آغاز فصل تحصیلی دانشگاه ها در زیر سایه 'اسلامی شدن'

دانشگاه های ایران در حالی شروع به کار می کنند که با گذشت یک سال از انتخابات فشارها بر آنها بیشتر شده است ، تمام سخن ها و اظهار نظرها بر اسلامی کردن دانشگاه ها تمرکز دارد.

آیت الله علی خامنه ای رهبر نظام جمهوری اسلامی در یکی از سخنرانی هایش خواستار محدودیت در رشته های علوم انسانی شده و گفته "بسیاری از علوم انسانی مبتنی بر فلسفه هایی است که مبانی آنها مادی گری و بی اعتقادی به تعالیم الهی و اسلامی است." وی همچنین گفته تعداد استادان معتقد به جهان بینی اسلامی کم است. پس از این سخنان برخی از استادان دانشگاه های مختلف به دلیل آنچه مسئولان وزارت علوم سن بازنشستگی اعلام کرده بازنشسته شده و یا تعدادی به دلیل رکود علمی کنار گذاشته شده اند اما منتقدان این برخورد را سیاسی دانسته اند.

فرشید سلیمی مقدم، عضو کمیته مرکزی شورای دفاع از حق تحصیل معتقد است که هدف از اسلامی کردن دانشگاه ها تنها محدود به محیط دانشگاه نیست و مباحث دانشگاهی را نیز شامل می شود تلاش برای راه اندازی علوم انسانی اسلامی یا شیمی اسلامی از نمونه های آن است.

آقای مقدم با اشاره به در ابهام بودن چنین برنامه هایی به بی بی سی فارسی گفت:" به نظر من این هدف نشدنی است."

همچنین کامران دانشجو، وزیر علوم، اساتید و متون درسی را از ارکان اسلامی شدن دانشگاه‌ها دانسته و گفته استخدام اساتید از طریق هیات مرکزی جذب یکی از گام‌های اساسی برای اصلاح روند دانشگاه ها است.

صبا واصفی، استاد برکنار شده دانشگاه شهید بهشتی نیز با تاکید بر تلاش دولت برای اسلامی کردن مکان های آموزشی به بی بی سی فارسی گفت: "روند رفتار مردم نشان دهنده این واقعیت است که آنها خواهات چنین حرکتی نیستند."

خانم واصفی اضافه کرد که هیچ قدرتی امکان جلوگیری از تحرک اجتماعی را ندارد و در صورت تلاش برای محو حرکت آزاد اندیشانه "حرکت اعتراضی کور و رادیکال شکل می گیرد."

آمار دقیقی از استادان بر کنار شده در دست نیست اما نام برخی از آنها رسانه ای شد: علی اصغر بهشتی شیرازی استاد مخابرات دانشگاه علم و صنعت، محمد شهری استاد برق دانشگاه علم و صنعت، مرتضی مردیها استاد گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی، صبا واصفی استاد دانشگاه شهید بهشتی، غلامرضا ظریفیان استاد دانشگاه تهران، یوسف ثبوتی رئیس مرکز تحصیلات تکمیلی در علوم پایه دانشگاه زنجان.

در همین حال ۵ عضو هیات علمی دانشگاه خواجه نصیر و ۱۳ عضو هیات علمی دانشگاه الزهرا نیز برکنار شده اند.

برخی از صاحبنظران می گویند این نوع برخوردها بیش از سه دهه است که ادامه دارد، صبا واصفی نیز از جمله این گروه است و با اشاره به اوایل انقلاب و وعده های آن زمان می گوید:" آیت الله خمینی از بدو رسیدن به قدرت به وعده هایش وفادار نبود."

او در توضیح این سخنان گفت در ابتدای انقلاب وعده هایی مبنی بر آزادی فعالیت حزب ها و گروهها داده شد اما از همان زمان بحث خودی و غیر خودی مطرح شد. غیر خودی ها همان دگراندیشان امروز هستند که از حقوق خود محروم شدند. این استاد برکنار شده دانشگاه شهید بهشتی معتقد است که رهبران بنیاد گرا تلاش می کنند با اتکا به اعتقاد عامه شهروندان به اسلام جامعه را با تمام خواست های خود همسو کنند.

اما گروهی دیگر معتقدند در دولت دهم این برخوردها تندتر از پیش بوده و شاهد آن را سخنان وزیر علوم می آورند که گفته بود که "مردم ایران دانشجویان، استادان و کارکنان دانشگاه‌ها، دانشگاه غیر اسلامی را برنمی‌تابند و اگر چنین باشد، خودشان آن را با خاک یکسان می‌کنند." همچنین بازنگری در کتب علوم انسانی و هنر از دیگر نمونه هایی است که منتقدان به آن اشاره می کنند .

آقای سلیمی معتقد است که " علوم انسانی و علوم طبیعی اسلامی نمی شوند". همچنان که هیچ دین دیگری اعم از یهودی و مسیحی لقب این علوم نیستند .

او ادامه می دهد که هدف دیگر این انقلاب فرهنگی حذف منتقدان است که از این منظر تا حدودی به هدفش رسیده و منتقدین را تسویه کرده است.

جای خالی دانشجویان ستاره دار یا فعالان دانشجویی که در زندان به سر می برند نیز امسال پر رنگ تر از سالهای دیگر است، مجید توکلی از فعالان دانشجویی که در زندان به سر می برد در نامه ای به مناسبت بازگشایی دانشگاه ها نوشته "چند سالی است عزمی در پی تعطیلی دانشگاه ها است. تمام تلاش هایشان را کردند که دانشگاه فقیر و بی اثر بسازند و جنبش دانشحویی را خاموش کنند."

فرشید مقدم سلیمی نبز با اشاره به وضعیت دانشجویان در سالهای اخیر گفت: محرومیت از تحصیل در سالهای اخیر به شدت افزایش یافته است. دانشجویان منتقد و معترض از دانشگاه اخراج می شوند یا در زندان به حبس های طولانی محکوم شده اند.

اما آقای سلیمی معتقد است با تمام این فشارها روحیه نقد و اعتراض همچنان در میان دانشجویان زنده است. مسئولان ایران هیچگاه از عملکرد دانشگاه در پس از انقلاب راضی نبودند و در هر برهه زمانی تلاش در تغییر روند و فعالیت های آن داشتند. اما آیا این بار این فشارها و برنامه ها برای تغییر تاثیر گذار خواهد بود؟

مطالب مرتبط