ایران نامزد عضویت در شورای امنیت سازمان ملل

شورای امنیت سازمان ملل
Image caption ایران پیش از این یک بارعضو شورای امنیت سازمان ملل بوده است

در نشست روز جمعه 17 اکتبر (بیست و ششم مهر) مجمع عمومی سازمان ملل متحد درخواست عضویت ایران در شورای امنیت بررسی می شود.

ایران به همراه ژاپن یکی از دو نامزد عضویت غیردائم منطقه آسیا در شورای امنیت است.

کرسی آسیا اکنون در اختیار اندونزی است که در پایان سال جاری میلادی دوره عضویتش تمام می شود.

ژاپن به عنوان رقیب ایران تاکنون 9 بار عضو غیردائم شورای امنیت بوده اما ایران از 53 سال پیش فقط یک بار به عضویت این شورا در آمده است.

ژاپن از مدتها پیش در تلاش است تا به عضویت دائم شورای امنیت در آید.

به غیر از ایران و ژاپن، کشورهای اتریش، ایسلند، مکزیک، ترکیه و اوگاندا از جمله کشورهایی هستند که برای تصاحب پنج کرسی غیردائم شورای امنیت با یکدیگر رقابت می کنند.

اتریش، ایسلند و ترکیه برای دو کرسی متعلق به اروپای غربی که در دو سال گذشته در اختیار ایتالیا و بلژیک بوده با یکدیگر رقابت می کنند.

اوگاندا تنها نامزد تصاحب کرسی آفریقاست که اکنون در اختیار آفریقای جنوبی است و مکزیک نیز برای کرسی که اکنون در اختیار پاناما است، تلاش می کند.

شورای امنیت سازمان ملل پانزده عضو دارد که پنج عضو آن دائم و ده عضو دیگر غیردائم هستند.

کشورهای آمریکا، روسیه، فرانسه، بریتانیا و چین پنج عضو دائم شورای امنیت هستند که از حق وتو برخوردارند.

ده عضو دیگر از سوی مجمع عمومی سازمان ملل برای یک دوره دو ساله انتخاب می شوند و هر سال نیز پنج عضو تغییر پیدا می کند.

انتخاب اعضا بر اساس منطقه ای صورت می گیرد که مجمع عمومی تعیین کرده است. آفریقا سه عضو، کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب دو عضو، حوزه آسیا دو عضو، اروپایی غربی و سایرین دو عضو و کشورهای های اروپایی شرقی یک عضو در شورای امنیت دارند.

رسم است که از میان نمایندگان آسیا و آفریقا در هر دوره یک نماینده از کشورهای عرب حضور داشته باشد.

در حال حاضر کشور لیبی به عنوان یکی از کشورهای عرب عضو شورای امنیت سازمان ملل است.

دوره عضویت کشورهای بلژیک از اروپای غربی، اندونزی از آسیا، آفریقای جنوبی از آفریقا، ایتالیا از اروپای غربی و پاناما از آمریکای لاتین در پایان سال میلادی جاری به پایان می رسد.

دوره عضویت کشورهای بورکینافاسو از آفریقا، ویتنام از آسیا، کاستاریکا از آمریکای لاتین، لیبی از آفریقا و کرواسی از اروپای شرقی در پایان سال آینده میلادی تمام می شود.

ریاست شورای امنیت به ترتیب حروف الفبا انتخاب می شود و دوره اش یکساله است. هیچ عضو غیردائم نمی تواند برای دو دوره پی درپی برای ریاست انتخاب شود.

تا سال 1965 میلادی تعداد اعضای غیر دائم شورای امنیت شش کشور بود و بعد از آن به ده کشور افزایش یافت.