آلودگی دریاها در ایران همچنان افزایش پیدا می کند

محمد باقر نبوی، معاون سازمان محیط زیست همزمان با هفته دریانوردی اعلام کرده که بخش اعظمی از لوله های خطوط انتقال نفت در دریا در ایران با پوسیدگی مواجه است. آقای نبوی همچنین، ورود فاضلاب شهری به داخل خزر و تردد کشتی ها و تخلیه آب توازن کشتی در خلیج فارس و دریان عمان از عمده ترین دلایل آلودگی دریا در ایران است.

معاون سازمان محیط زیست همچنین اعلام کرده که به دلیل ورود فاضلاب شهری به خزر حدود ۱۰ شناگاه این منطقه تا هزار برابر حد مجاز آلودگی میکروبی دارند. کارشناسان آلودگی خزر را موضوعی تازه نمی دانند و یکی از دلایل افزایش روز به روز این آلودگی را بی توجهی عنوان می کنند.

اسماعیل کهرم، کارشناس محیط زیست در توصیف وضعیت آلودگی خزر می گوید: "اگر با یک هوایپما کوچک بر فراز دریای مازندارن پرواز کنید، هر جائی که رودخانه ها به دریا می ریزند تا کیلومترها در عرض و طول مواد آلاینده، که رنگ خاک و آب را کرم و قهوه ای کرده اند، دیده می شوند. مناطقی است که زن و بچه مردم در آن شنا می کند. "

آقای کهرم همچنین به از بین رفتن فک های دریایی، تنها پستانداران خزر و ماهیان این منطقه نیز اشاره می کند.

مژگان جمشیدی، خبرنگار حوزه محیط زیست معتقد است که اقدام جدی برای کاهش آلودگی شناگاه ها انجام نگرفته است و ادامه می دهد:" سواحل تنکابن، نوشهر و چالوس خیلی آلوده است. در این چهار سال گذشته در سفرهای استانی دولت شاهد مصوباتی بودیم. اما عملا بودجه ای در وزرات نیرو در نظر گرفته نشده است. کماکان شاهد این هستیم که بودجه های جاری وزارت نیرو بیشتر صرف سد سازی می شود تا احداث تصفیه خانه فاضلاب شود. مشکل اصلی آنها مشکل کمبود بودجه است ." البته برخی صاحبنظران بر این باورند که سازمان محیط زیست فعالیت چندانی نداشته و به تنهایی و بدون همکاری کنترل و مقابله با آلودگی دریاها امکان پذیر نیست.

آقای کهرم دراین خصوص می گوید: "سازمان حفاظت محیط زیست در حالت بسیار غیر فعال در ابتدای دولت نهم ظاهر شد با مسئولینی که چندان آگاهی نداشتند و از اطلاعات آگاهان نیز استفاده نمی کردند. علاوه بر این سازمان سازمان بنادر و کشتیرانی را داریم که به نوعی موظف هستند ، این سازمان گروهی را تعلیم داد تا جلوی کشتی هایی که آب توازن در خلیج فارس و دریان عمان خالی می کردند بگیرند، اما این کار عملی نشد."

مژگان جمشیدی نیز نظری مشابه دارد و افزود:" متاسفانه وزارت نفت تاکنون هیچ کاری انجام نداده سازمان محیط زیست هم متاسفانه برخودر جدی نداشته هر بار شاهد فاجعه ای بودیم رئیس سازمان محیط زیست به راحتی با وزیر نفت لابی کرده و حتی از معرفی وزارت نفت به دادگاه و دادسرا خودداری کرده و شکایتی هم علیه این وزارت خانه تهیه نکردند که حالا جریمه شوند."

در همین حال که مسئله آلودگی دریاها یکی از مهمترین موضوعات مورد بحث است. خلیج فارس و دریای عمان به دلیل موقعیت خاص از اهمیت بالایی برخودارند. معاون سازمان محیط زیست ایران اعلام کرده که باید حدود دو هزار کیلومتر لوله نفتی در جنوب ایران به دلیل نشت تعویض شود.

اسماعیل کهرم تنها لوله های نفتی را حائز اهمیت در آلودگی آب های این منطقه نمی داند و اضافه کرد:" در روز سه تا چهار میلیون بشکه نفت تولید و صادر می شود، برای حمل و نقل این نفت به سه تا چهار تانکر بسیار بزرگ و پنج تا ده کشتی در ابعاد کوچکتر دارد. اینها باعث ایجاد لکه نفتی می شود، پایانه ها در داخل آب نشت می کند، تاسیسات ساحلی پساب ها را در خلیج فارس می ریزند، و در آخر تخلیه آب توازن کشتی ها."

آلودگی آبها تاثیر مستقیمی بر آبزیان و ساکنین مناطق ساحلی دارد که زندگی آنها از راه صیادی می گذرد، آقای کهرم با اشاره به کاهش تعداد آبزیان این منطقه می گوید:" از طرف دیگر با ورود کشند قرمز به خلیج فارس جمعیت بسیار زیادی از آبزیان تلف شدند و با کمال تاسف لنج های صیادی الان به لنج باری شده اند که یا سوخت مجاز و غیر مجاز حمل می کنند ویا از آن طرف کلا قاچاق می آروند. "

آلودگی آبها به باور فعالان حوزه محیط زیست مسئله ای ساده نیست و نیازمند، مدیریت صحیح و کار آمد است. به اعتقاد کارشناسان مسئولان محیط زیست هنوز نتوانستند که برای مقابله با آلودگی به راهکاری اجرایی برسند، از سوی دیگر سازمان های مختلف نیز چندان علاقه ای به همکاری ندارند و همین امر ممکن است در آینده وضعیت آلودگی آب دریاها در ایران را به شدت افزایش دهد.