رای روسیه و چین به قطعنامه تحریم 'دلسوزانه' بوده است

بروجردی
Image caption بروجردی: اقدام روسیه افکار عمومی ملت ایران نسبت به آن کشور را منفی تر می کند

دو عضو کمیسیون امور خارجه مجلس تصمیم گیری سریع علیه روسیه و چین را مردود دانسته اند و به نقل از وزارت خارجه حمایت این دو کشور از تحریم های بین المللی ایران را دلسوزانه توصیف کرده اند.

روز دوشنبه، 14 ژوئن (24 خرداد)، علاء الدین بروجردی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در مورد واکنش احتمالی مجلس به رای مثبت روسیه و چین به قطعنامه تشدید تحریم بین المللی ایران گفت که در حال حاضر، نمایندگان مجلس طرحی برای کاهش روابط با دو کشور روسیه و چین در دست بررسی ندارند.

قطعنامه شماره 1929 شامل یک رشته تنبیه های جدید بین المللی علیه ایران است و دو کشور روسیه و چین، که دارای حق وتو در شورای امنیت هستند، همراه با ده کشور دیگر به این قطعنامه رای مثبت دادند در حالیکه دو کشور برزیل و ترکیه به آن رای منفی و لبنان به آن رای ممتنع داد.

اگرچه روسیه و چین به قطعنامه های قبلی شورای امنیت علیه ایران هم رای مثبت داده بودند، ظاهرا مقامات جمهوری اسلامی، به خصوص پس از صدور بیانیه تهران که به ابتکار برزیل و ترکیه تدوین شده بود، انتظار داشتند با پیشنهاد غرب برای تشدید تحریم ایران مخالفت کنند.

آقای بروجردی همچنین به اظهارات اخیر مقامات روسی در مورد عدم تحویل سیستم موشک های ضدهوایی اس 300 روسیه به ایران واکنش نشان داد.

وی گفت که "چنانچه طرف روسی به این مواضع خود تداوم دهد، و این موضوع را نیز عملی کند، به عنوان کشوری که در عمل به تعهدات دو جانبه خود قابل اعتماد نیست، برای ما تثبیت خواهد شد."

قطعنامه 1929 شورای امنیت علاوه بر تحریم صدور تسلیحات تهاجمی و فن آوری های مرتبط با برنامه های موشکی و هسته ای ایران، فروش جنگ افزارهای سنگین به جمهوری اسلامی را نیز ممنوع کرده است.

پس از صدور این قطعنامه، برخی مقامات روسی گفتند که فروش موشک های ضد هوایی اس 300 مشمول مقررات تحریم است در حالیکه به نقل از برخی دیگر از مقامات آن کشور گزارش شد که این سیستم موشکی جنبه دفاعی دارد و در نتیجه، تحریم نخواهد شد.

Image caption روسیه سرانجام اعلام کرد فروش موشکهای اس 300 مشمول قطعنامه تحریم است

سرانجام، گزارش شد که ولادیمیر پوتین، نخست وزیر روسیه، به دولت فرانسه اطلاع داده است که دولت او در نظر ندارد به قرارداد فروش این تسلیحات به ایران عمل کند.

آقای بروجردی در عین حال گفت که تحریم تسلیحاتی غرب علیه ایران در گذشته باعث شد تا جمهوری اسلامی بتواند تجهیزات موشکی را در داخل تولید کند و در مورد تصمیم روسیه هم اظهار داشت "ما در هر صورت، این مشکلات خود را حل می کنیم" و هشدار داد که روسیه ضرر کننده اصلی عمل نکردن به قرارداد فروش اس 300 خواهد بود.

وی گفت که این اقدام روسیه باعث خواهد شد که "افکار عمومی ملت ایران نسبت به روسیه از وضعیت کنونی هم منفی تر شود."

در جریان تظاهرات اعتراضی نسبت به نتیجه انتخابات بحث برانگیز ریاست جمهوری سال گذشته ایران، از آنجا که گفته می شد روسیه مسئول تحویل تجهیزات و آموزش ماموران دولتی برای مقابله با اجتماعات مردم بوده، در مواردی، شعارهایی علیه روسیه داده شد اما احتمالا نظر آقای بروجردی واکنش منفی نسب به حمایت روسیه از قطعنامه اخیر شورای امنیت بوده است.

این نماینده مجلس گفت که اگر روسیه سامانه موشکی اس 300 را تحویل ندهد، تدابیر لازم در آینده اتخاذ خواهد شد اما تاکید کرد که "هر اقدامی که از سوی روسیه در پیش گرفته شود، تصمیم نهایی برای واکنش به آن در شورای عالی امنیت ملی اتخاذ و اعلام خواهد شد."

علاء الدین بروجردی گفت که در حال حاضر نسبت به دو کشور چین و روسیه در مجلس "فضای مناسبی" وجود ندارد اما تاکید کرد که اگرچه "نمایندگان از این موضوع به حق ناراحت هستند اما اینکه طرحی در دستور کار داشه باشیم، فعلا اینگونه نیست."

شمار دیگری از مقامات جمهوری اسلامی، از جمله محمود احمدی نژاد هم قطعنامه شورای امنیت را بی اثر و فاقد ارزش دانسته اند.

در مقابل، برخی از منتقدان دولت از تاثیر منفی این قطعنامه بر شرایط اقتصادی و وجهه سیاسی ایران سخن گفته و افزوده اند که همین نگرانی ها باعث شده بود تا طی چند ماه قبل از صدور قطعنامه، مقامات ارشد دولتی به اقداماتی گسترده از جمله سفر به کشورهای عضو شورای امنیت دست زدند تا آنان را به مخالفت با این قطعنامه ترغیب کنند.

اقدام 'دلسوزانه' روسیه و چین در تنبیه ایران

در همانحال، گفته شده که وزارت امور خارجه ایران رای موضعگیری روسیه و چین در قبال قطعنامه تنبیه ایران را مثبت ارزیابی کرده است.

به گزارش خبرگزاری مهر، حسین ابراهیمی، نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، پس از جلسه این کمیسیون با مقامات وزارت خارجه گفت که "وزارت خارجه معتقد است چین و روسیه در واقع رای شان را از سر دلسوزی مطرح کرده اند و بر این اساس، تغییری در روابط تهران با مسکو و پکن روی نمی دهد."

آقای ابراهمی اظهار داشت که "به گفته مسئولان وزارت خارجه، آنها در پی گفتگویی که با مقامات این دو کشور داشته اند، معتقدند که این دو کشور در واقع به نفع ایران، جلوی فتنه بالاتر را گرفته و رای شای را برای دلسوزی به ایران مطرح کرده اند تا مسائل دیگری در جامعه بین المللی پیش نیاید."

آقای ابراهیمی گفت که این دیدگاه وزارت خارجه ایران در جلسه ای برای مشورت پیرامون روابط ایران با چین، روسیه و آژانس بین المللی انرژی اتمی در مورد موضعگیری های اخیر این کشور و قطعنامه شورای امنیت بیان شد.

Image caption نمایندگان مجلس کاهش روابط با روسیه و چین را در دستور کار ندارند

به گفته این نماینده مجلس، وزارت امور خارجه ایران اعلام کرده است که "این جریان برای ایران آثار سوء نداشته و جای هیچ نگرانی نیست."

نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در مورد دلایل ارزیابی وزارت خارجه توضیحی نداد اما گفت که "وزارت خارجه تاکید دارد که این دو کشور اعلام کرده اند هیچ عنادی با ایران ندارند و بر این اساس، روابطمان با این دو کشور همچون گذشته ادامه خواهد یافت."

در گذشته، برخی مدافعان تحریم بین المللی ایران گفته بودند که وضع این تحریم ها و تحت فشار قراردادن جمهوری اسلامی، می تواند مانع از اقدام نظامی احتمالی ایالات متحده یا اسرائیل علیه تاسیسات هسته ای ایران شود.

حسین ابراهیمی گفت که گروه 1+5 نیز تقاضای مذاکره با ایران را داشته اند و ایران هم برای مذاکره اعلام آمادگی کرده است.

در مورد موضعگیری روسیه و چین در قبال تشدید تحریم ایران، به گزارش خبرگزاری کار ایران - ایلنا - جواد جهانگیرزاده، یکی از اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، گفته "آمریکا در قطعنامه اخیر به راحتی روسیه و چین را بازی داد" و افزوده که این دو کشور "بازنده اصلی این قطعنامه بودند."

این نماینده مجلس هم گفته است که "در تجدید نظر با چین و روسیه قطعا نباید شتاب زده عمل کنیم و با دقت پیش خواهیم رفت و هر آنچه به منافع ملی ما کمک بیشتری کند، آن را انتخاب خواهیم کرد."

در مورد روابط نفتی ایران با روسیه و چین نیز، حسین نقره کار شیرازی، معاون وزیر نفت، گفته است که اگرچه اقدامات این دو کشور "بی پاسخ نمی ماند" اما تاکید کرده که "ایران عکس العمل شتاب زده و تقابل خیلی جدید را برای توسعه همکاری های نفتی و گازی با روسیه و چین در دستور کار ندارد."

پیش از صدور قطعنامه اخیر شورای امنیت، برخی از مقامات جمهوری اسلامی ظاهرا انتظار داشتند که روسیه و چین، که دارای روابط گسترده اقتصادی با ایران هستند، از حق وتوی خود برای جلوگیری از تصویب این قطعنامه استفاده کنند و به نظر می رسد سیاست خارجی و هسته ای خود را بر این فرض دنبال می کردند.

در همانحال، این نظر هم مطرح بود که چین و روسیه، نه تنها به دلیل روابط بسیار وسیع اقتصادی با غرب، بلکه برای ارائه تصویری از خود به عنوان قدرتهای جهانی و مسئول در قبال امنیت جامعه بین المللی، از تلاش برای محدود ساختن تلاش های هسته ای ایران حمایت خواهند کرد.

این ناظران یادآور می شدند که از نظر کشورهای قدرتمند، نظام های حکومتی و سیاست های داخلی و خارجی کشورهای توسعه نیافته جهان را نمی توان با ثبات تلقی کرد و در حالیکه روسیه از نظر جغرافیایی به ایران نزدیکتر از غرب است، قطعا تمایلی به دستیابی ایران به "ظرفیت" ساخت تسلیحات اتمی در آینده ندارد هر چند مقامات جمهوری اسلامی تلاش برای دستیابی به این نوع جنگ افزار را همواره تکذیب کرده اند.

مطالب مرتبط