بررسی روزنامه های صبح تهران؛ پنجشنبه ۲۹ بهمن

تیترهای اول

"بررسی پرونده کهریزک بدون حاشیه و جنجال" به نقل از رییس قوه قضاییه تیتر اول آفتاب یزد است، "دلایل مهدی هاشمی برای خروج از کشور" یکی از عناوین اصلی آرمان است، مردمسالاری هم تیتر اول خود را به " انتقاد از مواضع دوگانه روس ها" به نقل ازسفیر ایران در مسکو اختصاص داده است و بهار نیز "توصیه رهبری به حفظ حرمت هاشمی" را قول حداد عادل را منعکس کرده است .

"تغییر در نظام آموزشی کشور" عنوان برجسته ابتکار است که با زیر تیتر " پیش دانشگاهی حذف شد" همراه شده، "پاسخ ایران به پیشنهاد اخیر آمریکا، فرانسه و روسیه" یکی از عنوان های همشهری است و روزنامه اعتماد دریکی از تیترهای اولش "عزم مجلس برای اصلاح لایحه بودجه" را بااهمیت دیده است.

"طرح لاریجانی برای کنترل بودجه" تیتر اول تهران امروز است، جمهوری اسلامی هم این گفته رییس مجلس را برجسته کرده که" لایحه بودجه 89 با روح قانون خدمات کشوری مغایرت دارد" و دنیای اقتصاد نیز با اتکا به همین اظهارات علی لاریجانی دریکی از عناوین اصلی اش نوشته" مخالفت با تصمیم یارانه ای دولت".

جهان صنعت واکنش نمایندگان به اظهارات محمود احمدی نژاد را با اهمیت دیده و این نکته را برجسته کرده که "نرخ رشد اقصادی سال گذشته 2.7 درصد بوده نه 6.9 درصد"، "معاون اداره نشر اسکناس بانک مرکزی جان باخت" یکی از عناوین اصلی پول است و خراسان در یکی از تیترهای اولش از قول رییس کل دادگستری تهران نوشته" تاکنون هیچ قاضی در ارتباط با پرونده کهریزک تعلیق نشده است".

"ملت ایران، حجت را بر همه تمام کرد" به نقل از آیت الله خامنه ای تیتر اول جام جم است، رسالت و کیهان نیز از همین منبع در تیترهای اصلی خود نوشته اند " نمی گذاریم نظام سلطه با سرنوشت دنیا بازی کند".

گزیده مقالات

بخش اول مقالات سیاسی

میان 2 بیست و دوم

ابتکار در سرمقاله خود راهپیمایی 22 بهمن را مورد توجه قرار داده و نوشته اگر چه سخنران راهپیمایی 22 بهمن، به سیاق 30 سال گذشته رئیس جمهوری بود، اما درست به مانند راهپیمایی حماسی 9 دی، تصاویر یا جملات بسیار محدودی از رئیس جمهوری در دستان راهپیمایان قرار داشت و تقریبا هیچ شعاری در حمایت از دولت سر داده نمی شد. این نکته به معنای نفی حمایت از دولت نیست، بلکه نشانه ای است از آن که مساله مردم، دولت نیست و آن ها به درستی تشخیص داده اند که جدال فرسایشی 8 ماهه گذشته بر سر موضوعاتی فراتر از آرای ریخته شده به صندوق هاست.

در ادامه مقاله ابتکار آمده هر دولتی به طور طبیعی دارای هواداران و مخالفانی در سطح سیاسیون و مردم است ( ودولت فعلی به طرز بی سابقه ای فاقد حمایت های گروه نخبگان) و طبعا نمی تواند گرانیگاه وحدت و هم دلی عمومی باشد، از این رو مردم تلاش کرده اند تا همان محورهای وحدت بخش قدیمی (امام، رهبری، اسلام و انقلاب) را بازیابی کنند و بر این اساس تجمعات اخیر حال و هوایی کاملا غیردولتی داشته و دارند.

سرمقاله نویس ابتکار با تشریح اتفاقات و حوادث هشت ماه گذشته کشور در پایان تاکید کرده مردم با وجود همه سختی ها و ابهامات، یک بار دیگر آمدند و فارغ از مرزبندی های رایج خواهان آرامش و عدالت شدند; آن هم در چارچوب جمهوری اسلامی. این تجدید میثاق چندباره، چراغ راه آینده است برای عبور از دوران بحران.هشت ماهی که میان 2 بیست و دوم گذشت، قطعه ای فراموش نشدنی در تاریخ انقلاب بود و آرامش روانی ایجادشده از ناحیه حضور مردم در 22 بهمن می تواند دست یابی به یک آرایش جدید در نحوه تنظیم برخوردهای امنیتی و فرهنگی با فضای عمومی را (که مقدمه آن جایگزین کردن اقدامات ایجابی به جای رفتارهای سلبی است) تسهیل کند.

متحد کردن کشورهای منطقه علیه ایران

آرمان طی مقاله ای به بررسی سیاست های خاورمیانه ای دولت آمریکا در چند ماه اخیر پرداخته و نوشته به نظر می‌رسد که به مرور ایام، با سیاست خاورمیانه‌ای آقای اوباما آشناتر می‌شویم. ایالات متحده آمریکا در پرونده‌های خاورمیانه‌ای خود تلاش دارد از سیاست فشار از بیرون استفاده کند. آمریکایی ها در دوران اوباما به دنبال آن هستند که از کلیه فاکتورها و فرایندهای تاثیرگذار بر یک موضوع استفاده کرده و بر خلاف رویکرد نظامی زمان جرج بوش و محافظه کاران، با به کار گیری سیاست فشار از بیرون در پرونده اتمی ایران ایفای نقش کند.

حمیدرضا دهقانی در این مقاله تاکید کرده همچنین این سیاست در برخورد با کشورهای عربی نیز قابل ارزیابی است. اگر کمی به عقب برگردیم دو مسئله همواره مورد توجه دستگاه سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه بوده است؛ اول تاکید اوباما بر این نکته که در صورت حل مسئله هسته‌ای ایران نیازی به استقرار سیستم دفاع موشکی آمریکا در شرق اروپا نیست و دوم اختلاف نظر میان اسرائیل و آمریکا در مسئله فلسطین و ارتباط این مسئله با موضوع هسته‌ای ایران است.

رییس مرکز مطالعات خاورمیانه وزارت امور خارجه درادامه اما استقرار سیستم دفاع موشکی در چهار کشور عربی را مورد استناد تحلیل خود قرار داده ونوشته برخی معتقدند که می‌توان سیستم دفاع موشکی را به جای استقرار در شرق اروپا در نزدیکی ایران- کشورهای عربی حوزه خلیج فارس- مستقر ساخت.به این ترتیب برخی تحلیل‌گران استقرار موشک‌های پاتریوت در چهار کشور حوزه خلیج فارس را به معنای یکسان کردن دو طرح سامانه موشکی در شرق اروپا می‌دانند. این مسائل نشان دهنده رهبری هماهنگ آمریکا در موضوع هسته‌ای ایران است که هدف آن متحد ساختن کشورهای موثر منطقه و جهان علیه جمهوری اسلامی است.

وقتی آمریكا عصبانی می شود

کیهان در یادداشتی سیاست های منطقه ای آمریکا بویژه در رابطه با ایران را مورد تاکید قرار داده و نوشته ظاهرا در واشینگتن همه كودن شده اند. تا همین چند وقت پیش، منطقی بود كه تصور كنیم كسانی در امریكا هستند كه علیه ایران «فكر» می كنند و «نقشه»می كشند. اما ظاهرا اشتباه می كرده ایم. اقدامات و اظهارات اخیر امریكایی ها، بویژه آنچه طی چند روز گذشته در منطقه رخ داده، به وضوح نشان می دهد كه ما بی جهت خود را برای یافتن رگه های خردمندی در باشگاه دیوانگان خسته كرده ایم.

روزنامه تحت نظر رهبری با ابراز ناراحتی از اظهارات هیلاری کلینتون درباره تحریم های متمرکز بر سپاه پاسداران نوشته مقام های امریكایی چند روزی است در منطقه دوره افتاده اند و درباره خطری به نام «سپاه» حرف می زنند، آن هم حرف هایی كه اصرار دارد ثابت كند مقصر همه شكست های امریكا نه فقط در داخل ایران بلكه در تمام منطقه سپاه است و توجه نمی كنند كه این به جای آنكه به سپاه صدمه بزند آن را صد چندان محبوب تر خواهد كرد.

کیهان در ادامه این اظهارات وزیر خارجه آمریکا را نشانه موفقیت سپاه پاسداران دانسته و نوشته امریكایی ها با سپاه چه می توانند بكنند؟ و كدام فعالیت سپاه تا حالا از دید امریكایی ها مجاز بوده كه حالا می خواهند آن را ممنوع كنند؟! اقدامات امریكایی ها در چند روز گذشته نشان می دهد آنها اصلا نمی دانند سپاه چیست، چه رسد به اینكه بخواهند یك استراتژی دقیق برای برخورد با آن تدوین كنند.

بخش دوم مقالات اقتصادی و اجتماعی

چهره زشت فقر در پایتخت

مردمسالاری در گزارشی موج گرانی و دامنه فقر در تهران را برجسته کرده و نوشته هفت سین عید امسال قرار است با آجیل کیلویی 10-15 هزار تومانی، میوه هزار تا 2 هزار تومانی و شیرینی چند هزار تومانی پر شود. نوروز برای بسیاری جز سردی و تلخ کامی، ارمغانی ندارد.

مردمسالاری در باز انتشار این گزارش که خبرگزاری ایلنا اول بار آن را منتشر کرد با روایت میدانی از مراکز خرید در سطح شهر تهران در ادامه اضافه کرده که چهره کریه فقر، هر روز خود را واضح تر و عریان تر در پیش چشم مردم به نمایش می گذارد. اینها سیاه نمایی نیست. بیانی است واقعی از آنچه بخش نه چندان کوچکی از مردم را به سختی آزار می دهد.

بنا بر این گزارش مقصر این وضع هم فقط دولت نیست، هرچند شاید تقصیر آنها بیش از سایرین باشد.شهرداری ها که هر روز برای زیور و آزین بستن فلان پل یا چهارراه، عوارض نوسازی و بازسازی و هزاران مورد دیگر را افزایش می دهند، تا فلان نماینده مجلس که به جای شکم خالی مردم حوزه خود، به فکر لابی برای تامین اعتبار جاده ای برای تضمین پیروزی در دوره بعدی انتخابات است، همه و همه در پیدایش وضع موجود مقصرند.

حذف پرحاشیه دوره پیش دانشگاهی

اعتماد موضوع تصویب حذف دوره پیش دانشگاهی از نظام آموزشی کشور توسط شورای عالی انقلاب فرهنگی را دستمایه یکی از گزارش های اصلی اش کرده و نوشته این تصمیم به تعبیری آب پاکی روی دست کسانی بود که از همان اول با طرح تازه حمیدرضا حاجی بابایی- وزیر آموزش و پرورش- اعلام مخالفت کرده بودند و در راهروهای مجلس به دنبال راهی قانونی گشتند تا بلکه دولت را از صرافت ایجاد تغییری جدید در نظام آموزشی بیندازند، غافل از اینکه ساختار موازی مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی در قانونگذاری آموزشی، دست دولت را باز می گذارد تا مجلس را دور زده و طرح خود را در شورا به تصویب برساند؛ شورایی که فعلاً برآیند آن، به مراتب بیش از مجلس همسو با دولت است.

اعتماد در ادامه گزارش خود به اعتراض و انتقادات نمایندگان مجلس به این مصوبه پرداخته و از قول سعد الله نصیری یکی از اعضای کمسیون آموزش مجلس نوشته مصوبات آموزش در شورای عالی انقلاب فرهنگی صلابت و جامعیت ندارد.

این گزارش در پایان ضمن روایت اعتراض ها و نامه نگاری های نمایندگان به رییس مجلس در مخالفت با این مصوبه از نگرانی آنها خبر داده و نوشته کلیات تغییرات نظام آموزشی کشور (تقسیم نظام آموزشی به یک دوره شش ساله و دو دوره سه ساله) به تصویب کمیسیون آموزش مجلس هم رسیده، اما به نظر می رسد بحث از آنجا بالا گرفته است که نمایندگان نگران باب شدن موضوع ارسال لوایح دولت به نهادهایی غیر از مجلس هستند. با ورود نماینده باسابقه یی چون حمیدرضا حاجی بابایی به بدنه دولت، انتظار می رفت وزنه قانونگذاری در خلاء میان دولت و شورای عالی انقلاب فرهنگی، بیشتر به سمت مجلس میل گرایش پیدا کند، که این انتظار تحقق نیافته است.

طرح لاریجانی برای كنترل بودجه

تهران امروز دریکی از گزارش اصلی اش از طرح علی لاریجانی برای کنترل لایحه بودجه ارایه شده از سوی دولت پرداخته و نوشته علی لاریجانی، رئیس مجلس پیشنهاد كرده است به منظور كنترل هر نوع بی‌انضباطی در چگونگی هزینه كردن درآمدهای نفتی، دولت و وزارت نفت ملزم شوند تمام درآمدهای نفتی را به خزانه واریز كنند. لاریجانی این پیشنهاد را دیروز در جلسه كمیسیون تلفیق مجلس بیان كرد. پیشنهادی كه در واكنش به رفتارهای نفتی دولت محمود احمدی‌نژاد و وزارت نفت ارائه شده است.

این روزنامه در ادامه نوشته استدلال لاریجانی برای ارائه پیشنهاد خود به این موضوع بازمی‌گردد كه دولت در پاسخ به اعتراض مجلسیان برای واردات بدون مجوز بنزین اعلام می‌كند كه بودجه واردات بنزین از محل شش درصد درآمدهای نفتی است كه در اختیار وزارت نفت قرار دارد. این در حالی است كه بر اساس قانون بودجه سال جاری، دولت به هیچ‌وجه اجازه واردات بنزین و فروش آن با قیمت یارانه‌ای را ندارد.

روزهای داغ اقتصاد در غیاب نقد

دنیای اقتصاد در سرمقاله اش غیاب نقد و منتقدان در روزهای داغ اقتصاد ایران را برجسته کرده و نوشته قانون سرنوشت‌ساز هدفمندكردن یارانه‌ها كه جامعه ایرانی را با پرسش‌های زیاد مواجه كرده است، هنوز سامان پیدا نكرده و بر سر اجرای آن مجادله وجود دارد. لایحه برنامه پنجم توسعه كه باید راهنمای علامت اقتصاد ایران در سال‌های آتی باشد، در هاله‌ای از ابهام قرار دارد و ماهیت و شكل آن ناپیدا است. لایحه بودجه 1389 كل كشور كه دیرتر از موعد مقرر به مجلس ارائه شد، اكنون در كمیسیون‌های گوناگون و كمیسیون تلفیق در حال بررسی است.موضوع نرخ ارز با اما و اگرهای متعددی مواجه است و كسی نمی‌داند كه تحولات آتی حول این عنصر مهم اقتصادی بر پایه كدام تصمیم‌ها شكل خواهد گرفت. آمارهای مربوط به رشد تولید ناخالص داخلی، میزان مطالبات معوقه بانك‌ها با ابهام مواجه است.

محمد صادق جنان صفت در ادامه این مقاله این پرسش را مطرح کرده که در سال‌های پیشین و در فضای خاص سیاست داخلی، نقد برنامه، نقد بودجه، نقد قانون‌های بسیار مهم مثل قانون هدفمندكردن از سوی تفكرات گوناگون اقتصادی در دستور كار بود و این انتقادها در نهایت تاثیرگذار بود. این روزهای داغ، اما در فضای نقد واقعی و كارشناسانه به كجا منجر خواهد شد، چرا نقد اقتصادی به چند چهره معدود محدود شده است و فضای نقد اقتصادی یخ زده و منجمد است؟

نویسنده این مقاله در پایان تاکید کرده که تعامل مجلس و دولت در این سال‌ها به گونه‌ای بوده كه منتقدان به این نتیجه رسیده‌اند كه دولت آنچه را كه می‌خواهد از مجلس می‌گیرد و آنچه را كه خود صلاح می‌داند در نهایت انجام می‌دهد. در چنین فضایی كه هر نقدی از سوی هواداران دولت تاثیری از خود به دنبال ندارد، منتقدان علاقه كمتری دارند كه به این وادی گام نهند. در غیاب نقدهای شجاعانه، غیرجناحی و متاثر از دیدگاه كارشناسی، لایحه بودجه و لایحه برنامه درخشندگی نخواهد داشت. راه نقد را باز بگذاریم و یادمان باشد كه در غیاب نقد در شرایط امروز، كار در آینده سخت‌تر می‌شود.