به روز شده:  15:30 گرينويچ - شنبه 24 ژوئيه 2010 - 02 مرداد 1389

تحریم ایران

تحریم‌های بین‌المللی و آسیب‌شناسی رفتار غرب با ایران

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

مسئله ای مانند برنامه اتمی ایران چگونه باید حل شود؟ بخصوص آنکه ایران آن را اساسا مشکلی نمی بیند و آنچه که تلاشی صلح آمیز برای انرژی هسته ای می خواند را به یک موضوع ملی تبدیل کرده است.

شورای امنیت در ماه ژوئن یکبار دیگر با این مسئله دست و پنجه نرم کرد، اما تلاش هایش نتیجه همیشگی را داد: دور جدیدی از تحریم ها. اکثریت ۱۵ عضو شورای امنیت از این تحریم ها حمایت کردند، زیرا نگرانند که ایران بطور محرمانه در حال ساخت بمب اتمی باشد.

اما رای منفی ترکیه و برزیل اجماع شورا را شکست. این حاکی از نگرانی کشورهای دیگر از سیاستی بود که تاکنون نتوانسته رفتار ایران را تغییر دهد و این هراس را به وجود آورده که این روند ممکن است به رویارویی بیانجامد.

حتی در بین ایرانیان مخالف حکومت نیز علاقه چندانی به تحریم به چشم نمی خورد. حمید دباشی استاد مطالعات ایران در دانشگاه کلمبیا در نیویورک یکی از این مخالفان است.

آقای دباشی طرفدار جنبش اعتراضی ایران موسوم به "جنبش سبز" است؛ جنبشی که به دنبال انتخابات جنجال برانگیز ریاست جمهوری سال گذشته ایران به وجود آمد.

در ویدئوهای هفتگی اینترنتی او، دگراندیشان ایرانی از جمله هنرمندانی که بلندگوی تغییر در ایران شده اند شرکت می کنند.

اما آقای دباشی معتقد است تحریم ها به جای آنکه رهبران ایران را هدف بگیرد، به مردم این کشور صدمه می زند. او نگران است که از تحریم ها به عنوان بهانه ای برای سرکوب بیشتر جنبش حقوق دمکراتیک استفاده شود: "تاثیر اصلی تحریم ها بر جنبش نوپای حقوق مدنی خواهد بود که به سرعت و به شدت سرکوب خواهد شد."

وقتی دولت اوباما سر کار آمد ما گفتیم که آماده مذاکره ایم. و ایران به آرامی و در حالیکه با یک بحران سیاسی داخلی درگیر بود پاسخ داد. بعد ما گفتیم که نه نمی توانیم این کار را بکنیم و کنار کشیدیم.

گری سیک

حتی رئیس سازمان سیا، لئون پنتا در مصاحبه با تلویزیون ای بی سی تصدیق کرد که تحریم ها احتمالا ایران را وادار به توقف برنامه اتمی خود نمی کند.

اگر چنین است پس این تحریم ها چرا اعمال می شود؟

یکی از علل آن سیاست داخلی آمریکاست: لابی مقتدری در کنگره برای اقدامات شدید علیه ایران فعالیت می کند. باراک اوباما نمی تواند به این لابی ها بی توجه باشد.

او نمی تواند به این خطر بی اعتنا بماند که اگر کاری انجام نشود، اسرائیل ممکن است دست به حمله نظامی علیه ایران بزند.

اسرائیل که به گفته تحلیلگران اسرائیلی سلاح اتمی دارد، ایران اتمی را تهدیدی علیه موجودیت خود می بیند.

آقای اوباما می گوید ایران به پیشنهاد مذاکره پاسخ درستی نداده و اکنون زمان استفاده از فشار است. او پیشنهاد مذاکره را برای نخستین بار در سخنرانی تحلیف خود مطرح و بیش از یکسال آن را دنبال کرد.

اما برخی منتقدان این ادعای او را رد می کنند.

گری سیک، عضو پیشین شورای امنیت ملی آمریکا، اعتقاد دارد که مقامات کشورش مذاکره را به طور جدی دنبال نکرده اند.

آقای سیگ گفت: "وقتی دولت اوباما سر کار آمد، گفتیم که آماده مذاکره ایم و ایران به آرامی و در حالیکه با یک بحران سیاسی داخلی درگیر بود پاسخ داد. بعد ما گفتیم که نه نمی توانیم این کار را بکنیم و کنار کشیدیم."

اما سوزان دماجیو، مدیر بخش مطالعات سیاسی در انجمن آسیا می گوید که موضوعات قابل بحث زیادی وجود دارد. نخست آنکه باید نگرانی های امنیتی مشروع ایران که متاثر از موقعیت و تاریخ این کشور است، به رسمیت شناخته شود.

تاثیر اصلی تحریم ها بر جنبش نوپای حقوق مدنی خواهد بود که به سرعت و به شدت سرکوب خواهد شد.

حمید دباشی

خانم دماجیو می گوید: "ایرانی ها تصریح می کنند که در منطقه بدی هستند. اطراف آنها دولت های هسته ای پاکستان، روسیه و اسرائیل قرار دارند. دو جنگ بزرگ نیز در مرزهای آنها جریان دارد."

ایران همچنین خاطرات تلخی از جنگ ویرانگر هشت ساله با عراق دارد. صدام حسین علیه ایران سلاح شیمیایی به کار برد و غرب هم هیچ نگفت.

اکنون بحث این است که مذاکره ای که تنها معطوف به برنامه اتمی ایران باشد نتیجه نخواهد داد؛ دستور کار وسیعتری که شامل مسائل مورد توجه ایران و آمریکا است باید تهیه شود.

خانم دماجیو می پرسد: "ایران چه نوع فضای امنیتی در مرزهای خود می خواهد: عراق و افغانستان؟ چه نوع امکانی برای همکاری به منظور ایجاد ثبات در این دو کشور وجود دارد.؟"

او می گوید اینها موضوعاتی هستند که آمریکا باید برای مذاکره با ایران در نظر داشته باشد.

آقای سیک تصدیق می کند که حتی مذاکرات وسیع هم کار ساده ای نیست. بحران سیاسی جاری نه فقط سازش، بلکه حتی تصمیم گیری را برای ایران مشکل کرده است.

اما بدون مذاکره دیگر چه راهی باقی می ماند؟ سیاست تحریمی که موثر نبوده است؛ برنامه هسته ای که ایران حق ملی خود می داند اما اسرائیل تحمل نخواهد کرد؛ و ترس از این که این فشارها سرانجام به جنگ بیانجامد.

مطالب پرخواننده کنونی

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.