مکاتبات کلینتون و خاتمی در ماجرای انفجار الخبر

پرچم های ایران و آمریکا
Image caption بر اساس اسناد منتشر شده دولت کلینتون با انتخاب یک رئیس جمهور اصلاح طلب در ایران از حمله 'تلافی جویانه' صرفنظر می کند

انتشار اخیر اسناد بسیار محرمانه دولت بیل کلینتون رئیس جمهور پیشین آمریکا نشان می دهد او در تابستان 1999 طی پیامی کتبی به محمد خاتمی همتای ایرانی خود سپاه پاسداران ایران را مسئول انفجارهای الخبر در عربستان سعودی دانسته و خواستار استرداد متهمین این حادثه بوده است.

این اسناد که توسط آرشیو امنیت ملی دانشگاه جورج واشنگتن آمریکا منتشر شده حاوی پیام هایی است که بین روسای جمهور وقت ایران و آمریکا مبادله شده است.

بر اساس این مدارک سازمان های اطلاعاتی آمریکا پس از دو سال مقاومت عربستان سعودی سرانجام به شواهد مربوط به بمب گذاری در پایگاه الخبر که منجر به کشته شدن 19 نظامی آمریکایی و زخمی شدن 400 تن دیگر شد دست پیدا میکنند.

این شواهد سپاه پاسداران ایران و چند گروه دیگر را مسئول این ماجرا معرفی می کند.

بر اساس مدارک آرشیو امنیت ملی بیل کلینتون پس از "قطعی شدن" مسئولیت ایران در اندیشه حمله تلافی جویانه به این کشور بوده، اما چون به تازگی محمد خاتمی بعنوان یک چهره اصلاح طلب به قدرت رسیده بوده، از این اقدام صرفنظر می کند و در عوض پیامی از طریق سلطان نشین عمان به او ارسال می کند.

آقای کلینتون در این پیام می گوید "مدارک موثقی" دال بر "دخالت مستقیم" برخی اعضای سپاه پاسداران و حزب الله لبنان و عربستان سعودی در طراحی و اجرای این عملیات در دست است.

Image caption کلینتون از خاتمی خواست "عاملین" انفجار الخبر در ایران را به پیشگاه عدالت آورد

وی می افزاید: "دولت ایالات متحده این نکته را مد نظر دارد که این بمبگذاری پیش از انتخاب شما رخ داده است."

رئیس جمهور وقت آمریکا همچنین بر "گام های مثبت" دولت خاتمی در مبارزه علیه فساد، تروریسم داخلی و فعالیت های جنایی بین المللی تاکید می کند و خواستار "اجرای عدالت در مورد افراد مسئول در این بمبگذاری که در ایران هستند و یا استردادشان به عربستان سعودی" می شود.

او از دولت ایران می خواهد متعهد شود به هر گونه "اقدام تروریستی" در جهان و بخصوص علیه شهروندان آمریکا پایان دهد.

بیل کلینتون این دو موضوع را مبنای بهبود روابط با ایران عنوان و تاکید می کند دولتش هیچ خصومتی با ایران ندارد و بدنبال بهبود روابط با دولت خاتمی است.

پاسخ خاتمی

چند هفته بعد در ژوئیه 1999 محمد خاتمی با وزیر خارجه وقت عمان ملاقات و پاسخ دولت ایران را به او می دهد.

بر اساس این پیام که توسط آرشیو امنیت ملی از طبقه بندی محرمانه خارج شده دولت وقت ایران اتهام های آمریکا را "نادرست و غیر قابل پذیرش" می خواند و تاکید می کند هیچ سازمان وابسته به جمهوری اسلامی ایران هیچ گونه دخالتی در طراحی، پشتیبانی و یا اجرای این بمبگذاری نداشته است.

در پیام خاتمی گفته می شود دولت آمریکا خود به جای تعقیب و استرداد شهروندان آمریکایی که مسئول سرنگونی هواپیمای مسافربری ایران بودند، به آنها مدال افتخار می دهد و اکنون بدنبال محاکمه و استرداد افراد مجهولی است که هیچ ارتباطی با جمهوری اسلامی ندارند.

Image caption لحن خشک پاسخ کتبی خاتمی نشان داد واشنگتن قدرت او را دست بالا گرفته بود

محمد خاتمی از بیل کلینتون می خواهد "مانع از ادامه حمایت برخی سازمان ها و موسسات دولتی آمریکا از عناصر و گروه های تروریستی" علیه ایران شود.

در پیام محمد خاتمی متقابلا تاکید شده است: "جمهوری اسلامی ایران هیچ نیت خصومت آمیزی علیه آمریکایی ها ندارد و مردم ایران نه فقط دشمنی ندارند بلکه برای مردم بزرگ آمریکا احترام قائلند."

اما افزوده مردم ایران باید از استقلال و حاکمیت ارضی خود در مقابل هر تهدیدی هوشمندانه دفاع کنند.

"اشتباه محاسباتی" آمریکا

بر اساس اسناد آرشیو امنیت ملی مقام های آمریکایی درگیر در این ماجرا گفته اند پیام کتبی خشک دولت آمریکا همراه با این پیغام شفاهی بود که واشنگتن بدنبال بهبود روابط با تهران است.

این موسسه می افزاید از سوی دیگر محمد خاتمی هم ظاهرا در هنگام دریافت این پیام از وزیر خارجه عمان واکنش "مثبتی" نشان داده، اما لحن خشک پاسخ کتبی او نیز حاکی از آن است که آمریکا با اشتباه محاسباتی خود قدرت سایر مراکز تصمیم گیری در تهران را دستکم گرفته بود.

مقایسه این موضوع و نیز سیاست های اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس جمهور پیشین ایران با وقایع پس از انتخابات سال گذشته ریاست جمهوری در این کشور آرشیو امنیت ملی آمریکا را به این نتیجه سوق داده که سپاه پاسداران ایران که امروز یکی از "بازیگران اصلی" سیاسی در این کشور است از همان زمان برای ایفای نقش مرکزی تری برنامه ریزی و تلاش می کرده و برای این منظور حتی شاید بطور سرخود در بمبگذاری الخبر شرکت کرده است.

آرشیو امنیت ملی دانشگاه جورج واشنگتن که یک موسسه غیردولتی مستقر در پایتخت آمریکا است بر اساس قانون آزادی اطلاعات اسناد یاد شده را از کتابخانه بیل کلینتون دریافت کرده است.

مطالب مرتبط