شدیدترین سقوط بورس تهران در سال 1387

شدیدترین سقوط بورس تهران در سال 1387
Image caption شدیدترین سقوط بورس تهران در سال 1387

سهامداران بورس تهران شوکه هستند و می گویند نه به آن بهار و تابستان پررونق و نه به این پاییز و زمستان راکد و پرزیان. کارشناسان هم معتقدند سال 1387 خورشیدی، سال عادی شدن رخدادهای غیرعادی بود.

بورس اوراق بهادار تهران فعالیت خود را در سالی که گذشت، با شاخص کل 10 هزار و 80 واحدی آغاز کرد و همزمان با بالا رفتن قیمت جهانی فلزات و نفت، در تیرماه شاخص کل به بیش از 12 هزارو 900 واحد رسید، رقمی که فعالان بازار سرمایه را به شکسته شدن رکورد بازار سهام در سال 1383 امیدوار کرد.

بحران جهانی اقتصاد

اما نه تنها شاخص کل قیمت سهام به رکورد 13 هزار و 800 واحدی نرسید، بلکه با گسترش دامنه بحران جهانی اقتصاد، ارزش جاری بازار سرمایه ایران که به بیش از 75 میلیارد دلار رسیده بود، در سرازیری افتاد.

بدین ترتیب بورس جزیره ای ایران که ارتباطی با سایر بازارهای مالی جهان ندارد، به طور غیر مستقیم از رکود اقتصاد جهانی متاثر شد.

در مجموع داد و ستدهای سال 87 شاخص قیمت سهام شرکت های صنعتی نزدیک به یکهزار و 800 واحد و شاخص مالی 330 واحد نزول کرد.

در نیمه دوم سال 87 بورس تهران، با وجود تلاش مدیران بورس برای جلوگیری از بازگشایی نماد معاملاتی شرکتهایی که پیش بینی سود خود را کاهش داده بودند، اکثر روزهای فعالیت بازار سهام با افت شاخص کل به پایان رسید.

بدین ترتیب مقاومت شاخص کل برای حفظ سطح روانی 10 هزار واحد شکسته شد و شاخص کل در محدوده 8 هزار واحد بالا و پایین شد.

در این میان نماد معاملاتی شرکت مخابرات ایران که بیش از چهار ماه متوقف ماند، شرکتی که پیش بینی سود خود را به شدت کاهش داده بود. با بازگشایی نماد معاملاتی این شرکت در سه روز مانده به پایان معاملات بورس تهران، شاخص کل وارد محدوده هفت هزار واحدی شد.

پیش از این نیز عرضه سهام اولین بانک دولتی مشمول خصوصی سازی با استقبال چندانی از سوی بخش خصوصی مواجه نشده بود.

چشم انداز انتخابات

البته تحلیلگرانی که با عینک اقتصاد سیاسی به تحولات بورس تهران نگاه می کنند، بر این باورند که بازار در نیمه دوم سال تحت تاثیر آغاز رقابت های انتخاباتی دور دهم ریاست جمهوری نیز بود.

بر پایه این تحلیل، سرمایه گذاران پیام امیدوار کننده ای از رقابت نامزدها دریافت نکردند.

به عقیده این تحلیلگران، با انصراف محمد خاتمی، رییس جمهوری سابق اصلاح طلب از ادامه رقابت ها انتخاباتی، در عمل دو نامزد مطرح یعنی محمود احمدی نژاد و میر حسین موسوی، نخست وزیر دوران جنگ، نسبتی با اقتصاد بازار و آزاد ندارند.

در طول نزدیک به چهار سالی که از دوران ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد می گذرد، شاخص کل بورس تهران بیش تر برای حفظ سطح روانی 10 هزار واحد جنگیده، ولی گویا دیگر انرژی آن در حال اتمام است.

بدین ترتیب بازار سرمایه ایران در طول سال 87 با نزدیک به پنج هزار واحد افت، بزرگ ترین سقوط شاخص کل را تجربه کرد.

دیدگاه بدبینها و خوش بینها

گروهی از تحلیلگران اقتصادی این اتفاق را از شگفتی های اقتصاد ایران می دانند، اقتصادی که چهار سال رونق نفتی را تجربه کرده ولی در بازار سرمایه آن انباشتی صورت نگرفته است.

به عقیده آنها، اقتصاد ایران در سال جدید نیز با توجه به افت شدید قیمت نفت و بودجه 88 چندان افق روشنی ندارد.

در مقابل، خوشبین های بازار معتقدند دیگر بورس سهام تهران به نقطه صفر خود نزدیک شده و زمان آن رسیده که با تصمیم گیری درست خرید سهام آغاز شود. قیمتهای نزدیک به 100 تومان آن هم برای شرکتهایی که دورنمای تاریکی برای فعالیت ندارند، قطعا پتانسیل سوددهی بالایی دارد.

اما بدبین ها همچنان نگران نتایج انتخابات ریاست جمهوری سال 88 و آینده اقتصاد ایران هستند و بر این باورند که خریدها را باید به بعد از انتخابات موکول کرد. اما خوشبینها می گویند بورس، بازار ریسک است و کهنه کارهای بازار، از بدبینی خیری ندیده اند. به هر حال بازارهای موازی بورس تهران از جمله مسکن در خواب فرو رفته اند و با این قیمتهای ارزان سهام چه بسا در سال 88 ارزش سهام رشد خیره کننده ای بیابد.