ایران در هفته ای که گذشت؛ ۱۴ خرداد ۱۳۸۹

محمود احمدی نژاد
Image caption محمود احمدی نژاد در پاسخ به انتقادات از دولت گفت که کوچکترین تخلف از سوی مقام های اجرایی کشور زیر ذره بین است ولی اگر نمایندگان مجلس تخلفی کنند کسی حق اعتراض ندارد.

شدت گرفتن موج انتقادها از دولت، انتشار گزارش تازه آژانس بین المللی انرژی اتمی در مورد ایران، واکنش مقام های سیاسی ایران نسبت به کشته شدن امدادرسانان عازم غزه، و اقدام های متقابل دولت و معترضان در آستانه سالگرد انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری از مهم ترین رخدادهای ایران در طول هفته گذشته بودند.

" بحران در همه زمینه ها"

روز شنبه هشتم خرداد، جبهه مشارکت، یکی از احزاب اصلاح طلب ایران با انتشار بیانیه ای نسبت به "برباد رفتن سرمایه های ملی و معنوی" در ایران هشدار داد و اعلام کرد که ایران "با بحران در همه زمینه ها روبروست". در بیانیه جبهه مشارکت آمده بود که نهادهای دینی، علمی، اقتصادی و اجتماعی نیز در معرض تهدیدهای گوناگون هستند.

پیش تر احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان هم در جمع مدیران دفاتر این شورا در شهرهای ایران، گفت که به دلیل مصلحت اندیشی از علنی کردن برخی انتقادها و گلایه ها پرهیز کرده است. او در ادامه پرسید: "اما تا کی باید در این خصوص سکوت کرد؟"

به دنبال آن محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری ایران در نشست کمیسیون اصل ۹۰ مجلس حضور یافت تا به انتقادها در مورد واردات غیرقانونی بنزین، پرداخت نکردن تسهیلات برای مترو و اجرا نشدن برخی دیگر از مصوبه های مجلس، پاسخ بگوید.

او مجلس ایران را متهم کرد که ۱۳۰ قانون مغایر شرع و قانون اساسی تصویب کرده و در انتقاد متقابل از نمایندگان مجلس گفت: "کمترین لغزش یک مقام اجرایی زیر ذره بین مراکز نظارتی متعددی از جمله قوه مقننه قرار می گیرد در حالی که صدها برابر بزرگتر، تخلفی از یک نماینده مجلس صورت گیرد، هیچ کسی حق تعرض به نماینده مجلس ندارد."

در واکنش به انتقادهای تند محمود احمدی نژاد از مجلس، محمد رضا باهنر، معاون نظارت و نایب رئیس سابق مجلس گفت که "تخلفات دولت زیاد است و ما آنها را منتشر نمی کنیم. اما در جاهایی احساس می کنیم که دولت در تخلف از قانون عمد دارد."

او رئیس جمهوری را مکلف به اجرای قانون دانست و گفت: "این که ایشان (احمدی نژاد) بگوید که فلان قانون تصویب شده و من رایزنی کردم و باخبر شدم نمایندگان خودشان به این نتیجه رسیده اند که اشتباه کردند، حرف غیر منطقی و غیرمستدل و غیرحقوقی است."

فریدون همتی، معاون حقوقی و امور مجلس دیوان محاسبات ایران هم در واکنش به اظهارات محمود احمدی نژاد گفت که به زودی طی نامه‌ای مفصل، نمونه‌هایی از تخلفات گسترده در حوزه نفت در طول چند سال به رئیس جمهوری اعلام خواهد شد.

تولید اورانیوم با غلظت بالاتر

Image caption نماینده ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی در واکنش به گزارش جدید آژانس در مورد برنامه اتمی ایران آن را تاییدی بر "صلح آمیز" بودن برنامه هسته ای ایران دانست.

روز دوشنبه دهم خرداد برخی از شبکه های خبری گزارش تازه آژانس بین المللی انرژی اتمی در مورد ایران را منتشر کردند. در این گزارش آمده بود که ایران تجهیزات بیشتری برای تولید اورانیوم با غلظت بالاتر نصب، و مقداری اورانیوم غنی شده با غلظت ۱۹.۷ درصد تولید و ذخیره کرده است.

بر اساس این گزارش ایران برای تایید صلح آمیز بودن فعالیت هایش "همکاری های لازم" را با آژانس بین المللی انرژی اتمی نداشته و نگرانی نسبت به ماهیت برنامه اتمی ایران پایان نیافته است.

به دنبال انتشار گزارش تازه آژانس بین المللی انرژی اتمی، علی اصغر سلطانیه، نماینده دایم ایران در آژانس، گفت این گزارش صلح آمیز بودن برنامه های اتمی ایران را "تایید" می کند.

روزنامه کیهان هم نوشت که آژانس بین المللی انرژی اتمی تاکنون ۲۱ گزارش درباره برنامه هسته ای ایران منتشر کرده و ۲۱ بار تاکید کرده که انحرافی در فعالیت های اتمی کشور وجود ندارد.

اما مایک همر، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید گفت گزارش آژانس نشان می دهد ایران به تعهدات بین المللی خود بی اعتنا بوده و همچنان از همکاری با آژانس خودداری می کند.

برنار والرو، سخنگوی وزارت خارجه فرانسه نیز گفت با توجه به این گزارش، گروه پنج به علاوه یک (پنج عضو دائم شورای امنیت و آلمان) جز تلاش برای اتخاذ تصمیم سریع در مورد قطعنامه تحریم های تازه، چاره ای ندارند.

رجب طیب اردوغان، نخست وزیر ترکیه کشورهای غربی را به دلیل چشم پوشی آنها از فعالیت های هسته ای اسرائیل، به عدم صداقت در برخورد با برنامه هسته ای ایران متهم کرد و ما ژائوکشو، سخنگوی وزارت خارجه چین اظهار امیدواری کرد که ایران همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی را افزایش دهد و مسائل باقی مانده را به سرعت حل کند.

اما علی لاریجانی، رییس مجلس ایران پیش تر به غرب هشدار داده بود که بی اعتنایی آنها به توافقنامه ایران با ترکیه و برزیل، ممکن است برخورد ایران با نهادهای بین المللی را تغییر دهد.

اینک، ایران با ارسال نامه ای به یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی بخش هایی از گزارش تازه آژانس را به دلیل آنچه "نامتوازن بودن آن" خوانده شده، مورد انتقاد قرار داده است.

منوچهر متکی، وزیر امور خارجه ایران هم بار دیگر غنی سازی اورانیوم را حق قانونی ایران، و صدور قطعنامه تشدید تحریم ها علیه ایران را "مبنایی برای بروز رویارویی" خوانده است.

اما کلود هلر، سفیر مکزیک در سازمان ملل متحد و رئیس دوره ای شورای امنیت سازمان ملل متحد گفت که احتمال دارد طی ده روز آینده، قطعنامه تازه ای علیه ایران در این شورا به رأی گذاشته شود.

واقعه غزه و واکنش ایران

Image caption مقامات جمهوری اسلامی ایران و رهبران مخالف دولت این کشور حمله کماندوهای اسراییلی به کشتی حامل کمک های بشردوستانه در سواحل غزه را محکوم کردند.

بامداد دوشنبه، ۱۰ خرداد اعلام شد که در حمله کماندوهای اسرائیلی به شناورهای حامل مواد امدادی برای نوار غزه دست کم نه نفر کشته شده اند.

عملیات ارسال مواد امدادی برای غزه توسط یک سازمان غیر دولتی ترکیه سازمان داده شده بود.

شبکه های تلویزیونی ترکیه تصویر هایی از حمله نیروهای اسرائیل به امدادرسانان را نشان دادند و رجب طیب اردوغان، نخست وزیر این کشور، اسرائیل را متهم به ارتکاب "تروریسم دولتی غیر انسانی" کرد.

بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل ابراز تاسف کرد و محمود عباس، رئیس حکومت خودگردان فلسطینیان این حمله را یک "کشتار جمعی" خواند.

شورای امنیت سازمان ملل متحد و ناتو به درخواست ترکیه جلسه اضطراری تشکیل دادند و مصر گذرگاه مرزی خود با نوار غزه را بازگشایی کرد.

بسیاری از کشورها و نهادهای بین المللی، حمله کماندوهای اسرائیلی به کشتی های حامل مواد امدادی برای نوار غزه را محکوم کردند.

وزارت امور خارجه ایران هم با انتشار بیانیه ای این اقدام اسرائیل را محکوم کرد و آن را "تداعی کننده اقدامات دزدان دریایی" و "مصداق عینی تروریسم دریایی" دانست.

محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری ایران خطاب به کشورهایی که از اسرائیل حمایت می کنند گفت: "اگر به حمایت هایتان از این رژیم آدمکش حرفه ای ادامه دهید، بدانید که ملت های منطقه نه تنها دمار از روزگار این رژیم درمی آورند، بلکه راه را برای همیشه در برابر شما خواهند بست."

علی لاریجانی، رئیس مجلس ایران این حمله را محکوم کرد و واکنش "همه جانبه و هماهنگ کشورهای اسلامی" را ضروری دانست.

اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام خواست که "کشورهای اسلامی و مدعیان حقوق بشر این گستاخی نظامیان اسرائیلی را بی جواب نگذارند."

آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران با صدور پیامی، کشتی های کمک رسان را نه یک کاروان اسلامی یا عربی، بلکه نماینده "افکار عمومی و وجدان های بشری از سراسر جهان" دانست و با تجلیل از اعزام کاروان دریایی امدادی به غزه گفت که این کار باید با ده ها شکل و شیوه دیگر، بارها و بارها تکرار شود.

از سوی دیگر میرحسین موسوی، از رهبران مخالفان دولت ایران این اقدام اسرائیل را "نقض فاحش مقررات بین المللی و حقوق اولیه انسانی" دانست و نوشت: "اینجانب همراه با جنبش حق جوی سبز در سراسر جهان، همصدا با همه آزادی خواهان، این جنایت بین المللی را محکوم می کنم."

آیت الله یوسف صانعی، از مراجع تقلید منتقد دولت ایران، محمد خاتمی، رئیس جمهوری پیشین ایران، جبهه مشارکت و جمعی از روشنفکران و فعالان حقوق بشر ایران هم حمله کماندوهای اسرائیلی به کشتی "فعالان صلح" عازم غزه را به شدت محکوم کردند.

واکنش ها نسبت به اقدام اسرائیل و بازتاب گسترده آن در رسانه های عمومی ایران نشان داد که دیدگاه های دو جناح اصولگرا و اصلاح طلب ایران در ارتباط با مسئله فلسطین تا چه حد به یکدیگر نزدیک است.

در مقابل، بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل گفت کشورش وظیفه دارد از رسیدن موشک ها و سلاح های دیگری که از سوی ایران و دیگران برای حماس به غزه قاچاق می شود، جلوگیری کند.

دولت و مخالفانش، یک سال پس از انتخابات

Image caption میرحسین موسوی و مهدی کروبی در آستانه سالگرد انتخابات جنجال برانگیز ریاست جمهوری سال گذشته خواستار مجوز برگزاری راهپیمایی شدند.

در آستانه سالگرد انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری ایران، میرحسین موسوی و مهدی کروبی، دو رهبر مخالفان دولت این کشور، در نامه ای مشترک از مرتضی تمدن، استاندار تهران خواستند که اجازه برگزاری "راهپیمایی آرام" در روز ۲۲ خرداد را صادر کند.

به دنبال آن هشت تشکل و حزب اصلاح طلب در ایران در نامه ای به وزارت کشور ایران نوشتند که خواهان برگزاری راهپیمایی در روز ۲۲ خرداد هستند.

یکی از این تشکل ها جبهه مشارکت است که با انتشار بیانیه ای خواهان آزادی اجتماعات، احزاب، مطبوعات و انتخابات شده و خواسته است تا "شکنجه و تفتیش عقاید" ممنوع شود.

اما محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری ایران پیش تر گفت: "گروه‌ها، دستجات و احزاب محترمند اما حق دخالت در امور کشور را ندارند."

میرحسین موسوی همچنین در دیدار با جمعی از زندانیان سیاسی قبل از انقلاب گفت: "نظام در حال حرکت به سمت تک صدایی است و تک صدایی منجر به استبداد و دیکتاتوری می شود."

آیت الله یوسف صانعی، از مراجع منتقد دولت ایران هم در اشاره ای تلویحی به حوادث پس از انتخابات گفت که ظلم بی کیفر نمی ماند.

بامداد شنبه ۸ خرداد، اعلام شد که افراد "ناشناس" به دفتر فائزه هاشمی، فرزند اکبر هاشمی رفسنجانی، در فدراسیون اسلامی ورزش زنان حمله کرده اند، قفل ها را شکسته اند و اسناد و مدارک را بهم ریخته اند.

پیش تر نیز افراد لباس شخصی به دفتر هیات امنا و مؤسس دانشگاه آزاد حمله کرده و اسناد و مدارک آن را با خود برده بودند.

در روزهای بعد محبوبه خوانساری و اعظم ویسمه، دو خبرنگار بازداشت شدند. گزارش هایی هم از صدور احکام انضباطی برای دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی که در تجمع اعتراضی روز ۲۰ اردیبهشت ۸۹ شرکت کرده بودند، و گزارش هایی از تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه علم و صنعت تهران در روز سه شنبه ۱۱ خرداد، منتشر شد.

دادگاه انقلاب تهران سارا توسلی، مدرس دانشگاه را به شش سال زندان و ۷۴ ضربه شلاق محکوم کرد، و محسن امین زاده، عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت در دادگاه تجدیدنظر به ۵ سال حبس تعزیری محکوم شد. کامران آسا، - برادر کیانوش آسا، از کشته شدگان حوادث پس از انتخابات- هم بازداشت شد.

از سوی دیگر آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران با عفو یا تخفیف مجازات ۸۱ نفر از کسانی که در وقایع پس از انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته بازداشت شده بودند، موافقت کرد.

امروز جمعه چهاردهم خرداد، سالروز درگذشت آیت الله روح الله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی است. نماز جمعه تهران در کنار آرامگاه او به امامت رهبر ایران برگزار شد و سخنرانی سید حسن خمینی، نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی پیش از خطبه های نماز ناتمام ماند.