بازداشت معترضان انتخاباتی در ایران و موضوع آزار جنسی

Image caption از جمله موضوعاتی که در مورد بازداشتگاه کهریزک مطرح شد، ادعای آزار جنسی بازداشت شدگان آن بود

با اعلام نتایج دهمین انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته و اعتراض به آن، موج دستگیری اصلاح طلبان، مخالفان دولت و همچنین معترضان آغاز شد. تعداد زیادی از این معترضان در تجمعات خیابانی بازداشت شدند.

خبرهای رسیده از زندان ها حاکی از اعمال خشونت بر معترضان بود. به دنبال این اخبار اعتراض به فشار و خشونت علیه معترضان هم آغاز شد. در این میان مهدی کروبی از سران مخالف دولت در نامه ای به اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس خبرگان رهبری بحث تجاوز و آزار جنسی به دختران و پسران بازداشت شده در زندان ها را مطرح کرد و از او خواست تا اين موضوع را پیگیری کند.

با انتشار این نامه، علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی، دستور تشکیل کمیته ای ویژه برای بررسی وضعیت بازداشت شدگان وقایع بعد از انتخابات را صادر کرد.

به گفته آقای لاریجانی این کمیته اعلام کرد که "در بررسی های دقیق انجام شده از بازداشت شدگان در کهریزک و اوین هیچگونه موردی که مبنی بر آزار و تجاوز جنسی باشد مشاهده نشده است."

از سوی دیگر اسماعیل احمدی مقدم فرمانده نیروی انتظامی هم گفت در بازداشتگاه کهریزک به هیچ یک از بازداشت شدگان تجاوز نشده است.

پس از آن مهدی کروبی خواستار برگزاری جلسه ای مشترک با سران سه قوه، رئیس مجلس خبرگان و دادستان کل کشور شد تا در این جلسه مستندات خود را در مورد شکنجه و آزار جنسی بازداشت شدگان ارائه دهد. جلسه ای که هیچ گاه برگزار نشد.

در حالی که حکومت به شدت تجاوز جنسی در بازداشتگاه ها را انکار می کرد و سخنان مطرح شده از سوی مهدی کروبی را عاری از حقیقت می دانست، تعدادی از بازداشت شدگانی که توانستند از ایران خارج شوند، با رسانه های خارج از ایران در باره رفتارهای خشونت آمیز در زندان ها گفتگو کردند. در اين میان، تعدادی هم به آزارهای جنسی در زندان ها اشاره کردند.

مریم صبری يکی از بازداشت شدگانی است که توانست پس از آزادی از ايران خارج شود. او در مراسم عزادراری چهلم ندا آقا سلطان در بهشت زهرا دستگیر شد. به گفته خودش در تمام طول بازداشت چشم ها و دستان او بسته بود و هنوز هم نمی داند دقیقا دوران بازداشت خود را در کجا گذرانده است.

خانم صبری در گفت و گو با بخش فارسی بی بی سی گفت که چهارده روز را در اتاقی کوچک و تاریک گذرانده است. او گفت: "کل این مدت را در انفرادی گذراندم به جز مواردی که مرا برای بازجویی می بردند. در بازجویی هایی که از من می شد همه نوع سوال و همه نوع شکنجه برای من وجود داشت."

او ضمن تاکید بر این نکته که در دوران بازجویی بازجویش را نمی دیده، افزود: "این یکی از نکته های منفی بازجویی بود. اول از چند سوال شروع و بعد به چند کشیده تبدیل می شد. بعد هم که جوابی را که می خواستند از من دریافت نمی کردند کشیده ها تبدیل به ضربات باتوم می شد."خانم صبری گفت: "تقریبا سه چهار روز اول به همین نحو گذشت و از روز چهارم آزارهای جنسی شروع شد."

او گفت بازجوها رفتار خود را با این کلمات توجیه می کردند: "می گفتند داریم رای ات را به تو پس می دهیم. ناراحت نباش. سزای کار خودت است. تو می دانستی که این اتفاق می افتد و آمدی در خیابان. پس دانسته آمدی. پس هر اتفاقی که می افتد را از قبل می دانستی، و تو اولین نفر نیستی."

مریم صبری در مورد تصویر حکومت ایران گفت: "من جمهوری اسلامی را دوست نداشتم و ندارم اما الان نمی گویم دیگر دوستش ندارم می گویم از آن متنفرم."

اما تنها زنان نبودند که از آزار جنسی و تجاوز در زندان ها گفتند شاهدان مردی هم اعلام داشتند مورد آزار جنسی قرار گرفته اند. ابراهیم مهتری از فعالان سیاسی است که در جریان حوادث بعد از انتخابات در روز 28 مرداد ماه در نزدیکی محل کارش دستگیر شد. آقای مهتری می گوید وقتی که بازجوهایش خیلی عصبانی بودند او را با باتوم مورد تعرض جنسی قرار دادند.

او گفت: "به جایی در شرق تهران منتقل شدم و یکی دو ساعت بعد از بازداشت بازجویی ام شروع شد. من بازداشت کوتاهی داشتم. تقریبا پنج روز. ولی به خاطر حجم آسیب های وارده رها شدم . روز آخر حتی سوالی نداشتند رفتاری کردند که نمی دانم چطور توصیفش کنم فقط دلشان می خواست به هر نحوی مرا له و یا تخریب کنند."

ابراهیم مهتری در ادامه تاکید کرد که متهم بوده مردم را تحریک کرده تا به خیابان بیایند. او گفت:"من هم مثل دیگران فقط در تظاهرات شرکت می کردم. البته اگر هم می توانستم تلاش می کردم آدم های بیشتری به این روند معترض شوند. ولی این به آن معنی نیست که تشکل جدی وجود داشته باشد که بخواهد انقلاب رنگین ایجاد کند."

به اعتقاد بسیاری از کارشناسان انتشار خبر تجاوز به زندانیان چهره حکومت ایران را در انظار عمومی تغییر داد. از سوی دیگر هر چند اخباری چون شکنجه، خشونت و حتی کشته شدن چند نفر از بازداشت شدگان به ویژه در بازداشتگاه کهریزک انکار نشد، اما خبر تجاوز، واکنش های شدیدی را از جانب رهبران محافظه کار و طرفداران دولت به دنبال داشت و آنها مدام چنین خبری را تکذیب کردند.

شادی صدر حقوقدان و فعال حقوق بشر هم معتقد است حکومت به دلیل اصرار بر اسلامی و ایدئولوژیک بودنش هیچ گاه زیر بار تایید خبر تجاوز در بازداشتگاه ها نرفت.

خانم صدر می گوید که مقامات قضایی پذیرفتند که در کهریزک در اثر شکنجه و بدرفتاری قتل اتفاق افتاده اما حاضر نشدند زیر بار بروند که تجاوز هم اتفاق افتاده است، به این دلیل که تجاوز به زندانیان عملی است که هیچ گونه توجیه قانونی و حقوقی و حتی شرعی برایش وجود ندارد و چهره "اسلامی" حکومت را خدشه دار می کند و میزان مشروعیت آن را، نه در بین مردم عادی، که در بین طرفدارن مذهبی اش هم پایین می آورد.

همان طور که آمار دقیقی از تعداد بازداشت شدگان و حتی کشته شدگان بعد از حوادث دهمین دوره از انتخابات ریاست جمهوری ایران در دست نیست، اصل و ابعاد تجاوز به معترضان هم که هیچ گاه توسط هیچ مقام مسئولی تایید نشد، همچنان برای افکار عمومی در هاله ای از ابهام مانده است.

مطالب مرتبط