عملکرد اقتصادی احمدی نژاد زیر انتقاد شدید نامزدها

احمدی نژاد
Image caption احمدی نژاد می کوشد ثابت کند وضعیت اقتصادی در چهار سال گذشته بهبود یافته است.

مهمترین شعار انتخاباتی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری بهبود وضع اقتصادی است و این خود نشان می دهد که اوضاع اقتصادی ایران چندان خوب نیست و برای همین هم باید تغییراتی اساسی در آن داده شود.

در میان نامزدها حتی محمود احمدی نژاد رئیس جمهوری فعلی ایران که چهار سال سکان کشور را در اختیار داشته، مهمترین شعار تبلیغاتی خود را به توزیع اوراق مشارکت صنعت نفت بین تمام ایرانیان اختصاص داده است.

البته آقای احمدی نژاد تلاش گسترده ای به خرج داده تا ثابت کند در چهار سال گذشته اوضاع اقتصادی به سرعت بهبود یافته است. اگر چه آمارهایی که او در سخنرانی های رادیو و تلویزیون دولتی به آنها استناد کرده با انتقادهایی جدی از سوی منتقدان مواجه شده است.

آقای احمدی نژاد در اولین نطق انتخاباتی اش آمارهایی از افزایش ظرفیت تولید سیمان، فولاد، آلومینیوم و پتروشیمی ارائه کرد که به گفته وی ظرفیت تولید آنها به چند برابر رسیده است.

اما منتقدان و طرفداران دیگر نامزدها این آمارها را زیر سئوال بردند. از نظر آنها افزایش ظرفیت به معنی افزایش تولید نیست و بخشی از افزایش تولید نظیر پتروشیمی و سیمان نیز مربوط به سرمایه گذاری هایی است که دولت پیشین انجام داده بود که اکنون به ثمر نشسته است.

از نظر منتقدان آقای احمدی نژاد، حتی نزدیکترین رقیب اصولگرایاش محسن رضایی اقدامات آقای احمدی نژاد کشور را به سوی پرتگاه هدایت می کند.

هم آقای رضایی و هم دو نامزد اصلاح طلب منتقد دولت، در هفته های گذشته اقدامات دولت در عرصه اقتصادی را زیر سئوال برده اند.

از نظر آنها دولت با وجود این که در چهار سال گذشته به لحاظ مالی شرایط استثنایی را تجربه کرده و بیشتر از ۳۰۰ میلیارد دلار درآمد ارزی داشته اما نتوانسته این درآمد هنگفت را به سرمایه ای تبدیل کند که قدرت موتور اقتصادی کشور را بیشتر کند.

آقای احمدی نژاد چهار سال پیش زمانی که سرگرم تبلیغات ریاست جمهوری بود، همانند بقیه روسای جمهوری گذشته برنامه روشنی برای اقتصاد ایران نداشت اما وقتی به وارد کاخ ریاست جمهوری شد، برنامه های متنوعی را برای بخش های اقتصادی به اجرا گذاشت.

طرح های دولت

Image caption نامزدهای ریاست جمهوری می گویند سازمان مدیریت و برنامه ریزی را که آقای احمدی نژاد منحل کرد، دوباره احیا خواهند کرد

آقای احمدی نژاد اول از همه سعی کرد با طرح "بنگاه های زود بازده" به درمان یک بیماری کهنه بپردازد که سالهاست اقتصاد ایران را رنج می دهد. بیکاری مهمترین مسئله اقتصاد ایران در سه دهه گذشته بود که دولت جمهوری اسلامی هر چه کرده نتوانسته از زیر فشارهای آن رهایی پیدا کند.

اقتصاد ایران قادر نیست پاسخگوی جوانان جویای کاری باشد که در دهه اول انقلاب با تشویق حکومت برای افزایش تعداد فرزندان، متولد شدند و اکنون انبوه جوانانی که در فضای انقلابی بزرگ شده اند، کار می خواهند و دولت به هر دری می زند، نتیجه نمی گیرد.

آمارهای رسمی تعداد بیکاران را بیشتر از سه میلیون اعلام کرده است، اما کارشناسان تعداد بیکاران را بسیار بیشتر از این رقم می دانند.

با آنکه دولت در چهار سال گذشته نزدیک به ۲۰ هزار میلیارد تومان (۲۰ میلیارد دلار) برای راه اندازی بنگاه های زود بازده اختصاص داده اما این کار نتوانسته از شمار جمعیت بیکاران بکاهد.

به عقیده برخی نامزدها، دولت با توجه به بنگاه های زود بازده از پروژه های بزرگ صنعتی غافل شده و سرمایه گذاری در این بخش مهم به شدت کم شده است در حالی که گسترش بنگاه های کوچک بدون توجه به بنگاه های بزرگ بی فایده است. اصلاحات دیگری که دولت آقای احمدی نژاد در اقتصاد ایران دنبال کرده نیز به سرنوشتی مشابه دچار شده است و همان برنامه ها در آستانه برگزاری انتخابات، به نقاط ضعف دولت تبدیل شده است.

انحلال سازمان مدیریت و برنامه ریزی، انحلال شوراهای عالی به خصوص شورای پول و اعتبار، راه اندازی صندوق مهر رضا، سهام عدالت از جمله مهمترین اقدامات دولت در سالهای گذشته هستند.

نامزدهای رقیب، دولت را متهم می کنند که با حذف سازمان مدیریت و برنامه ریزی و شورای پول اعتبار نهاد کارشناسی را در برنامه های اقتصادی حذف کرده است و آنها اگر در انتخابات برنده شوند، نسبت به احیای این نهادها اقدام خواهند کرد.

مسکن مهر و سهام عدالت

مسکن مهر نیز که طرحی برای خانه دار کردن سریع مردم و مقابله با بحران مسکن در ایران از سوی دولت عملی شده، محل انتقاد بوده است و برخی نامزدها می گویند که با این طرح تاکنون کسی خانه دار نشده است.

آقای احمدی نژاد درپاسخ منتقدان می گوید که در مسکن مهر عده زیادی ثبت نام کرده اند و کارها تا حدودی عقب افتاده است ولی دولت برای رفع موانع اقدام خواهد کرد.

Image caption دولت در چهار سال اخیر بیشتر از ۳۰۰ میلیارد دلار درآمد ارزی داشته اما منتقدان می گویند دولت نتوانسته این درآمد هنگفت را به سرمایه تبدیل کند

بنابر گزارش وزارت مسکن و شهرسازی بیشتر از سه میلیون و ۹۰۰ هزار نفر برای خانه دار شدن، در طرح مسکن مهر ثبت نام کرده اند اما تنها دو میلیون نفر آنها واجد شرایط بوده اند و بقیه شرایط لازم را نداشته اند.

سهام عدالت نیز که بین حدود ۲۲ میلیون نفر توزیع شده و قرار است بین ۲۰میلیون نفر دیگر نیز توزیع شود با انتقادهای تندی مواجه است. بر اساس این طرح، دولت سهام شرکت های دولتی را بین افراد کم درآمد توزیع می کند.

بر اساس این طرح به هر نفر میزان یک میلیون سهم داده شده است و دولت قرار است از محل سود آن قیمت سهام از بردارد ولی در هفته های اخیر دولت به هر سهامدار ۸۰ هزار تومان به عنوان سود داده است که از نظر منتقدان پرداخت این سود برای جلب رای بوده چون اول این که سهام شرکت های دولتی این قدر سود نداشته اند و به فرض هم که این قدر سود داشته دولت چرا سهم خود را بابت قیمت از سود کسر نکرده است؟

میرحسین موسوی نامزد رقیب آقای احمدی نژاد در باره سهام عدالت و مسکن مهر گفته است: "سهام عدالت ومسکن مهر از جمله موضوعاتی است که از نظر قانونی نمی توانم به آن دست بزنم و با آنکه می دانم این مصیبت بزرگی برای دولت آینده است اما کاری از ما ساخته نیست."

آقای موسوی می گوید که اگر رئیس جمهوری بود، سهام عدالت را اجرا نمی کرد ولی اکنون هر کسی رئیس جمهوری شود، به مسئولیتی که پای ان را امضا می کند، متعهد است.

سرنوشت یارانه های نقدی

سرنوشت طرح هدفمند کردن یارانه ها که به پرداخت نقدی یارانه ها معروف شده نیز هنوز مشخص نیست. در اواخر سال گذشته خورشیدی مجلس مانع از آن شد که دولت این طرح اجرا کند.

این طرح با هدف افزایش قیمت کالاها و خدماتی نظیر گاز، برق، بنزین، گازوئیل و موارد دیگر تهیه شده و دولت در صدد بود از محل افزایش قیمت این مواد سوختی بودجه بخشی از بودجه عمرانی را تامین کند و بخشی از آن را نیز به صورت نقدی در میان خانوارهای کم درآمد توزیع کند. توزیع نقدی یارانه ها که دولت برنامه گسترده و سریعی را برای عملی کردن آن به اجرا گذاشت، به جدالی گسترده بین مخالفان و موافقان تبدیل شد و نمایدگان مجلس بخش هدفمند کردن یارانه ها را از لایحه بودجه سال جاری حذف کرد تا با فرصت بیشتر و بعد از انتخابات ریاست جمهوری در باره نحوه اجرای آن تصمیم بگیرد. کاری که دولت آن را کارشکنی در سرعت اجرای برنامه تلقی کرد و از سر ناچاری پذیرفت که اجرای این طرح به تعویق بیفتد.

تقریبا همه نامزدها در هدفمند کردن یارانه ها اتفاق نظر دارند اما می گویند که این طرح نیاز به بازنگری دارد و اجرای سریع آن مشکل آفرین خواهد بود برای همین باید دستکم در طول یک برنامه پنج ساله اجرا شود.

درمیان اقداماتی که دولت انجام داده سفرهای استانی با وجود برخی انتقادها، مورد توجه برخی نامزدهاست نظیر مهدی کروبی رئیس پیشین مجلس و رقیب آقای احمدی نژاد می گوید در صورت پیروزی در انتخابات این سفرها را به شکل دیگری ادامه خواهد داد.