بررسی روزنامه های صبح تهران؛ سه شنبه ۲۳ شهریور

تیترهای اول

روزنامه های اطلاعات، مردم سالاری، کیهان، رسالت، حمایت، ابرار، جام جم، جمهوری اسلامی، تهران امروز، فرهیختگان و ایران عنوان های اصلی خود را به بخش هائی از گفته های رهبر جمهوری اسلامی در تقبیح قرآن سوزان اختصاص داده اند.

"دولت نامه استرداد لایحه برنامه پنجم توسعه را پس گرفت" تیتر اول آرمان است، ابتکار همین خبر را با عنوان "استرداد برنامه پنجم منتفی شد" منعکس کرده و جهان صنعت از پیشنهاد مجمع تشخیص مصلحت نظام با تیتر "باید بر توسعه اقتصادی نظارت شود" خبر داده است.

"کاهش فرصت های شغلی برای دختران جوان" عنوان اول روزنامه خبر است، "تغییر روند بازار مسكن" گزارش اصلی دنیای اقتصاد است و سیاست روز با اشاره به اجلاس ایران و آفریقا از "یک قاره در تهران" خبر داده است.

گزیده مقالات

همه پرسی ترکیه

روزنامه جمهوری اسلامی در سرمقاله خود با استقبال از نتیجه همه پرسی در ترکیه آن را مقدمه ای برای پایان لائیسم در ترکیه دانسته و نوشته رویكرد سیاسی بین‌المللی اردوغان كه در سالهای اخیر محور آن گرایش به شرق بوده است نیز از مواردی است كه مورد استقبال اكثریت مردم تركیه قرار گرفته است. موضع گیری قاطع اردوغان در قضیه فلسطین و مخالفت صریح با سیاستهای رژیم صهیونیستی كه اوج آن در اجلاس دو سال قبل "داووس" متجلی شد با خواست و نظر مردم مسلمان تركیه منطبق است.

به تصور این روزنامه: با اینحال مردم تركیه برخی اقدامات دولت اردوغان از جمله حفظ مناسبات سیاسی با رژیم صهیونیستی و یا برگزاری مانورهای نظامی با آن رژیم را در تضاد با خواست قلبی و ملی خود می‌دانند و آنرا به عنوان سیاست سئوال برانگیز و ضعف و ذلت پذیری جناح اردوغان تلقی می‌كنند. نتیجه گیری روزنامه جمهوری اسلامی این است که تحولات سیاسی یك دهه اخیر تركیه، غرب را با سردرگمی مواجه ساخته است. غربیها از یكسو نمی‌توانند صراحتاً با این تحولات ابراز مخالفت نمایند چرا كه در آنصورت ادعاهایشان در دفاع از دمكراسی زیر سئوال خواهد رفت و از سوی دیگر، طبیعی است كه قلباً از روند رخدادهای سیاسی تركیه و انزوای روزافزون جناح لائیك و قدرت گیری احزاب اسلامی و به موازات آن، تشدید شكاف آنكارا با غرب و متحدینش، به خصوص رژیم صهیونیستی را ضی نیستند.

استقبال از همه پرسی

جام جم در تفسیر سیاسی خود نوشته هدف عمده همه پرسی ترکیه كاهش قدرت ارتش در ساختار سیاسی كشور، باز كردن راه محاكمه كودتا گران 12 سپتامبر 1908 ، اصلاح ساختار دادگاه قانون اساسی و شورای‌عالی قضات دادستان ها و توسعه آزادی ها و تقویت مردمسالاری است. و تایید اصلاحات قانون اساسی توسط مردم تركیه نشان می‌دهد كه مردم این كشور از طرح‌های رجب طیب اردوغان، نخست‌وزیر این كشور برای تغییر در منشوری كه طی حكومت نظامی در سال ‌‌تنظیم شد، حمایت می‌كنند.

به نوشته این روزنامه.پیروزی اردوغان در این همه پرسی مورد حمایت كشورهای غربی و مجامع بین‌المللی قرار گرفته است. باراك اوباما، رئیس جمهور آمریكا در تماس تلفنی با اردوغان ضمن تبریك این پیروزی، مشاركت بالای مردم تركیه در همه پرسی اصلاحات قانون اساسی و پوپایی دموكراسی در این كشور را ستود.

جام جم علاوه بر این که استقبال اتحادیه اروپا را از همه پرسی ترکیه مهم دیده و نوشته این همه پرسی برای عضویت تركیه در اتحادیه اروپا بسیار حیاتی بود. از سوی دیگر، اتحادیه اروپا نیز از موافقت اكثریت رای‌دهندگان تركیه با اجرای اصلاحات قانون اساسی این كشور استقبال كرد.

دستور جلسه مجلس خبرگان

کیهان در سرمقاله خود از مجلس خبرگان گله کرده که چرا در اجلاس گذشته خود نسبت به اعتراض های پس از انتخابات [به نوشته کیهان:فتنه 88] بی توجه مانده در حالی که سران و عوامل اصلی این جنبش به نظر این روزنامه بخشی از ابواب جمعی دشمنان بیرونی هستند "از این روی نه فقط اختلاف بلكه ضدیت آشكار و بی پرده با آنها در ادامه دشمنی و اختلاف با آمریكا، انگلیس و اسرائیل و دنباله های داخلی آنها، تلقی می شود كه اگر وجود نداشته باشد، تأسف آور است".

این روزنامه تندرو حامی دولت خواستارمحکوم کردن جنبش سبز توسط مجلس خبرگان شده و نوشته "به بهانه دامن زدن به اختلافات! آنهم اختلاف با دشمنان نمی توان از اطلاع رسانی درباره فتنه 88 طفره رفت، بلكه وجود این مرزبندی و اختلاف با ستون پنجم دشمن ضروری و مصداق روشن تبری نیز هست".

مدیر روزنامه کیهان ضمن وارد کردن اتهاماتی مانند وطن فروشی و خیانت و جنایت به سران جنبش سبز از دستور جلسه فعلی اجلاس این هفته مجلس خبرگان انتقاد کرده و نوشته این روزنامه به منظور همكاری و كمك در ارائه اسناد و شواهد غیرقابل انكار علیه سران جنبش سبز به اعضای مجلس خبرگان آماده است.

منشور حقوق بشر و مشائی

مردم سالاری در سرمقاله خود ضمن ابراز خوشحالی از نمایش منشور حقوق بشر کوروش در تهران نوشته بازگشت منشور حقوق بشر به ایران به معنای بی توجهی دولت های گذشته به این منشور تاریخی نیست بلکه به معنای حاشیه امنیتی است که دولت فعلی در قبال برخی کارهای جدید از آن برخوردار است. به عنوان مثال تصور کنید منشور حقوق بشر کوروش در زمان حضور اصلا ح طلبان در راس دولت، به ایران بازمی گشت چه انتقادها می شد.

به نوشته این روزنامه بازگشت منشور حقوق بشر کوروش به ایران را وقتی در کنار سخنرانی دیروز اسفندیار رحیم مشایی رئیس دفتر احمدی نژاد قرار دهیم بار دیگر به ارتباطات نزدیک این دو پی می بریم. قطعا بازگشت این منشور به ایران نشانه روشنی از نقش پررنگ رحیم مشایی در تصمیمات دولت احمدی نژاد است.

به نوشته مردم سالاری ارتباطات و نفوذ رحیم مشایی در دولت به حدی است که او می تواند علی رغم مخالفت های گسترده، با حمایت شخص رئیس دولت از حدود 19 منصب دولتی و مرتبط با آن برخوردار شود و تمامی اظهارات انتقاد برانگیز او با حمایت احمدی نژاد همراه شود. هنوز فراموش نکرده ایم که احمدی نژاد در مقابل آخرین موج گسترده انتقاد از رحیم مشایی با جدیت به حمایت از او برخاست و به صراحت اعلا م کرد که حرف رحیم مشایی حرف دولت است.

انصراف از پس گرفتن برنامه

یک نماینده مجلس در مقاله ای در آرمان در توضیح علت پس گرفتن نامه استرداد برنامه پنجم توسط دولت نوشته در هنگام بررسی برنامه پنجم در هر جلسه کمیسیون تلفیق هشت نفر از زوایای مختلف درباره هر پیشنهاد نظر دادند و معاونین رییس جمهور هم حاضر بودند.

به نوشته علی اصغر یوسف نژاد در این مقاله: با وجود تمامی این تمهیدات برای تامین نظر دولت، بعید بود که دولت درخواست استرداد این لایحه را ارائه دهد.به همین منظور پس از اعلام درخواست دولت در این‌باره، برای آنکه کمترین خسارت به جامعه وارد شود، برای ادامه مذاکرات با دولت، کمیسیون تلفیق را تعطیل کردیم و هیات رئیسه نیز خویشتن‎داری کرد و استرداد را اعلام وصول نکرد. در نتیجه مذاکرات هم دولت، اشتباه خود را پذیرفت و درخواست استرداد را پس گرفت.

مقاله آرمان تاکید کرده اساسا دلایل دولت برای استرداد ناکافی بود و ادعای عدم هماهنگی مجلس با دولت، به هیچ وجه قابل قبول نیست.آمار مصوبات کمیسیون تلفیق حاکی از آن است که بیش از 90 درصد نظرات دولت در بررسی لایحه برنامه پنجم تامین شده و حتی مواد الحاقی به این لایحه نیز در جهت تامین نظر دولت بوده است. کمیسیون تلفیق در جریان بررسی این لایحه این نکته را مدنظر داشت که مصوبه نهایی برنامه پنجم یک تعهد تضامنی میان دولت و مجلس است.

تفحص با چه هدفی؟

مریم باستانی‌ در سرمقاله جهان صنعت با تیتر "تحقیق و تفحص‌های مجلس با چه هدفی صورت می‌گیرد؟" نوشته اعضای تیم تحقیق و تفحص از برنامه چهارم در جمع‌بندی که از تحقیقات خود انجام داده‌اند به این نتیجه رسیده‌اند که دولت به جای هزینه کردن 84 میلیارد دلار در بودجه‌های سنواتی پنج سال برنامه چهارم‌ 243 میلیارد دلار هزینه کرده است.

به نوشته این مقاله در مقابل این هزینه: رشد هشت درصدی در هیچ سال اجرای برنامه چهارم محقق نشد، نرخ بیکاری 8/8 درصد در تمام سال‌های برنامه چهارم محقق نشد و نتایجی شبیه اینها،درحالی که این نتایج به دلیل بی‌توجهی به مواد برنامه به روشنی دیده می‌شد و از قبل قابل پیش‌بینی بود کما‌اینکه بسیاری از کارشناسان نیز نسبت به آثار این بی‌برنامگی در اقتصاد هشدار داده بودند.

سرمقاله جهان صنعت تاکید کرده با این حال مجلس که هنگام هشدار کارشناسان می‌توانست اقدام عملی‌تری انجام دهد، سکوت را ترجیح داد. تجربه نشان داده که تحقیق و تفحص اگر خیلی قوی و محکم باشد، می‌تواند به صحن علنی مجلس راه یابد و از تریبون مجلس قرائت شود اما در بسیاری از موارد یا در کمیته تحقیق و تفحص می‌ماند یا نهادها به لابی‌گری روی می‌آورند و در نهایت منتفی می‌شوند. این موضوع برای برنامه چهارم هم تکرار می‌شود.

درباره قانون هدفمند کردن یارانه ها

محمود اسلامیان در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته شرایط مصرف انرژی در كشور به گونه‌ای پیش می‌رود كه مآلا علاوه‌بر اسراف خارج از تصور منابع می‌تواند به تدریج امكان صادرات نفت را محدود و عملا قدرت اقتصادی كشور را با مشكل مواجه كند.

نویسنده این مقاله هدفمند کردن یارانه ها را چاره منحصر به فرد اقتصاد ایران دیده اما نوشته در اجرای عمومی طرح برای مردم هر چند تامین نقدی یارانه‌ها مفید است، لیكن بهتر است در میان‌مدت به كمك سیستم بانكی به گونه‌ای منابع مذكور به صورت سرمایه در اختیار مردم قرار گیرد و در محدوده تامین یارانه جهت صنایع انرژی‌بر كشور بایستی مطالعه و دقت عمل كافی به عمل آید.

به نوشته سرمقاله دنیای اقتصاد آنچه تا حدی باعث نگرانی دست‌اندركاران و مردم است، احتمال افزایش قیمت‌ها به صورت واقعی و ذهنی است. پیشنهاد می‌شود كارگروه صنعت هدفمند كردن یارانه‌ها با همكاری وزارتخانه‌های مربوطه، خصوصا تشكل‌های اقتصادی و صنفی تعامل فعالی را برقرار نمایند. این تعامل امكان دستیابی دقیق و واقعی به میزان افزایش قیمت تمام‌شده هر كالا خصوصا كالاهای استراتژیك و پرمصرف را فراهم می‌سازد؛ كالاهایی همچون فولاد، مس، آلومینیوم، سیمان، مصالح ساختمانی كه تاثیر مستقیم و غیرمستقیمی در افزایش سایر كالاها و خدمات دارند.

سرنوشت یک خط آهن استراتژیک

پریسا پناه خواهی در گزارشی در سیاست روز از سرنوشت راه آهن کرمان – زاهدان نوشته و ابتدا تاکید کرده اگر بگوییم اتصال شرق- غرب و شمال- جنوب جهان از ایران میسر است، به واقع حرفی به گزاف نگفته‌ایم. بهترین راه اروپا برای رسیدن به خاور دور گذر از ایران است از همین رو بخش عمده‌ای از جاده ابریشم از خاك ایران می‌گذرد و آرزوی دیرین روسها برای رسیدن به آبهای آزاد تنها با گذر از سرزمین پهناور ما ممكن می‌شود.

این گزارش با اشاره به برنامه ریزی خط آهن 90 كیلومتری زاهدان تا میرجاوه در دوران رژیم گذشته و این که پس از انقلاب از این قطار تنها برای حمل كالا مورد استفاده قرار گرفت نوشته انجام پروژه به دلیل جنگ و تبعات آن دستخوش تاخیر شد تا اینكه طرح راه آهن كرمان- زاهدان از سال 73 كلنگ زده شد و قرار شد در سال 1381 به بهره برداری كامل برسد.

گزارش سیاست روز نشان می دهد هرچند در دولت نهم میزان اعتبارات به نحو مناسب‌تری تخصیص پیدا كرد اما به دلایل مختلف در بهار 88 اعلام شد كه خط آهن كرمان- زاهدان در خردادماه افتتاح خواهد شد و بدون حضور رئیس جمهور و وزیر راه و ترابری افتتاح شد اما طی 16 ماه گذشته هنوز این پروژه به شرکت راه آهن برای بهره برداری تحویل نشده و همچنان درحال تكمیل است.