کنکور سراسری؛ رویایی که با کابوس شروع می شود

تصویری از کنکور سراسری در ایران
Image caption در کنکور امسال، تعداد یک میلیون و ۲۸۶ نفر داوطلب تقاضانامه ثبت نام را تکمیل کرده اند که ۶۰ درصد آنها را دختران تشکیل می دهند

کنکور سراسری که بزرگترین آزمون ورودی به دانشگاه های دولتی ایران است، از فردا (پنجشنبه دهم تیر) در تمامی شهرهای ایران برگزار می شود.

برگزاری سالانه این آزمون از آن جهت همواره مورد توجه بوده است که دانش آموزان ایرانی موفقیت در آن را مهمترین عامل تاثیرگذار بر سرنوشت شغلی و اجتماعی خود می دانند و خانواده های ایرانی هم آینده کودکان خود را گره خورده به نتایج این آزمون بزرگ می پندارند.

ظرفیت محدود دانشگاه های دولتی ایران در رشته های مختلف و معتبرتر بودن مدارک این دانشگاه ها در قیاس با مراکز غیر دولتی آموزش عالی در ایران، باعث شده است تا داوطلبان جوان کنکور در ماه های منتهی به این آزمون سراسری و شب های پیش از آن از اضطراب و نگرانی رنج ببرند.

از طرف دیگر نوع سوالات این آزمون که برگزیده ای از کتب درسی دوره دبیرستان است، داوطلبان را وا می دارد تا حجم گسترده ای از اطلاعات را در زمانی کوتاه به یاد بسپارند و معمولا بازخوانی این اطلاعات در مدت زمان کوتاه آزمون (۱۲۰ تا ۱۸۰ دقیقه) عامل اضطراب آور دیگری است که همه ساله توسط بسیاری از شرکت کنندگان در کنکور گزارش می شود.

دسترسی غیرقانونی به سوالات کنکور و فروش پاسخ های کنکور در روزهای پیش از آن، از دیگر موضوعاتی است که در سالهای گذشته بر میزان اضطراب و گاه یاس و ناامیدی داوطلبان افزوده است.

اما در هفته های منتهی به کنکور امسال دو رویداد دیگر هم بر التهابات معمول این واقعه بزرگ در ایران افزود.

انتشار تصاویر برگزیدگان ممتاز کنکور توسط یک موسسه در روزنامه ها و ارسال پیامک های تهدید آمیز و مرتبط به وقایع پس از انتخابات خرداد ۸۸، دو موضوعی بود که کنکور امسال را مانند اکثر مناسبت های ماه های گذشته سیاسی کرد و همچون دیگر موضوعات سیاسی برای شرکت کنندگان کنکور امسال اضطراب مضاعف آفرید.

در هفته اول تیر ماه، یک موسسه آموزشی در ایران که در زمینه آمادگی کنکور فعالیت می کند با انتشار تصاویری برگزیدگان احتمالی کنکور سراسری را پیش بینی کرد که این مساله در میان داوطلبان کنکور و رسانه های ایران واکنش های فراوانی در پی داشت.

چند روز پس از آن محمد حسین سرورالدین، رئیس سازمان سنجش، از ارسال پایامک های تهدید آمیز برای داوطلبان کنکور امسال ابراز نگرانی کرد.

به گفته آقای سرورالدین در این پیامک ها آمده بود: "داوطلبانی که در جریان انتخابات و راهپیمایی های پس از انتخابات شرکت کرده اند در کنکور پذیرفته نمی شوند."

اگر چه رئیس سازمان سنجش متن این پیامک های ارسال شده را "دروغ" خوانده بود اما بسیاری از دریافت کنندگان این پیامک ها آنها را "اضطراب آور" تعبیر کردند.

حذف کنکور؛ پایان یک کابوس یا مرثیه ای برای یک رویا

کنکور سراسری ۱۳۸۹ که در روزهای دهم، یازدهم و دوازدهم تیر ماه برگزار خواهد شد، ممکن است از آخرین آزمون هایی باشد که بیش از یک میلیون شرکت کننده را دور هم جمع خواهد کرد.

با اعلام رسمی طرح مجلس و وزارت علوم ایران برای حذف کنکور در سال ۱۳۹۱ (دوسال بعد) روزنه هایی از امید برای رهایی از این اضطراب مشترک میان فارغ التحصیلان دبیرستان های ایران مشاهده شد.

طرح پذیرش دانشجو در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی ایران که به نام "طرح حذف کنکور" معروف شده، حدود سه سال پیش مورد تایید شورای نگهبان قرار گرفت.

بحث درباره حذف کنکور از اوایل مجلس هفتم در بین نمایندگان مطرح شده بود و نمایندگان طرحی در این باره در مجلس مطرح کردند که حدود سه سال پیش به تصویب رسید.

در نهایت، کامران دانشجو، وزیر علوم ایران در بهمن ۱۳۸۸ گفت:" در جمع بندی که با نمایندگان مجلس و آموزش و پرورش داشتیم، فرآیند اجرای حذف کنکور از سال آینده آغاز می شود."

یکی از این اقدامات که در کنکور امسال مورد توجه قرار گرفته است تاثیر گذاری نمرات و سوابق تحصیلی داوطلبان در نحوه پذیرش آنها خواهد بود.

پیش تر، عبدالرسول پورعباس، رئیس سابق سازمان سنجش ایران، در رابطه با نحوه تاثیر سوابق تحصیلی دواطلبان در نتایج کنکور خبر داده بود که "امسال تنها سوابق تحصیلی سال سوم دوره متوسطه در کنکور اعمال خواهد شد ولی از سال ۹۰ احتمالا نمرات و سوابق تحصیلی دوره پیش دانشگاهی داوطلبان نیز در نمره کل کنکور اعمال خواهد شد."

همچنین ابراهیم خدایی، معاون سازمان سنجش در رابطه با کنکور ۸۹ و تغییرات جدید در آن گفت: "بر اساس مصوبات پنجاه و چهارمین جلسه کمیته مطالعه و برنامه ریزی کنکور و نهمین جلسه کارگروه ماده چهار قانون پذیرش دانشجو و در راستای اجرای طرح جدید نحوه پذیرش و گزینش دانشجو مصوب مجلس، سوابق تحصیلی داوطلبان تا ۱۵ درصد برای دیپلمه‌های نظام جدید آموزش متوسطه سالهای ۱۳۸۴تا ۱۳۸۸ که امتحانات آنها به صورت نهایی و کشوری برگزار شده است، اعمال خواهد شد."

هر چند در طی مدتی که برای انتخاب دانشجویان ورودی به دانشگاه ها (آزمون سراسری) برگزار می شود، انتقادات متعددی به تبعات و بازده این سیستم انتخاب وارد شده است اما مطرح شدن طرح " حذف کنکور" هم بدون مخالفت نبوده است.

برخی کارشناسان ایراداتی به این طرح وارد کرده اند. از جمله این که اکر رقابت کنکور به دبیرستان و نمرات آزمون های دبیرستانی منتقل شود، بیم آن می رود که پدیده تحت عنوان "نمره فروشی" در مدارس مرسوم شود.

در کنکور امسال، تعداد یک میلیون و ۲۸۶ نفر داوطلب تقاضانامه ثبت نام را تکمیل کرده اند که ۶۰ درصد آنها را دختران تشکیل می دهند.

گسترش مراکز غیردولتی آموزش عالی و افزایش شعبات دانشگاه آزاد در نقاط مختلف ایران در سالهای گذشته به طرز معناداری بر فرصت ادامه تحصیلات در مقاطع عالی افزوده است اما حذف کنکور در سالهای آینده می تواند پایانی برای یک کابوس همگانی در روزهای داغ ابتدای هر تابستان تلقی شود.

اگرچه ممکن است با حذف کنکور و افزایش احتمالی فساد در سیستم ارزشیابی در مدارس ایران در سالهای آینده، پایان این کابوس خیلی زود به مرثیه ای برای رویای فرصت برابر ادامه تحصیل تبدیل شود.

مطالب مرتبط