بررسی روزنامه های صبح تهران؛ شنبه ۱۷ مرداد

تیترهای اول

آفتاب یزد از زبان مدیر عامل هواپیمایی در صدر اخبار خود نوشته "مردم نگران نباشند فقط اسم هواپیماهای جدید توپولف است"، اعتمادملی در عنوان اصلی خود از "افشای تخلفات گسترده در بازار پول" خبر داده، دنیای اقتصاد در گزارش اصلی خود پرسیده "آیا سهام عدالت قابل معامله می شود"، ایران روزنامه دولت در صدر اخبار خود نوشته "تورم به زیر چهارده در صد رسید"، وطن امروز پرسیده " ناگفته‌ها چیست؟" و عکسی از محمدعلی ابطحی و محمد عطریانفر را بالای صفحه اول خود نهادهومردم سالاری از "فعالیت های تجاری همسر پوتین در ایران" گزارش دادهاست.

ابتکار در عنوان اول خود نوشته "خوان بعد، چینش کابینهجمهوری اسلامی از "نامه مهم اصولگرایان و ابراز نگرانی از مواضع احمدی نژاد" خبر داده، جام جم در تیتر اول خود از "چهره های پیشنهادی کابینه دهم" نوشته، رسالت نظر آیت الله نوری همدانی را عنوان اصلی خود قرار داده "آیت الله خامنه ای سکاندار شایسته کشتی انقلاب"، حیات نو از قول آیت الله جوادی آملی نوشته "فرصت حل اختلاف از دست نرود" و ابرار از زبان همین مرجع در تیتر اول خود نوشته "اختلاف هر دو طرف را ضعیف می کند".

اعتماد گزارشی از سه تن بازداشت شده آمریکائی را با تیتر "خبرنگاران گمشده یا جاسوسان دستگیر شده" منعکس کردهجوان از "افشای حلقه هاى پیوند مخملى ها با خارج" نوشته، کیهان در تیتر درشت خود از "موج ناارامی ها در عربستان خبر داده و نوشته "مردم علیه شاهزاده ها به خیابان ها ریختند" و فرهیختگان "رهبر طالبان پاکستان کشته شد" را تیتر اول خود قرار داده است.

گزیده مقالات

کودتای مخملی

حسن یونسی در مقاله ای در اعتمادملی نوشته براندازی نرم، کودتای مخملی و واژه‌هایی از این دست این روزها در گفته‌ها و نوشته‌های برخی افراد و جریان‌ها بسیار دیده و شنیده می‌شود و تمام دستگاه تبلیغاتی خود را به کار انداخته‌اند تا اصلاح‌طلبان را متهم به براندازی نرم یا مخملی كنند.

به نظر این نویسنده استفاده‌کنندگان از این واژه‌های ترکیبی، بدون اینکه متوجه سخن خود باشند به یک نکته اذعان و اعتراف دارند. اینکه ابزار به کار گرفته در این جریان و جنبش نرم و غیرخشونت‌آمیز بوده وهست. جریان حاکم با اذعان به این موضوع عملا تا اندازه زیادی خود را خلع سلاح كرده و با توجه به اینکه هیچ ادعایی مبنی بر غیر مسالمت آمیز بودن این جنبش ندارد به همه ناظران رسما نرم بودن آن را اعلام كرده است که این اعتراف، برگ برنده بزرگی برای اصلاح‌طلبان است چرا که بر وصف اثبات تا اندازه زیادی وصف مجرمانه را از این رفتار می‌گیرد.

نویسنده بیانیه کیست؟

مدیر کیهان در سرمقاله این روزنامه با تکرار ادعای ارتباط احزاب مخالف دولت با خارجی ها و اشاره به زندانی بودن دبیرکل و قائم مقام جبهه مشارکت و اعضای دفتر سیاسی آن حزب این سئوال را پیش کشیده که بیانیه های جدید این جبهه را کی نوشته است.

به نوشته حسین شریعتمداری مقصود ویاز این مقاله روشن کردن نکته ای است که می تواند برای هواداران این حزب و حتی برای آن عده از مركزیت حزب مشاركت كه شاید هنوز به ماهیت واقعی حزب متبوع خویش پی نبرده باشند، روشنگر و نجات دهنده باشد.

در ادامه این مقاله آمده آقای محسن میردامادی، دبیركل حزب مشاركت بیش از یكماه است كه بازداشت شده و زندانی است. آیا جناب دبیركل بیانیه یاد شده را در زندان تهیه كرده و یا متن بیانیه را برای رویت و تایید دبیركل به زندان فرستاده و ایشان بعد از تائید آن دستور انتشار بیانیه را داده اند؟! و اگر چنین نیست - كه نمی تواند باشد- پس تهیه كننده بیانیه حزب مشاركت چه كسی و یا چه كسانی بوده اند؟

آدر منصوری معاون دبیرکل جبهه مشارکت در مقاله ای در اعتماد نوشته احزاب منتقد چند سالی است با محدودیت ها و مخاطرات گوناگون آشنا شده اند؛ رویه یی که از نیمه دوم سال 84 آغاز شد و ممانعت از برگزاری نشست های حزبی و دستگیری اعضای شورای مرکزی احزاب تنها بخشی از محدودیت هایی بود که بر آنان اعمال شد. در انتخابات اخیر هم مطالب منتشرشده در رسانه های دولتی و غیردولتی منتسب به جناح محافظه کار که معمولاً بسیاری از اتفاقات را پیشگویی می کنند، حاکی از آن بود که اراده قدرتمندی برای به حاشیه راندن اصلاح طلبان شکل گرفته است.

به نوشته خانم منصوری به رغم آنکه حزب مشارکت به عنوان یک تشکیلات منسجم و شناسنامه دار و قانونی در کنار دیگر گروه های مورد اتهام قرار گرفته، در تیررس حذف کنندگان تندرو قرار گرفته است، بنا دارد از تمام ظرفیت هایش برای اهدافی که در مرامنامه و سند راهبردی اش و در راستای توسعه و اعتلای همه جانبه ایران داشته است، استفاده کند و در برابر رویه های غیرقانونی که ممکن است بخواهند از فعالیت این حزب و دیگر گروه های قانونی جلوگیری کنند، بایستد.

گزارش اصلی امروز اعتماد مصاحبهکیوان مهرگان با دکتر محمد رضا خاتمی است که در مقدمه آن آمدهنوشته نزدیک ترین همفکران دکتر محمدرضا خاتمی در احزاب مشارکت، سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران، مجمع روحانیون مبارز و کارگزاران سازندگی نزدیک به 60 شبانه روز است که در بازداشت به سر می برند؛ بازداشت هایی که در عمر 30ساله نظام بی سابقه بوده است. بی سابقه از آن رو که بازداشت شدگان جملگی از کارگزاران عالی رتبه دولت و مجلس در چند سال گذشته بوده اند.

دبیرکل سابق جبهه مشارکت در این مصاحبه تاکید کرده که در روز اول دستگیری ها زمانی که وی را نیز بازداشت کردند قصدشان بازداشت همه اعضای حزب بود.

معاون دبیرکل جبهه مشارکت در پاسخ سئوالی به اعتماد گفته مطمئنیم که دستگیری ها توسط وزارت اطلاعات یا مستقیماً توسط دستگاه قضایی نبوده است. اگرچه یک حکم قضایی کلی که تاریخ حکم هم مربوط به قبل تر بوده، داشتند اما دستگاه قضایی راساً نقشی نداشته است. نیروی انتظامی هم نبوده است. شواهد و قرائن حاکی از این است که دستگیری ها زیر نظر قرارگاه ثارالله بوده است.

شدت عمل نظام

امیر محبیان در سرمقاله رسالت نوشته پس از رخدادی چون “دوم خرداد”و دولت اصلاحات ونیز شكست اصلاح طلباندر سال 1384، آن هادر صدد بررسی علت شکست ها برآمدند و به نظر من به دو نتیجه رسیدند یکی نادیده گرفتن باورهای اعتقادی و مذهبی توده های مردم و دیگر فقدان شبكه فعال اجتماعی.

به نظر نویسنده سرمقاله رسالت: اصلاح طلبان در جریانات اخیر بواقع كوشیدند كه این نقاط ضعف را برطرف سازند.از یك سو سمبل ها (رنگ سبز) و شعارهای آنان برگرفته و حتی تكرار شعارهای انقلاب اسلامی بود ،از سوی دیگر؛ شبكه های اجتماعی فعال شده و از تمامی ظرفیت های ممكن بهره برداری شد؛ استفاده از امكانات مدرن نظیر شبكه های اجتماعی اینترنتی چون فیس بوك و تویتر و... وحتی فعالیت گسترده شبكه های نهضت آزادی و سود بردن از آخرین تجربیات انقلاب های رنگین و آموزه های جین شارپ.

این نویسنده نشریات محافظه کار با تاکید بر این که قصد مستند سازی برای اثبات توطئه های نسبت داده به اصلاح طلبان را ندارد نوشته: باز هم نتیجه سیاسی مطلوب حاصل نشد و حتی شدت عمل نظام را موجب شد كه خود بر عمق ، گستره و شدت واكنش حذفی افزود. حال پرسش اینست كه دلیل این ناكامی دوم خردادیان یا به عبارت دیگر اصلاح طلبان چیست؟

هراس و واهمه موسوی

جوان در صدر گزارش های خبری خود نوشته میرحسین موسوى این روزها «هراس و واهمه هاى بزرگى » را تجربه مى كند. او نگران برملا شدن رازهاى بزرگى است كه بیان او آن را به شیوه معكوسى فریاد مى زند؛ «جنبش ما مردم كوچكترین ارتباطى با خارج ندارد». هراس از ارتباط تشكیلات و یاران او با خارج از كشور، موسوى را چنان آشفته ساخته كه قرینه و شواهد، او را بى قرارتر ساخته است.

به نوشته این روزنامه هوادار دولت: در گذشته اى نه چندان دور، در آستانه هفتمین دوره انتخابات مجلس شوراى اسلامى، طیف اصلاح طلبان كه در تئورى هاى كسب قدرت غرب غسل تعمید كرده بودند، سیگنال هاى درونى را براى مداخله خارجى مخابره مى كردند. سعید حجاریان درست اواخر آبان ۸۲ این علائم را تحت عنوان «ترس نظام از فشارهاى بین المللى درآستانه انتخابات مجلس هفتم» ارسال كرد تا توجه كشورهاى بیگانه به انتخابات ایران معطوف شود.

در ادامه گزارش جوان آمده اوج این علائم و دخالت بیگانگان اما بعد از ۲۲ ماه ۸۲ و آغاز تحصن نمایندگان تندرو مجلس ششم بود. زمانى كه «خاویرسولانا» نماینده عالى سیاست خارجى وامنیت اتحادیه اروپایى در سفرى به ایران تصریح كرد: «ماخواستار انتخاباتى با فرآیند عادلانه درایران هستیم».

حذف بی اهمیت

حمید رضا ترقی رییس دفتر سیاسی حزب موتلفه اسلامی در مقاله ای در اعتماد پیرامون دادگاه امروز نوشته به هر حال آنچه پیش آمده این است که جرمی اتفاق افتاده، محاکمه یی صورت می گیرد و ممکن است برخی اشخاص از صحنه سیاسی کشور ما حذف شوند، اما این مساله جای نگرانی ندارد چرا که ما در سطح کشور 200 حزب داریم و ممکن است دو حزب از این 200 حزب از صحنه سیاست کشور کنار گذاشته شوند. مگر این دو حزب در استان ها چند دفتر و چند عضو دارند که ما نام این اتفاق را حذف نیروهای سیاسی بگذاریم.

به نوشته ترقیتاسف بار این است که برخی اصلاح طلبان با اقداماتی که انجام داده اند موجبات حذف شدن از صحنه سیاسی خود را فراهم کرده اند. به نظر می رسد این نوع خودزنی ها از سوی اصلاح طلبان از دو حال خارج نیست. اصلاح طلبان یا در حذف شدن و تبدیل شدن به اپوزیسیون منافعی دارند و آن را استراتژی خود قرار داده اند یا می خواهند با این حرکت ها در بین مخالفان نظام به یک قهرمان تبدیل شوند.

حسین موسوی تبریزی در مقاله ای در اعتماد نوشته پخش اعترافات چند تن از فعالان سیاسی جناح اصلاح طلب با تاکید بر بخشی از اظهارات آنان در مورد اشخاصی چون هاشمی، موسوی و خاتمی سبب شده است شایعه دستگیری و محاکمه این چهره های برجسته در رسانه های نزدیک به دولت قوت گیرد. رسانه های حامی دولت تلاش می کنند با فضاسازی های مداوم زمینه دادگاهی کردن این افراد را در افکار عمومی آماده سازند، اما به نظر نمی رسد که مسوولان کشور تا این حد عواقبی را که این کار در پی دارد در نظر نگیرند و دست به چنین اقدامی بزنند. البته اگر کسی جرمی مرتکب شده باشد حتماً باید ابتدا عنصر جرم مشخص و سپس محاکمه شود و طبق قانون مجازات شود.دادستان پیشین جمهوری اسلامی در این مقاله نوشته: عنصر جرم یعنی فردی برخلاف قانون دست به اقدامی زده باشد. اما اگر چیزی در قالب امر به معروف و نهی از منکر مطرح شود جرم محسوب نمی شود زیرا نه تنها در روایات و احادیث بلکه در قانون اساسی نیز به امر به معروف و نهی از منکر اشاره شده است. در مورد جوسازی اخیر پیرامون برخی اصلاح طلبان همانند آقایان هاشمی، موسوی و خاتمی نیز به نظر نمی رسد عنصر جرمی شامل حال شان باشد و این طور نیست که اگر فردی بگوید از رای خود محافظت کنید مرتکب جرمی شده باشد.

فقط اسمش توپولف است

آفتاب یزد در گزارش اصلی خود نوشته مـوضـوع خـریـد هواپیماهای مسافربری به بهانه‌های مختلف مـورد تـوجـه مسئـولان قـرار گـرفتـه است. اهمیت این موضوع گاه در تاخیرهای مكرر وضعـف امكـانـات مـوجـود در هواپیماهای دست دوم غربی یا روسی برای مردم آشكار شده است و گاه در اظهارنظرهای مسئولان سیاسی پس از سقوط یا مواجهه هواپیماها با سوانح كوچك و بزرگ. بسیاری از مسئولان اجـرایی در مناسبت‌های گوناگون، وجود تحریم‌ها را بی اهمیت می‌دانند و حتی در بعضی سخنان خود به استقبال تحریم‌ها می‌روند.

این روزنامه که در صدر اخبار خود از قول مدیرعامل هواپیمائی نوشته مردم نگران نباشند فقط اسم هواپیماهای جدید توپولف است در ادامه گزارش اصلی خود تاکید کرده مدیران دولتی معمولاً پس از هر سانحه هوایی، تحـریـم كننـدگان ایران را شریك در مرگ قربانیان سانحه معرفی می‌كنند. حتی چندی قـبـل سخنگـوی وزارت خـارجـه خـواستـار مشاركت ایرانیان در«كمپین یك میلیون امضا علیه تحریم هوایی ایران شد».

مسافر هوائی کم شده

ابتکار نوشته با وجود تاکید وزیر راه و ترابری بر اینکه سیستم ایمنی حمل و نقل هوایی ایران از ایمن ترین سیستم ها در جهان است; نگرانی از امنیت پروازها همچنان وجود دارد و مردم سفرهای هوایی خود را به ویژه با ناوگان روسی لغو می کنند.

به نوشته این روزنامه در پی سوانح هوایی رخ داده برای هواپیماهای روسی طی چند روز اخیر میزان سفرهای هوایی کاهش چشمگیری یافته و بسیاری از مسافران پروازهای داخلی بلیت سفر خود که با هواپیماهای روسی بوده را باطل کرده اند چنان که رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات هوایی و جهانگردی می گوید در مسیرهایی که از هواپیماهای نسل روسی استفاده می شود، تقاضای سفرهای هوایی تنزل یافته است.

هدیه روز خبرنگار

حیات نو در سرمقاله خود با اشاره به روز خبرنگار نوشته اما اگر کاملا خوشبینانه به پلمپ شدن انجمن صنفى روزنامه‌نگاران که مستقیم و یا غیرمستقیم یکى از ارکان دموکراسى به شمار مى‌آید، بنگیریم، شاید بهتر باشد آن را در پوشش هدیه‌اى براى روز خبرنگار ببینیم!

17 مرداد ماه به نام روز خبرنگار ثبت شده است. خبرگزارى ایلنا گزارش مى دهددر سال 2008 بیش از 670 خبرنگار در جهان زندانى شدند؛ 293 نفر ربوده شدند؛ 929 روزنامه نگار مورد تهاجم و تهدید قرار گرفتند و 60 خبرنگار کشته شدند. چنان که 887 خبرنگار بازداشت، 1511 نفر مورد حمله فیزیکى یا تهدید قرار گرفته، 67 خبرنگار ربوده شده و هزاران رسانه در جهان تحت سانسور واقع شده‌اند.

در ادامه مقاله حیات نو آمدههر روز تعداد زیادى از سایت‌ها فیلتر مى‌شوند و روزنامه‌ها توقیف مى‌گردند. خبر مى‌رسد که در پنج سال اخیر تنها در کشورهاى عراق، الجزایر، روسیه، کلمبیا و بنگلادش، 58 روزنامه‌نگار کشته شده‌اند. آمارها روایت مى‌کنند که 5800 روزنامه نگار طى 15 سال گذشته به خاطر انجام وظایف خود کشته شدند. و اینکه چین با 33 و کوبا با 24 روزنامه نگار زندانى بیش از چهار سال است که بزرگترین زندان روزنامه‌نگاران در جهان هستند. و ... روز خبرنگار مبارک.