موضع روسیه درقبال پرونده هسته ای ایران

پرچم اسراییل و روسیه

موضع روسیه درقبال پرونده هسته ای ایران جایگاه بسیار مهم و کلیدی در سیاست خارجی این کشور دارد .

از این روی سفر بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل به مسکو که گفته برای ترغیب این کشور به حمایت از تحریم های شدیدتر علیه ایران صورت گرفته است، بار دیگر این پرسش را مطرح می کند که روسیه با چه آزمونی در قبال پرونده هسته ای ایران رو به روست ؟

ژند شکیب، استاد روابط بین الملل مدرسه علوم اقتصادی و سیاسی دانشگاه لندن می گوید که سیاست خارجی روسیه در قبال خاورمیانه تحت ریاست جمهوری ولادیمیر پوتین شکل گرفت و یکی از اهداف این سیاست، تثبیت نفوذ این کشور در منطقه است و روسیه در این راستا ایران و اسرائیل و بعد سوریه را از جمله کشورهایی می داند که می تواند بر آنها نفوذ داشته باشد. اما پس از آن که ایران پیشنهاد مبادله اورانیوم غنی شده را نپذیرفت، روسیه خود را در موقعیت دشواری یافت و اظهار نظرهای اخیر مقامات این کشور نشان دهنده دلسردی روسیه است.

ژند شکیب می افزاید: "نتانیاهو به این موضوع پی برده که طی دو یا سه ماه گذشته در بین نخبگان روسی نوعی شکاف بر سر ایران بروز کرده است. یک گروه که در اقلیت هستند، معتقدند که باید از دولت کنونی ایران حمایت کرد حتی اگر به قیمت وارد آمدن فشارهای سیاسی و اقتصادی بیشتر بر روسیه تمام شود. اما گروه دیگری که اکثریت را تشکیل می دهند می گویند که موقعیت داخلی ایران و واکنش این کشور به پیشنهادات غرب، روسیه را در موقعیت بسیار دشواری قرار داده است و این کشور باید برای تشدید تحریم علیه ایران به غرب بپیوندد."

سیاست روسیه در قبال پرونده هسته ای ایران تاکنون شفاف نبوده است.

مازیار بهروز، استاد تاریخ معاصر دانشگاه ایالتی سانفرانسیسکو می گوید که روسیه با سیاست دوپهلوی خود در قبال پرونده هسته ای ایران، تنها منافع ملی خود را در نظر می گیرد و می خواهد از رابطه با غرب، ایران و اسرائیل به نفع خود بهره برداری کند و سپس این طور می افزاید: "ما شاهد نوعی رقص هستیم به دور آتش بین غرب و روسیه و تا حد کمتری اسرائیل که منافعشان در رابطه با مسئله هسته ای ایران در کانون آن قرار دارد. روسیه تاکنون به این بازی مشغول بوده است. ما شاهد هستیم که روسیه به قول خود در باره تحویل موشک های اس-۳۰۰ و نیروگاه بوشهر عمل نکرده است و از سوی دیگر به نظر می رسد که روسیه توانسته است در مقابل گرفتن امتیازاتی، با غرب کنار بیاید و من فکر می کنم که ما به پایان این بازی نزدیک شده ایم."

سخنگوی دیمتری مدودف، رئیس جمهوری روسیه در جریان دیدار بنیامین نتانیاهو گفته بود که اگر ایران اعتماد جامعه بین المللی را در مورد صلح آمیز بودن برنامه های اتمی خود به دست نیاورد، نمی توان وضع تحریم بین المللی علیه این کشور را مردود شمرد و این به باور بعضی از تحلیلگران، نشانه مثبتی از نتیجه سفر نخست وزیر اسرائیل به روسیه است.

مئیر جاودان فر، کارشناس مسائل اسرائیل می گوید: "سفر آقای نتانیاهو به مسکو به ویژه در مورد سیاست روسیه در قبال برنامه هسته ای ایران تاثیر مثبتی داشته است. بنا به گزارش روزنامه هاآرتص، روسیه اکنون از فروش موشک های اس-۳۰۰ به ایران خودداری خواهد کرد و به اعتقاد من نخست وزیر اسرائیل توانست به نتیجه مثبتی از این سفر دست پیدا کند."

درهمین حال نگرانی هایی هم از بابت احتمال حمله اسرائیل به تأسیسات هسته ای ایران وجود دارد و پرسش این است که آیا اسرائیل به چنین اقدامی دست خواهد زد؟

ژند شکیب، استاد روابط بین الملل دانشگاه لندن معتقد است که روسیه به اسرائیل اجازه نخواهد داد که به هیچ صورتی به ایران حمله کند و می افزاید که روسیه نگران منافع ایران نیست، بلکه از بی ثباتی در منطقه هراس دارد.

اما با توجه به خصومت ایران با اسرائیل و اظهارات محمود احمدی نژاد در مورد محو اسرائیل، مقامات اسرائیلی به صراحت گفته اند که اگر ایران به بمب اتمی دست پیدا کند اولین هدف آن کشور اسرائیل خواهد بود.

به گفته بعضی از تحلیلگران، به همین دلیل نمی توان احتمال حمله اسرائیل به ایران را به کلی مردود شمرد.

مقامات ایران پیشتر به روسیه هشدار داده بودند که با غرب در مورد اعمال تحریم علیه ایران همراهی نکند و محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران از روسیه خواسته است که ایران را به غرب نفروشد.