ایران، عامل نزدیک تر شدن آمریکا و عربستان سعودی

هیلاری کلینتون و سعود الفیصل
Image caption مقامات عربستان سعودی از هیلاری کلینتون به گرمی استقبال کردند

وزیر خارجه آمریکا که به عربستان سعودی رفته است موفق شده با این کشور که نقش مهمی در حل بسیاری از نگرانی های مهم آمریکا در منطقه، از ایران گرفته تا روند صلح خاورمیانه دارد، رابطه دوستانه برقرار کند.

مقامات عربستان سعودی نیز به نوبه خود از هیلاری کلینتون استقبال گرمی کرده اند.

هیلاری کلینتون به اتفاق تمام هیئت همراهش به کاخ زمستانی ملک عبدالله پادشاه عربستان سعودی در شمال ریاض دعوت شد و پس از صرف نهاری شاهانه، ملک عبدالله و خانم کلینتون به مدت چهار ساعت در پشت درهای بسته گفتگو کردند.

در حالی که قرار بود کل این برنامه بیش از دو ساعت و نیم طول نکشد، مدت این دیدار شش ساعت طول کشید.

مقامات سعودی نیز درست همان نگرانی های آمریکا را دارند و از آمریکا در ارتباط با همین نگرانی ها کمک می خواهند.

تا کنون دو کشور از دید متفاوتی به این مشکلات نگاه کرده و ارزیابی های متفاوتی از ریسک های سیاسی مقابله با این مشکلات داشته اند.

کاهش اختلافات

از بسیاری جهات ملاقات باراک اوباما رئیس جمهوری آمریکا با ملک عبدالله در ماه ژوئن گذشته به خوبی پیش نرفته بود و درخواست آقای اوباما برای این که عربستان سعودی برای کمک به از سرگیری مذاکرات صلح خاورمیانه، موضع دوستانه ای در قبال اسرائیل اختیار کند، مورد قبول قرار نگرفته بود.

اما این بار مقامات آمریکایی می گویند دو طرف از نتیجه مذاکرات در باره همکاری آمریکا و عربستان سعودی در مورد ایران بسیار خشنود هستند.

در حقیقت 9 ماه پیش که کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس از مقاصد هسته ای ایران به طور فزاینده ای نگران شده و خواستار حمایت آمریکا بودند، شکاف عربستان سعودی و آمریکا کمتر شد.

در همین حال آمریکا به تدریج ایده ایجاد جو اعتماد بین اسرائیل و اعراب را که در عربستان سعودی طرفدارانی ندارد کنار می گذارد و اکنون از سرگیری فوری مذاکرات برای انجام گفتگوها در مورد وضعیت نهایی است ولی به نظر می رسد عربستان سعودی به ترغیب بیشتر نیازمند است.

'دیکتاتوری نظامی'

ولی در این مذاکرات چهار ساعته محور اصلی گفتگوها ایران بود.

Image caption بلندپروازی های هسته ای ایران موجب نگرانی فزاینده کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس شده است

آمریکا خواستار اعمال چهارمین دور تحریم های سازمان ملل متحد و تشدید موضع این سازمان در قبال ایران است.

هیلاری کلینتون گفته است که ایران در مسیر دیکتاتوری نظامی حرکت می کند چون سپاه پاسداران به تدریج جای دولت را در این کشور می گیرد.

شاهزاده سعود الفیصل، وزیر خارجه عربستان سعودی گفته است هنوز روشن نیست که آیا این جایگزینی، دایمی خواهد بود ولی چنانچه برداشت خانم کلینتون درست باشد باید گفت ایام مشکلی در پیش است.

این که سعود الفیصل گفته است تحریم ها راه حل سریعی برای تهدید متوجه از جانب ایران نیست، نشان دهنده نگرانی همسایگان ایران از مقاصد هسته ای این کشور است.

وی روشن کرد که عربستان سعودی به جای یک راه حل تدریجی خواستار یک راه حل سریع تر برای این مشکل است.

هشدار سربسته

برخی از کارشناسان ممعتقدند که نه تحریم ها و نه مذاکره و تماس در مورد ایران موثر واقع خواهد شد و پیشنهاد کرده اند که مهار چند جانبه ایران، که فشار شدید اقتصادی از جانب همسایگان این کشور را هم شامل شود، اعمال گردد.

اتخاذ یک چنین سیاستی نیازمند همآهنگی نزدیکتر بین شورای همکاری خلیج فارس و نیز عراق است.

وزیر خارجه عربستان سعودی همچنین گفت لزومی ندارد که عربستان سعودی به چین که یک وارد کننده مهم نفت از این کشور است، یادآوری کند که در مورد اعمال تحریم ها علیه ایران چه کار باید بکند.

وی افزود چین یک قدرت جهانی با احساس مسئولیت است.

به نظر می رسد دیدار خانم کلینتون از کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس به خوبی پیشرفته است اگر چه روشن نیست وی در این سفر قول های ملموس و جامعی از عربستان سعودی گرفته باشد.

عربستان سعودی در مقابل، انتظارات زیادی از آمریکا دارد و عملکرد دولت باراک اوباما در مورد اجرای تعهداتش در خاورمیانه، تا کنون موفقیت آمیز نبوده است.

مطالب مرتبط