حجاج ایرانی: از تحدید مواد تا تهدید اعتیاد

تصویر گیاه خشخاش که در مزارع کشت خشخاش افغانستان
Image caption حمل مواد مخدری نظیر تریاک و هرویین توسط زائران ایرانی به عربستان منجر به دستگیری ده ها نفر شده است

در پی دستگیری بیش از یکصد نفر از حجاج ایرانی عازم عربستان در ارتباط با مواد مخدر، استفاده و حمل مواد اعتیاد آور توسط زائران ایرانی به عربستان موجب نگرانی دولت این کشور و شکل گیری اقدامات جدید سازمان های دولتی مرتبط در این زمینه شده است.

خبرگزاری ایسنا روز دوشنبه پنجم بهمن (۲۵ ژانویه) به نقل از مدیر کل اجرایی ستاد مبارزه با مواد مخدر نوشت: "در حج امسال مجموعا ۱۰۷ نفر از حجاج حامل مواد مخدر (۳۴ زن و ۸۳ مرد) دستگیر شدند، اما این میزان نسبت به شمار ۳۳۶ نفری دستگیر شدگان در حج سال گذشته (۱۳۸۷) هفتاد و هشت درصد کاهش داشته است."

همزمان دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر از افزایش چهار برابری میزان کشفیات مواد در فرودگاه های ایران خبر داد.

از طرف دیگر، مدیر کل حراست سارمان حج و زیارت ایران از "اهمال" ماموران ایرانی در بازداشت زائران حامل مواد سخن گفته و خواستار رفع "خلع قانونی" در این زمینه شده است.

رضا حسنی خو روز دوشنبه پنجم بهمن (۲۵ ژانویه) گفت: "در مراسم حج امسال از ۱۲ نفر از حجاج مواد مخدر کشف شد، اما با اهمال صورت گرفته این افراد به عربستان اعزام شدند."

اعتیاد و سفر حج

داستان از آنجا آغاز شد که در زمان برگزاری مراسم حج تمتع سال جاری اخباری در رابطه با دستگیری زائران ایرانی عازم حج در فرودگاه های ایران و عربستان منتشر شد و پلیس ایران اعلام کرد که تا پایان زمان اعزام زائران حج تمتع به عربستان در مجموع ۱۰۷ نفر به خاطر به همراه داشتن مواد مخدر بازداشت شده اند.

طی سالهای گذشته مسئله حمل مواد مخدر برای مصرف شخصی زائران حج همواره مورد بحث مسئولان مبارزه با مواد مخدر ایران و فقهای این کشور بوده است.

برخی از زائران میانسال عازم حج می گویند که از مرجع تقلید خود در مورد مصرف مواد در زمان حج سوال کرده اند و آنها گفته اند که اگر فرد به خاطر عدم مصرف مواد در طول زمان حج به "عسر و حرج" بیافتد، مصرف آن اشکالی ندارد.

این در حالی است که بسیاری از مراجع تقلید شیعه در ایران مصرف مواد مخدر و انواع دیگر مواد اعتیاد آور را حرام دانسته و یا "جایز ندانسته اند".

بنابر گزارش منتشر شده در سایت ستاد مبارزه با مواد مخدر ایران که بخش از نهاد ریاست جمهوری این کشور است، آیت الله لطف الله صافی گلپایگانی، آیت الله مکارم شیرازی، آیت الله حسین نوری همدانی، آیت الله عبدالکریم موسوی اردبیلی، و آیت الله محمد علی علوی گرگانی برخی از مراجع شیعه ایرانی هستند که هر گونه تولید، خرید و فروش، حمل و مصرف مواد مخدری نظیر تریاک را حرام دانسته و یا جایز ندانسته اند.

دوره های آموزشی برای حجاج

در همین رابطه مدیر کل امور اجرایی ستاد مبارزه با مواد مخدر از برگزاری دوره های آموزشی برای حجاج در زمینه اعتیاد خبر داده است.

محمد مسعود زاهدیان روز دوشنبه پنجم بهمن (۲۵ ژانویه) در جریان همایش "تجلیل از دست اندرکاران حج" برگزاری دوره های آموزشی ویژه حجاج در زمینه اعتیاد را در کاهش آمار خروج زائران معتاد به عربستان دانست.

آقای زاهدیان در رابطه با سفر زائران معتاد به عربستان در طول ماه ذی حجه (زمان برگزاری مراسم حج تمتع در شهر مکه عربستان) و تاثیر آن گفته است: "این امر علاوه بر ایجاد مشکلاتی برای دستگاه دیپلماسی و مسئولان حج و زیارت، چهره شیعه و به خصوص ایرانیان را نزد کشور عربستان مخدوش می کند."

تغییر روش های قاچاق مواد در ایران

همچنین دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر ایران با اذعان به مشکل سفر زائران معتاد به عربستان از تغییر روش های حمل و قاچاق مواد اعتیادآور در این کشور خبر داده است.

اسماعیل احمدی مقدم، که همزمان با دبیرکلی ستاد مبارزه با مواد مخدر، فرمانده نیروی انتظامی ایران نیز هست، روز پنجم بهمن (۲۵ژانویه) گفت: "اخیراً انتقال مواد مخدر از طریق فرودگاه‌ها به کشورهای آسیای شرقی مانند مالزی، اندونزی و تایلند را شاهد هستیم که این نشان می‌دهد مسیر انتقال مواد که در گذشته زمینی بود در مواد صنعتی و سنتی سبک مسیر فرودگاهی شده است و امسال میزان کشفیات نسبت به سال گذشته در فرودگاه ها ۳ تا ۴ برابر شده است."

آقای احمدی مقدم با اشاره به دستگیری زائران ایرانی حامل مواد در عربستان و دستگیری شهروندان عربستانی مرتبط با قاچاق مواد در ایران گفت: "تا به حال هرچه از اتباع قاچاقچی مواد مخدر عربستانی در ایران دستگیر شده است، در حال قاچاق مواد مخدر به خود عربستان بودند و قاچاقچی بزرگ مواد مخدر بودند اما هرچه از ایرانی‌ها دستگیر شدند معتادان حمل کننده بودند. متأسفانه در عربستان ذکری از این نیست که ایران به چه میزان قاچاقچی بزرگ مواد مخدر را که در حال قاچاق مواد به عربستان بودند دستگیر کرده است."

پیشتر خبرگزاری دولتی ایران در روز ۱۷ دی (۷ ژانویه) به نقل از "یک منبع مطلع" در سفارت جمهوری اسلامی در پکن گزارش کرد که ۳۶ شهروند ایرانی در ارتباط با جرایم قاچاق مواد مخدر در چین زندانی هستند.

به نوشته این خبرگزاری، از این ۳۶ نفر، ۱۰ نفر به اعدام و ده تن دیگر به حبس ابد محکوم شده اند و برای بقیه هم دوره های حبس از سه تا هجده سال صادر شده است.

در مهر ماه گذشته نیز پلیس اندونزی گفته بود ۱۰ ایرانی را که مواد مخدر به این کشور حمل می کرده اند دستگیر کرده است.

رئیس گمرک اندونزی اعلام کرده بود هشت نفر از این افراد زنهای با حجاب بوده اند که در حال حمل مقدار زیادی متاآمفتامین (مواد روانگردان) در فرودگاه جاکارتا، پایتخت اندونزی، دستگیر شده اند.

مطالب مرتبط