سفرهای استانی: تبلیغ یا راه حلی سریع برای مشکلات

محمود احمدی نژاد در خوزستان

رئیس جمهوری ایران در پایان سفر به استان خوزستان فهرستی از مصوبات جلسه استانی هیأت دولت را ارائه کرده که از افزودن ردیف اعتباری تازه ای به بودجه استان، تا تکمیل مزار یک شاعر را در بر می گیرد.

محمود احمدی نژاد در اهواز، مرکز خوزستان، به خبرنگاران گفته است: معافیت مالیاتی ده ساله برای واحدهای تولیدی و گردشگری، احداث خط جدید تولید خودرو و همچنین لایروبی اروند رود از اهم مصوبات دولت در این سفر بوده است.

سفرهای استانی دولت فعلی ایران، منتقدان زیادی در این کشور دارد و حتی عده ای از نمایندگان مجلس طرحی را برای تحقیق و تفحص از این سفرها پی گیری می کنند.

انتقادها

مرور فهرستی که رئیس جمهوری ایران ارائه داده نشان می دهد بخشی از مصوبات دولت در خوزستان به "امکان سنجی" و "مطالعه" یا "تکمیل مطالعه" طرح های عمرانی خلاصه می شود. امکان سنجی فرودگاه جدید اهواز، مطالعه احداث دو خط آهن جدید و تکمیل مطالعه آزادراه اهواز- پل زال از آن جمله اند.

بخش دیگری از مصوبات دولت نیز در واقع تصمیماتی است که در حوزه وظایف بانک ها و بیمه ها قرار می گیرد که مواردی چون اعطای وام ارزان قیمت برای ساخت ۱۲ هزار واحد مسکونی روستایی، بخشودگی سود و کارمزد وام های پرداخت شده به کشاورزان خسارت دیده از خشکسالی و افزایس سقف بیمه محصولات کشاورزی را شامل می شود.

علاوه بر اینها عده ای از منتقدان معتقدند موارد بسیار جزئی در این تصمیمات به چشم می خورد که در حد اقدامات و وظایف شهرداری ها و ادارات شهرستان ها است.

مثلا به گفته منتقدان مثلا به نظر نمی رسد احداث جاده کمربندی غرب و جنوب اهواز، تکمیل مساجد یا تجهیز آرامگاه قیصر امین پور (شاعر معاصر که سال گذشته درگذشت) نیاز به تصمیم گیری در هیأت دولت داشته باشد.

حمایت

با وجود این انتقادها، تقاضا برای انجام سفرهای استانی آقای احمدی نژاد در سطح مقامات محلی و گروه هایی از مردم وجود دارد.

همچنین آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران بارها بر حمایت خود از سفرهای استانی دولت تأکید کرده است.

به گفته او تماس مستقیم مسئولان عالی رتبه با مردم امری ارزشمند است و از نقاط قوت دولت نهم محسوب می شود.

آقای خامنه ای حتی در پاسخ به انتقادات مربوط به تعدد تصمیمات دولت در سفرهای استانی گفته است: عده ای ایراد می گیرند چرا در این سفر صد مصوبه داشتید، در حالى که بیش از پنجاه تایش قابل عمل نیست. خیلى خوب، حالا پنجاه تایش عمل بشود، این بهتر از هیچ نیست؟

اسماعیل گرامی مقدم، نماینده سابق مجلس و عضو حزب اعتماد ملی نیز در گفتگو با بی بی سی می گوید: سفرهای استانی از این جهت که رئیس جمهوری با مردم به صورت چهره به چهره روبرو می شود و مردم مشکلات خود را مستقیما با او در میان می گذارند مثبت است.

اما او در عین حال می گوید که این سفرها باعث می شود سفرهای تخصصی وزیران تحت الشعاع قرار بگیرد یا منتفی شود و این امر به پیشرفت طرح ها آسیب جدی می زند.

سفرهای تبلیغاتی؟

انتقاد دیگری که در باره سفرهای استانی دولت مطرح می شود و در طرح تحقیق و تفحص مجلس نیز به آن اشاره شده، چگونگی تأمین هزینه عملی کردن مصوبات دولت و ابهام در قانونی بودن آن است.

به گفته آقای گرامی مقدم، مجلس مدعی است بسیاری از این طرح ها به تصویب مجلس رسیده و میزان هزینه آن هم مشخص شده است، اما معلوم نیست دولت هزینه هایی را که گاه به چندین برابر میزان مصوب مجلس می رسد، از کدام منبع و با کدام مجوز می خواهد تأمین کند.

احتمالا برای پاسخ به این نوع انتقادات بوده که آقای احمدی نژاد در اهواز به خبرنگاران گفته است: بودجه مورد نیاز برای مصوبات خوزستان در لایحه بودجه سال آینده گنجانده خواهد شد.

اما اشاره او به اینکه اجرای برخی از این مصوبات در سال جاری آغاز می شود باز هم بر ابهامات دامن می زند.

گفته اخیر رئیس جمهوری ایران به این معنا است که یا این مصوبات در واقع طرح هایی است که پیشتر تصویب شده و بودجه آن هم توسط مجلس تأمین شده است، یا اجرای آنها بدون اینکه منبع تأمین آن در بودجه کشور در نظر گرفته شده باشد آغاز خواهد شد.

همین ابهامات است که عده ای از منتقدان را به این نتیجه می رساند که سفرهای استانی دولت بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد.

عباس عبدی، کارشناس مسائل ایران، در گفتگو با بی بی سی می گوید: اگر دولت از انجام این سفرها عقب نشینی کند، نقطه ضعفی برای انتخابات آینده تلقی خواهد شد. بنابراین من تصور می کنم تأکید بر این سفرها تا زمان انتخابات بیشتر هم خواهد شد و آقای احمدی نژاد تا آن هنگام به همه استان ها سفر خواهد کرد.

طرحی که عده ای از نمایندگان مجلس ایران برای تحقیق و تفحص از سفرهای استانی دولت تهیه کرده اند بر بودجه مبهم این سفرها، عملی نشدن مصوبه ها و عدم مطابقت مصوبات استانی دولت با قوانین و مصوبات مجلس تمرکز دارد.

اسماعیل گرامی مقدم در این مورد می گوید: "به نظر می رسد این طرح در کمیسیون امنیت ملی مجلس رأی می آورد، اما در صحن مجلس به سرنوشت طرح تحقیق و تفحص از ۳۰۰ میلیارد تومان کسری بودجه شهرداری در دوره آقای احمدی نژاد دچار می شود و رأی نخواهد آورد".