به روز شده:  18:06 گرينويچ - جمعه 10 سپتامبر 2010 - 19 شهریور 1389

ترکیه

اردوغان: تشدید تحریم‌های ایران ناعادلانه است

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

در ساختمان حزب عدالت توسعه در استانبول روز و شب واقعا به هم آمیخته است و تا تقریبا ساعت یک و نیم شب تعداد زیادی از اعضا و کارکنان حزب از این سو به آنسو می دوند تا شرایط برای مصاحبه های آقای نخست وزیر آماده شود.

نکته های اصلی گفت و گو

  • ترکیه تشدید تحریم های ایران را ناعادلانه می داند و کسی نمی تواند از ترکیه انتظار داشته باشد که به این محدودیت ها تن دهد.
  • دولت ترکیه قصد دارد در پرونده سکینه محمدی آشتیانی، زن ایرانی محکوم به سنگسار، نقشی فعال بازی کند و در جستجوی راه عفو او مطابق قوانین ایران است.

این سومین شبی است که ما، یعنی گروه بی بی سی فارسی و انگلیسی، انتظار انجام گفتگو با رجب طیب اردوغان را می کشیم. شب های قبل بعد از کلی انتظار گفته شد که باید روز بعد بیاییم.

قبل از ما یکی از تلوزیون های محلی هم آماده شده تا با آقای اردوغان گفتگوی زنده انجام دهد؛ اما آن مصاحبه هم چهل و پنج دقیقه به تعویق می افتد چون آقای اردوغان منتظر نتیجه یکی از بازی های تیم ملی بسکتبال ترکیه در چهارچوب جام جهانی بسکتبال است. همه دست به دعا هستند که نتیجه مطلوب به دست آید و نخست وزیر با چهره خندان به مصاحبه ها بپیوندد.

سرانجام پاسی پس از نیمه شب بی بی سی انگلیسی و فارسی فرصت پرسیدن سوالهایشان را از نخست وزیر ترکیه پیدا می کنند.

گفت و گو را با سئوالی درباره همه پرسی قانون اساسی که قرار است روز یکشنبه برگزار شود شروع می کنیم. قانون اساسی فعلی ترکیه دست پخت دولت نظامی ژنرال کنعان اورن است که بعد از کودتای ارتش در سال ۱۹۸۰ به قدرت رسید.

آقای اردوغان این اصلاحات را ضروری می داند و تاکید می کند که مخالفانش در حال سیاه‌نمایی علیه دولت هستند و سعی دارند طوری وانمود کنند که گویا این اصلاحات تنها باب میل حزب عدالت و توسعه است.

نخست وزیر ترکیه همچنین در پاسخ به سئوالی درباره جایگاه مطلوب او برای دین در ترکیه گفت که به نظرش مذهبی ها و افراد دیندار هم باید جایگاهشان را در عرصه سیاسی بیابند و ایفای نقش کنند.

آقای اردوغان می افزاید: "همان طور که در مورد هر کشوری صدق می کند، در ترکیه مذهب عاملی مهم در زندگی سیاسی است. تلاش برای اجتناب از این واقعیت منجر به تخریب جامعه خواهد شد."

گامی برای خانم محمدی آشتیانی

از سئوال های مربوط به مسائل داخلی ترکیه که می گذریم، به سئوال درباره رابطه با ایران می رسیم.

نخست وزیر ترکیه می گوید که این کشور برای حل بحران بر سر حکم سنگسار سکینه محمدی آشتیانی گام هایی برداشته است.

از آقای اردوغان انتقاد شده است که در برابر نقض حقوق بشر در ایران سکوت می کند

آقای اردوغان به تلوزیون فارسی بی بی سی گفت که ترکیه ماجرای خانم آشتیانی را از نزدیک دنبال کرده و در این مورد سعی دارد با حسن نیت نقش فعالی بازی کند.

به گفته آقای اردوغان وزارت خارجه ترکیه شرایط عفو محکومانی مانند خانم آشتیانی را از مقامات ایرانی جویا شده و درحال بررسی چند و چون این پرونده است.

در هفته های گذشته صدور حکم سنگسار سکینه آشتیانی بازتاب گسترده ای در رسانه های ترکیه داشت.

برخی از روزنامه نگاران این کشور با اشاره به تلاش های ترکیه برای ایفای نقش در پرونده هسته ای ایران و نزدیکی روز افزورن روابط تهران و آنکارا، این سوال را مطرح کردند که چرا دولت ترکیه با همه ادعاهایی که برای ایفای نقش در مسائل منطقه دارد و خود را الگویی دموکراتیک برای کشورهای مسلمان منطقه به حساب می آورد، درباره نقض حقوق بشر در ایران خاموش نشسته است؟

به نظر برخی از آنان، دولت ترکیه به این ترتیب بهترین فرصت را برای اثبات مخالفت خود با ارائه چهره خشن از اسلام و افراطی گرایی از دست می دهد.

این گروه از روزنامه نگاران ترکیه، گرایشات اسلامی آقای اردوغان و حزبش را مهمترین دلیل سکوت آنها در مقابل مسائل حقوق بشر ایران می دانند.

حزب عدالت و توسعه یک بار در سال های گذشته تلاش کرد با اصلاحاتی در قانون اساسی "زنای محصنه" را غیر قانونی اعلام کند، موضوعی که پیش از به قدرت رسیدن آقای اردوغان با حکم دادگاه از فهرست جرایم حذف شده بود.

این اقدام حزب حاکم ترکیه با اعتراض حامیان حقوق زنان و دادگاه حقوق بشر اروپا مواجه شد، اما آقای اردوغان در پاسخ به این اعتراض ها دلیل طرح خود را "حمایت از زنان در برابر فریبکاری مردان" خواند و از آن دفاع کرد. او همچنین به اروپا هشدار داد در مسایل داخلی ترکیه دخالت نکنند.

البته آقای اردوغان در گفتگو با بی بی سی فارسی هم تاکید کرد که اگر جرم خانم آشتیانی درباره مسایل "آزادی بیان" و موضوع هایی از این قبیل بود، رویکرد دولت ترکیه نیز به آن متفاوت تر می شد و راحت تر می توانست اظهار نظر کند.

درباره این زن (خانم محمدی آشتیانی) مسایل متفاوتی مطرح است. حکم هم مدت ها قبل صادر شده و زمان اعتراض به آن هم تقریبا به سر آمده است. ما هنوز نمی دانیم که قضیه کاملا چیست و این را بررسی می کنیم. اما در این نوع موارد ما هم تا یک جایی امکان رایزنی داریم. همانطور که دوست نداریم کسی در مسائل قاضی ما دخالت کند، به خودمان هم اجازه نمی دهیم خیلی درباره احکام دادگاه های کشورهای دیگر مداخله کنیم. با این حال در این باره گام های لازم را برداشته ایم.

رجب طیب اردوغان

نخست وزیر ترکیه گفت : "درباره این زن مسایل متفاوتی مطرح است. حکم هم مدت ها قبل صادر شده و زمان اعتراض به آن هم تقریبا به سر آمده است. ما هنوز نمی دانیم که قضیه کاملا چیست و این را بررسی می کنیم. اما در این نوع موارد ما هم تا یک جایی امکان رایزنی داریم. همانطور که دوست نداریم کسی در مسائل قاضی ما دخالت کند، به خودمان هم اجازه نمی دهیم خیلی درباره احکام دادگاه های کشورهای دیگر مداخله کنیم. با این حال در این باره گام های لازم را برداشته ایم".

در بخشی دیگر از این گفتگو نخست وزیر ترکیه در پاسخ به سئوالی درباره پرونده هسته ای ایران با اشاره به اینکه کشورش خواهان منطقه ای عاری از سلاح هسته ای است گفت: "ما در این مورد بارها به ایران گوشزد کرده ایم که هرگز چنین خیالی را به سرش راه ندهد؛ البته مقامات ایرانی هم همواره به ما گفته اند که به دنبال سلاح هسته ای نیستند".

او گفت: "در حال حاضر در این منطقه تنها اسراییل است که سلاح اتمی دارد و این را آژانس بین المللی انرژی اتمی هم تاکید کرده است. اما در باره ایران تنها صحبت از احتمال تلاش برای دست یابی به این سلاح هاست. بنابراین به نظر ما تشدید تحریم ها فقط بر اساس حدس و گمان ناعادلانه است و کسی نمی تواند از ترکیه که مرزی طولانی و رابطه ای بی مشکل با همسایه اش دارد انتظار داشته باشد به این محدودیت ها تن دهد".

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.