری‌شدن سیل می‌شود و همچنین نبود پوشش مناسب گیاهی، لزوم مهار منابع آب و جلوگیری از ورود پساب‌های کشاورزی و صنعتی و کنترل مصرف کود و سم و رعایت اصول آبیاری مدرن را به امری ضروری تبدیل کرده است که انجام آن علاوه بر افزایش راندمان این بخش‌ها باعث کاهش هزینه‌های تولید در صنایع و کشاورزی و بازتاب آن در محیط زیست بهتر برای زندگی متجلی می‌شود.

مقاله شرق با اشاره به این که امروز با تصمیم‌گیری‌های شاید به‌ظاهر ساده و ارزان بتوان از تحمیل زیان‌های هنگفت ناشی از عدم توجه جلوگیری به‌عمل آورد از رییس جمهور خواسته تا دیر نشده و کشور مجبور نشده‌ هزینه‌های چندین‌برابری و کمرشکن ناشی از تأخیر در تصمیم‌گیری را بپردازد، هرچه‌زودتر براي به اخذ تصمیم درست و کارشناسی و اجرای دقیق و سریع به انجام آن مبادرت ورزد.

حق نشر عکس Qanoon
Image caption کارتون علیرضا صدیقی، قانون

آهوی پر کرشمه... اومد به پای چشمه

شهرام شهيد‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ي در صفحه طنز با نقل جمله ای از یکی از وزیران که پول را چون آهویی خوانده بود همین مضمون را از زبان دیگران هم پی گرفته. از جمله بابک زنجانی که گفته: سرمایه مانند یک آهوست. بدون توجه به قوانین شکار ممنوع، می‌گیریش و می‌خوریش و یک آب هم روش. دیگه نه رَم می‌کنه نه می‌گریزه.

دونالد ترامپ: سرمایه مانند یک آهوست در صحراهای عربستان. با کوچکترین صدا به تریج قباش برمی‌خوره اما آخر سر لوس‌بازی را می‌گذاره کنار و میاد تو بغل عموش!

یک کارمند: سرمایه مانند جن است. تا اول صبح میگی بسم‌الله، دود میشه میره هوا.

یک معلم: سرمایه مانند یک آهوست. تو کتاب‌ها میشه دیدش اما در عالم واقع نیست که ببینیش.

یک فوتبالیست: سرمایه مانند یک آهوست. قرارداد اول را که بستی آهو را میدی پورشه میندازی زیر پات.

یک کارگردان سینما: سرمایه مانند یک آهوست که دست ارشاد اسیره. اراده کنه آهو را آزاد می‌کنه و من می‌مونم و بدهی و جای خالی آهو.

یک ژن خوب: سرمایه مانند یک آهوست. من این آهو رو نداشتم. مشقامم خوب ننوشتم. بابام بهم عیدی داد. آهوی قلقلی داد.