شکنجه جنسی؛ واقعیت پنهان یا ادعای بی پشتوانه؟

با گذشت نزدیک به یک هفته از انتشار علنی نامه مهدی کروبی به اکبر هاشمی رفسنجانی در باره ادعاهای مربوط به آزار جنسی بازداشت شدگان وقایع اخیر ایران، واکنش ها به این نامه همچنان ادامه دارد.

روز جمعه ۲۳ مرداد، خبرگزاری جمهوری اسلامی در گزارشی نوشت که امامان جمعه سراسر کشور در خطبه های خود، خواسته اند تا با کسی که به گفته آنها "با زبان و قلم خود آبروی نظام را می برد"، با قاطعیت برخورد و در دستگاه قضایی محاکمه شود.

پیش از این، علی لاریجانی، رییس مجلس شورای اسلامی هم آزار جنسی بازداشت شدگان را کذب خوانده بود، هرچند گروه دیگری از چهره های شناخته شده در ایران، خواستار رسیدگی و پیگیری این موضوع شده اند. از جمله محسن رضایی، دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام گفته است که اگر گزارش ها در باره "بدرفتاری" با مردم در خیابان ها و زندان ها درست باشد، باید "عزای ملی" اعلام کرد.

رضا معینی، مسئول بخش ایران سازمان گزارشگران بدون مرز معتقد است که موضوع شکنجه و از جمله آزار جنسی بازداشت شدگان در زندان های ایران، موضوع جدیدی نیست. او می گوید: "پیش از این هم اعتراف هایی با شکنجه گرفته شده است که در سطح ملی و بین المللی منتشر و پخش شدند."

آقای معینی به محتوای پرونده ای اشاره می کند که با عنوان "پرونده وبلاگ نویسان" مشهور شد و وبلاگ نویس هایی مانند امید معماریان، روزبه میرابراهیمی و شهرام رفیع زاده، پس از آزادی، از فشارهای روحی و تهدید خود به تجاوز در زمان بازداشت، خبر دادند.

او اضافه می کند: "موضوع تهدید و شکنجه جنسی همواره با مقام های قوه قضائیه مطرح شده است و آنها دست کم از طریق گزارش ها و نامه هایی که سازمان گزارشگران بدون مرز برایشان ارسال کرده اند، از این موضوع باخبر بوده اند."

آقای معینی، به دفاعیه وکلای پرونده "درگذشت زهرا کاظمی در بازداشت" هم اشاره می کند و می گوید: "شیرین عبادی، به عنوان یکی از وکیلان این پرونده، به صراحت این پرسش را مطرح کرد که اگر به سر خانم کاظمی ضربه خورده است، چرا قسمت خاصی از لباس هایش خونی است؟"

به گفته آقای معینی، با وجود طرح موضوع شکنجه و آزار جنسی زندانیان در ایران در گذشته، انتشار نامه مهدی کروبی سبب شد این موضوع برای اولین بار به طور رسمی و تا این حد گسترده، مطرح شود و مورد توجه قرار بگیرد.

احمد خاتمی، در خطبه های نماز جمعه روز بیست و سوم مرداد مدعی شده است که "قوه قضائیه" به صراحت، آزار جنسی بازداشت شدگان را دروغ خوانده است، ولی مهدی کروبی به تازگی از دستور رییس قوه قضائیه برای رسیدگی به موضوع آزار جنسی بازداشت شدگان حوادث اخیر خبر داده است.

به گفته آقای کروبی قرار است قربانعلی دری نجف آبادی، دادستان کل کشور، این موضوع را پیگیری کند. محمد سیف زاده، وکیل و از بنیانگذاران کانون مدافعان حقوق بشر ایران هم این اقدام را همسو با روند قضایی معمول ارزیابی می کند و می گوید: "از نظر حقوقی، هر شخص حقیقی یا حقوقی می تواند جرمی را که نسبت به آن آگاهی دارد، برای رسیدگی به مقام های صالح قضایی اعلام کند."

به گفته آقای سیف زاده، برای آغاز رسیدگی به موضوع های طرح شده در نامه آقای کروبی، رییس قوه قضاییه باید این نامه را از طریق دادسرا به یک بازپرس مستقل ارجاع دهد.

حسن شریعتمداری، تحلیلگر سیاسی، معتقد است که اگر پس از رسیدگی به این موضوع، مسایل مطرح در نامه آقای کروبی به اثبات برسد، مشروعیت مذهبی و سیاسی نظام حاکم در ایران زیرسوال می رود. او می گوید: "در صورت اثبات این موضوع، این پرسش مطرح می شود که در نظام جمهوری اسلامی که مدعی پاسداری از مذهب تشیع است، چگونه دستگاه قضایی، ولی فقیه و حتی مسولان دادگاه ها و زندان ها، عامل و آمر چنین اقدام هایی بوده اند یا نسبت به آن سکوت کرده اند و حتی سعی کرده اند به هیچ وجه این موضوع منعکس نشود؟"

آقای شریعتمداری اضافه می کند: "در صورت اثبات ادعای آقای کروبی، افراد مذهبی و اصولگرایی که به دلایل مذهبی به نظام جمهوری اسلامی اعتقاد دارند، به شدت از آن دور خواهند شد."

محمد سیف زاده، وکیل دادگستری امیدوار است که به موضوع شکنجه و آزار جنسی دستگیرشدگان پس از اعتراض ها به نتیجه انتخابات ریاست جمهوری، بدون در نظر گرفتن گرایش های سیاسی، رسیدگی شود.

او با اشاره به سابقه حضور خود در دستگاه قضایی به عنوان قاضی و وکیل یادآور می شود که تجربه اش در طول این سال ها، نشان می دهد که انگیزه ای برای رسیدگی به این پرونده ها وجود ندارد همچنان که در سال های نخست پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران، کمیته ای با عنوان "کمیته بررسی شکنجه" تشکیل شد و بعد از مدتی نام آن به "کمیته بررسی شایعه شکنجه" تغییر کرد.

این دیدگاه وجود دارد که نوع برخورد با اعتراض های پس از اعلام نتیجه انتخابات ریاست جمهوری به ویژه در روزهای اول این اعتراض ها، سبب شده است با گذشت زمان، بر پیچیدگی روابط و سخت تر شدن شرایط برای برقراری ثبات، اضافه شود.

مطالب مرتبط