تلاش نمایندگان مجلس ایران برای کاهش سطح روابط ایران و بریتانیا

مجلس
Image caption تعدادی از نمایندگان مجلس طرحی برای قطع روابط ایران با بریتانیا تهیه کرده اند

حسین سبحانی نیا، عضو هیات رئیسه مجلس ایران از احتمال کاهش سطح روابط ایران و بریتانیا خبر داده و گفته است که "نمایندگان مجلس به دنبال تقلیل روابط تهران و لندن تا سطح کاردار هستند."

آقای سبحانی نیا، به خبرگزاری کار ایران گفته است که "در طرح نمایندگان مجلس، دیدگاه نمایندگان بر قطع کامل مناسبات بود که بر اساس دیدگاه مشترک اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس و دستگاه دیپلماسی کشور به شکل تقلیل روابط تغییر خواهد کرد."

در جلسه روز چهارشنبه، ۲۳ دیماه ۱۳۸۸ طرح یک فوریتی بازنگری و کاهش روابط با دولت بریتانیا که به امضای ۳۵ نفر از نمایندگان رسیده بود، در دستور کار مجلس قرار گرفت، اما علی لاریجانی رئیس مجلس اعلام کرد که به دلیل "حساسیت" و "جدیت" این موضوع، این طرح برای بررسی های بیشتر باید به کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ارجاع شود و پیگیری های لازم از طریق وزارت امور خارجه و شورای عالی امنیت ملی انجام گیرد.

اکنون آقای سبحانی نیا می گوید که در نشست مشترکی با حضور منوچهر متکی وزیر خارجه و سعید جلیلی دبیر شورای عالی امنیت ملی و اعضای کمیسیون امنیت ملی مجلس نحوه اجرای کاهش سطح روابط بین دو کشور بررسی می شود و بعد از آن "دیدگاه قطعی مجلس در رابطه با وضعیت روابط آتی تهران و لندن مشخص خواهد شد."

به گفته آقای سبحانی نیا، "طرح نمایندگان مجلس بر قطع کامل مناسبات در تمامی وجوه اقتصادی، سیاسی و فرهنگی بود که بر اساس دیدگاه مشترک اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس و دستگاه دیپلماسی کشور به شکل تقلیل روابط تغییر خواهد کرد."

در طرح نمایندگان مجلس، دولت ایران موظف شده است که همه روابط سیاسی خود را با دولت بریتانیا به حالت تعلیق درآورد و برقراری مجدد این روابط به "عذرخواهی رسمی و علنی" مقامات بریتانیا در مورد سیاست های این کشور در قبال ایران بستگی دارد.

مقامات جمهوری اسلامی ایران پس از اعلام نتایج انتخابات اخیر ریاست جمهوری در ایران که با اعتراضات گسترده مخالفان دولت همراه بوده است، بارها دولت بریتانیا را متهم کرده اند که با دامن زدن به ناآرامی ها، بر علیه منافع ملی این کشور عمل کرده است.

این اتهامات علیه دولت بریتانیا تا جایی پیش رفت که حتی چند نفر از کارکنان ایرانی سفارت بریتانیا در تهران به مدت چند روز بازداشت شدند و حسین رسام، تحلیلگر سیاسی سفارت بریتانیا در تهران محاکمه و به ۴ سال حبس محکوم شد.

در مقابل، مقامات بریتانیایی در ماه های اخیر در چند مورد ضمن محکوم کردن خشونت های به کار رفته از سوی حکومت ایران در سرکوب معترضان، اعلام کرده اند که در ناآرامی های پس از انتخابات در ایران دخالتی نداشته است.

به گفته آقای سبحانی نیا، "ما به پشتیبانی از ملت ایران که از دخالت های دولت انگلیس ناراضی هستند، خواهان کاهش سطح روابط خود با دولت بریتانیا هستیم."

روابط سی ساله ایران و بریتانیا

Image caption آقای متکی می گوید که اگر تصمیم به تغییر سطح روابط بگیرد، درنگ نخواهد کرد

از زمان مطرح شدن طرح مجلس برای تغییر در روابط ایران و بریتانیا، برخی نمایندگان نسبت به آن واکنش نشان داده اند و از جمله آنها علاءالدین بروجردی، رییس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس است که گفته تصویب چنین طرحی "شتاب زده" توصیف است و به مطالعات بیشتر نیاز دارد.

در آخرین اظهار نظر دولت ایران، منوچهر متکی روز اول بهمن در گفتگو با تلویزیون دولتی این کشور، در پاسخ به سئوالی در مورد روابط جمهوری اسلامی و بریتانیا، گفت که "تلاش شد در گفتگوهای سیاسی به طرف انگلیسی این نکته را مطرح کنیم که روابط فعلی دو کشور، تصویر قابل دفاع، منطقی و سازنده ای ندارد."

آقای متکی گفت که "در دو سال اخیر و به ویژه یک سال اخیر، سعی کرده ایم این موضوع را به طرف انگلیسی منعکس کنیم و آنها را ترغیب کنیم که این تصویر را تغییر دهند و مناسبات خود را تصحیح کنند."

وزیر امور خارجه ایران گفت که بعد از انقلاب سال 1979، روابط بریتانیا و جمهوری اسلامی "در مقاطعی با نوعی بدبینی و بداندیشی توام بوده است" و افزود که "مردم ایران بر ضرورت بازبینی روابط دو کشور تاکید دارند و این صریح ترین چیزی است که به طرف انگلیسی گفته ایم."

به گفته وی، ایران روابط دو کشور را بررسی می کند و اگر تصمیم به تغییر سطح روابط بگیرد، هرگز درنگ نخواهد کرد.

روابط ایران و بریتانیا در سال های پس از انقلاب اسلامی سال 1979 به دلایلی مانند اتهام حمایت بریتانیا از عراق در جنگ با ایران و صدور فتوای قتل سلمان رشدی دچار فراز و نشیب های فراوان بوده است اما پس از انتخاب محمد خاتمی به ریاست جمهوری و تلاش جمهوری اسلامی برای بهبود وجهه بین المللی خود، این روابط بهبود یافت و در نخستین دیدارهای مقامات ارشد بریتانیایی از تهران پس از انقلاب اسلامی، وزیر امور خارجه بریتانیا و ولیعهد این کشور به ایران سفر کردند.

با این همه، بروز اختلاف بر سر برنامه های هسته ای جمهوری اسلامی در سال های اخیر به خصوص پس از انتخاب محمود احمدی نژاد به ریاست جمهوری، به بروز تنش هایی در روابط دو کشور انجامیده و با آغاز اعتراضات نسبت به نتایج انتخابات مناقشه برانگیز دهمین دوره ریاست جمهوری، مقامات ارشد جمهوری اسلامی دولت، سازمان های اطلاعاتی، رسانه های گروهی و حتی خبرنگاران بریتانیایی را یکی از عوامل بروز اعتراضات مردم و برگزاری تجمع های اعتراضی معرفی کرده اند.

طی سی سالی که از عمر جمهوری اسلامی می گذرد روابط تهران و لندن تا کنون چند بار به سطح کاردار تنزل پیدا کرده است.

در سال ۱۹۹۸ در جریان دیدار "رابین کوک" و "کمال خرازی" وزرای خارجه وقت بریتانیا و ایران در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل، روابط دو کشور که به علت فتوای قتل سلمان رشدی نویسنده هندی الاصل بریتانیایی توسط آیت الله خمینی بنیادگذار جمهوری اسلامی، به سطح کاردار تنزل کرده بود، دوباره ارتقا پیدا کرد و روابط به سطح سفیر رسید.

مطالب مرتبط