نمایندگان ایران راهی مذاکرات هسته ای ژنو شدند

جلیلی
Image caption جلیلی با پیشنهاد همکاری ایران در حل مشکلات جهانی به ژنو می رود

نمایندگان ایران برای شرکت در گفتگوهای هسته ای با گروه 1+5 به سوئیس سفر کرده اند.

بامداد روز چهارشنبه، 30 سپتامبر (8 مهر)، مذاکره کنندگان ایران به ریاست سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ملی و سرپرست مذاکرات هسته ای، برای مذاکره پیرامون فعالیت ها و برنامه های اتمی جمهوری اسلامی تهران را به مقصد ژنو، محل برگزاری مذاکرات، ترک کردند.

نمایندگی گروه 1+5 در مذاکرات ژنو را، که از فردا آغاز می شود، مدیران سیاسی وزارتخانه های خارجه پنج کشور عضو دایم شورای امنیت - آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا، و فرانسه- همراه با نمایندگان کشور آلمان و اتحادیه اروپا برعهده خواهند داشت.

این کشورها، که به گروه 1+5 موسوم هستند، هدایت تلاش جامعه بین المللی برای وادار ساختن ایران به توقف بخشی از فعالیت های هسته ای این کشور، به خصوص غنی سازی اورانیوم و راه اندازی رآکتور آب سنگین، را در دست گرفته اند.

تا کنون شورای امنیت سازمان ملل متحد با حمایت این کشورها، پنج قطعنامه حاوی تقاضای توقف این قبیل فعالیت ها را صادر کرده و به منظور وادار ساختن جمهوری اسلامی به پذیرش این قطعنامه ها، یک رشته تحریم های بین المللی را علیه ایران به اجرا گذاشته است.

آقای جلیلی هنگام ترک تهران در گفتگو با خبرنگاران گفت که جمهوری اسلامی با "نگاه مثبت و حسن نیت" وارد مذاکره با کشورهای 1+5 می شود.

وی در عین حال افزود که "نگاه جمهوری اسلامی به این گفتگوها، نگاهی راهبردی، بلند مدت و مبتنی بر همکاری است" و مذاکرات قدرت های جهانی با این کشور را "فرصتی برای ثبات، امنیت و توسعه همکاری ها" توصیف کرد.

همکاری با اتکای به پشتوانه مردمی

دبیر شورایعالی امنیت ملی افزود که دولت ایران در حال حاضر دارای توانایی های قابل توجهی از لحاظ ملی، منطقه ای و بین المللی است و پیشنهادهایی را برای همکاری در جهت حل مسایل مختلف جهانی ارائه می کند.

Image caption نماینده ایران نتیجه انتخابات را پشتوانه محکمی برای این کشور دانسته است

سعید جلیلی در فرودگاه تهران گفت که "همانطوری که دنیا هم شاهد است، ایران با پشتوانه عظیم مردمی و با تکیه بر حقوق خود، آمادگی دارد در عرصه های مختلف همکاری خود را شکل بدهد."

سرپرست مذاکرات هسته ای ایران همچنین به بیانیه روز گذشته شماری از نمایندگان مجلس اشاره کرد و گفت که این بیانیه یک پشتوانه قوی برای نظام است و با یادآوری انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری، افزود "ما در عرصه های مختلف می توانیم براساس پشتوانه مردمی که در انتخابات هم به بهترین شکل بروز کرد و اقتدار نظام را بیش از پیش نشان داد، وارد گفتگوها شویم."

نمایندگان مجلس در بیانیه خود به گروه 1+5 هشدار دادند مرتکب اشتباه نشوند و از "فرصت تاریخی" مذاکرات ژنو برای برخورداری از همکاری جمهوری اسلامی بهره برداری کنند.

در حالیکه کشورهای 1+5 تاکید داشته اند که محور مذاکرات ژنو باید موافقت ایران برای پذیرش و عمل به قطعنامه های مصوب شورای امنیت باشد، مقامات جمهوری اسلامی بسته پیشنهادی خود را محور مذاکرات ژنو دانسته و برخی از آنان گفته اند که فعالیت های هسته ای این کشور قابل مذاکره و مصالحه نیست.

ظاهرا این بسته پیشنهادی شامل ارائه راهکارهایی کلی و ابراز آمادگی جمهوری اسلامی برای شرکت در مدیریت حل مسایل جهانی براساس روش هایی است که دراین کشور به اجرا گذاشته شده است.

گروه 1+5 در سال 2006 یک بسته پیشنهادی را در اختیار جمهوری اسلامی قرار داد که شامل برخی امتیازات سیاسی، اقتصادی، تجاری، فنی، از جمله در زمینه ایجاد و توسعه تاسیسات هسته ای صلح آمیز در ایران، در برابر تعلیق غنی سازی اورانیوم در این کشور بود اما مقامات جمهوری اسلامی هنوز به این بسته پیشنهادی پاسخی نداده اند.

کشورهای غربی گفته اند که دولت ایران می کوشد در پوشش برنامه های صلح آمیز هسته ای، به جنگ افزارهای اتمی دست یابد اما جمهوری اسلامی این اتهام را ردکرده است.

انتظارات متفاوت و خطر تحریم

با توجه به تفاوت نگرش و انتظارات دو طرف از اجلاس ژنو، سرنوشت این گفتگوها و تاثیر آن در حل و فصل بحران اتمی ایران قابل پیش بینی نیست.

Image caption مذاکرات قبلی ایران با گروه 1+5 نتیجه ای نداشته است

مخالفان برنامه های هسته ای ایران گفته اند که هدف دولت این کشور از شرکت در گفتگوهای ژنو جلوگیری از تصویب قطعنامه دیگری از سوی شورای امنیت و وضع تحریم های گسترده تر است تا با استفاده از این فرصت، برنامه های تسلیحاتی خود را به انجام برساند و جامعه بین المللی را در برابر عمل انجام شده قرار دهد.

برخی منابع آمریکایی نیز با اشاره به اینکه دور قبلی مذاکرات دو طرف در تابستان سال گذشته به نتیجه ای نرسید، نسبت به موفقیت گفتگوهای ژنو نیز ابراز تردید کرده اند.

به گفته آنان، گروه 1+5 تنها آماده است تا اواخر سال میلادی جاری به ایران فرصت دهد تا به قطعنامه های شورای امنیت عمل کند و در غیر اینصورت، تحریم های جدید تجاری و اقتصادی را علیه این کشور به اجرا خواهد گذاشت.

محدودیت دسترسی به خدمات پولی و مالی بین المللی، ممانعت از فعالیت شرکت های ایرانی در خارج، تحریم صدور برخی کالاها به ایران و احتمالا مسدود کردن دارایی های این کشور در خارج از جمله اقداماتی است که ممکن است در قطعنامه بعدی شورای امنیت گنجانده شود و یا دست کم توسط کشورهای غربی به اجرا در آید.

روسیه و چین، از اعضای دایم شورای امنیت و گروه 1+5، دارای روابط نزدیک سیاسی و تجاری با ایران هستند و مقامات جمهوری اسلامی امیدوارند این دو کشور مانع از وضع تحریم های شدیدتر علیه ایران شوند، هر چند قطعنامه های قبلی شورای امنیت با حمایت این دو کشور تصویب شد.

قطعنامه های قبلی شورای امنیت علیه ایران در زمانی به تصویب رسید که به دلیل رونق بازار جهانی نفت، این کشور از درآمد سرشار ارزی و موقعیتی مناسبتر در صحنه جهانی برخوردار بود اما در حال حاضر، کاهش شدید بهای نفت و برخی مشکلات دیگر، این شرایط را دگرگون کرده است.

در خبری در همین زمینه، خبرگزاری رویتر به نقل از مقامات نفتی کویت گزارش کرده است که کشورهای عضو سازمان کشورهای صادرکننده نفت - اوپک - در حال حاضر دارای ظرفیت اضافی تولید هستند و در صورتی که بحران هسته ای ایران به کاهش یا قطع فروش نفت این کشور منجر شود، می توانند کمبود ناشی از آن را تا حدود زیادی جبران کنند.

مطالب مرتبط