مرور روزنامه های صبح تهران؛ چهارشنبه 17 آذر

تیترهای اول

"ناگفته های دانش جعفری از هدفمند کردن یارانه ها" عنوان اول روزنامه خبر است، جام جم خبر داده "بانک ها برای پرداخت یارانه های نقدی آماده می شوند"، دنیای اقتصاد "بخشنامه آماده‌باش یارانه‌ای" را با اهمیت دیده و جهان صنعت از "واریز هشت میلیارد دلار به صندوق توسعه ملی" نوشته است.

"حركت قطار شرق كشور در دولت دهم" گزارش اصلی روزنامه ایران است، قدس خبر داده "ششصد دشت کشور در خشکسالی غرق می شود".

کیهان از قول سعید جلیلی در تیتر اول خود نوشته "شرط ادامه مذاکرات توقف فشارهاست"، رسالت از زبان رییس دولت نوشته "برای گفتگو با ایران تحریم ها را لغو کنید" و خراسان از "توافق برای ادامه گفت وگو در ترکیه اختلاف نظر درباره موضوع مذاکره" خبر داده است.

"خودکفائی کامل ارتش در تولید انواع اژدر و موشک های دریائی" تیتر اول روزنامه جمهوری اسلامی است، "دغدغه هایی برای محرم" گزارش اصلی ابتکاراست و تهران امروز از "جنگ نابرابر در آسمان تهران" نوشته، آرمان از "طرح کاهش روابط ایران و امارات" نوشته و آفرینش از زبان هاشمی رفسنجانی نوشته "دانشجویان نگذارند کشور با لالائی خرافه گرائی به خواب برود".

"اصلاح طلبی در متن توده های ایرانی است" عنوان اصلی مردم سالاریاست، سیاست روز به عنوان مهم ترین خبر خود از "تقاطع غیرهمسطح اصولگرایی" نوشته و حمایت از قول رییس جمهور نوشته "اصلاح ساختار بانکی و مالیاتی سال آینده".

گزیده مقالات

مذاکرات جدی تر شد

آرمان در مقاله ای درباره مذاکرات ژنو نوشته دور دوم مذاکرات به نسبت جدى‌تر بوده است. توافقات انجام شده در رابطه با برگزاری دور بعدی مذاکرات در استانبول و همچنین ادامه مذاکرات بر اساس همکاری بر روی نقاط مشترک نشان می‌دهد که نظر ایران با این توافق بیش از نظر گروه 1+5 در مذاکرات فیمابین تامین شده است.

به نوشته این روزنامه بعد از 14 ماه به نظر می‌رسد که نظر ایران در این توافقات تامین شد و اینکه اگر قرار باشد مذاکرات ادامه بیابد گام مثبتی است، البته باید مقداری نیز در رابطه با تغییر رویکرد کشورهای پنج به علاوه یک تردید داشت. سابقه قبلی از مذاکرات بین ایران و 1+5 به تجربه ثابت کرده است که آنها پس از دیپلماسی به رویکرد فشار روی می‌آورند و سعی می‌کنند ایران را در موضع ضعف به میز مذاکره بکشانند و البته شرایط امروز چندان برای آنها مساعد نبود، زیرا پس از شکست اوباما در انتخابات و پیروزی ایران در عراق و لبنان شرایط بین المللی در مذاکرات به نفع ایران بود.

حشمت الله فلاحت پیشه در مقاله آرمان نوشته ایران با وزنی که در منطقه و عرصه جهانی دارد نباید در جایگاه پاسخ دادن به سئوالات آنها می‌بود که در این مذاکرات به عینه مورد توجه قرار گرفت. باید منتظر بود که طیف افراطی گروه 1+5 با برجسته ساختن بخش‌های دیگر از قطعنامه سعی کنند یک فضای تشدید شده فشار را بر علیه ایران اعمال کنند. البته از سوی دیگر نیز چین و روسیه در این روند با احساس اینکه بازیچه آنها قرار گرفتند نسبت به اقدامات آنها وارد یک واکنشی خواهند شد.

مذاكرات هسته‌ای و اسقاط اتهام

محمود صدری در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته مذاكرات ایران و گروه 1+5 در ژنو پایان یافت و نماینده ایران در مذاكرات از حصول دو توافق خبر داد. ظاهر این دو توافق از بی‌حاصلی مذاكرات ژنو حكایت دارد؛ اما براساس نمادشناسی دیپلماتیک، می‌توان از تحولی تازه و درخور اعتنا سخن گفت. اینكه ایران و بازیگران اصلی صحنه بین‌المللی، پس از یك‌سال قطع مذاكره، حاضر به مذاكره شده‌اند و پس از مذاكرات از «نقاط مشترک» سخن گفته‌اند به این معنا است كه طرفین مذاكره از یكدیگر ناامید نشده‌اند.

به نظر نویسنده تركیه به همراه ایران و برزیل یكی از اضلاع مثلث توافقنامه تهران است كه سال گذشته پیشنهادی غافلگیركننده به طرف‌های غربی داد و به نوعی ابتكار عمل را از دست آمریكا و اروپا خارج كرد. توافقنامه تهران، خواستار مبادله اورانیوم نیمه فرآوری شده ایران با اورانیوم فرآوری شده در تركیه شد؛ اما غربی‌ها این پیشنهاد را نپذیرفتند. كامیابی اجلاس تهران در این بود كه پیش از آن، روسیه پیشنهاد مشابهی داده و غرب آن را پذیرفته بود و امتناع غرب در برابر پیشنهاد اجلاس تهران، اروپایی‌ها و آمریكا را پیرو معیار «دوگانه» تصویر می‌كرد.

دنیای اقتصاد نوشته اجلاس تهران البته نتیجه عملی و معطوف به هدف ایران در پی نداشت؛ اما برای دیپلماسی آمریكا و اروپا نوعی خجلت اخلاقی ایجاد كرد. حال اگر نمایندگان ایران و طرف‌های بین‌المللی در استانبول تركیه گرد آیند و احیانا برزیل و تركیه به عنوان میهمان و ناظر در مذاكرات شركت كنند، ایران دست كم از «تنهایی ژنو» خلاص می‌شود و در زمینی بازی دیپلماتیک خواهد كرد كه برخی قواعد بازی آن را خودش نوشته است.

مذاکرات ژنو در زمین خود

رسول رضایی در مقاله اصلی تهران امروز نوشته تازه ترین مذاکرات ایران و غرب در ژنو در شرایطی به پایان رسید که بیانیه پایانی کاترین اشتون رئیس گروه مذاکره کننده 1 + 5 بیش از هر چیز فرار از پاسخ غربی ها به جای مذاكرات سازنده را آشکار کرد. چرا که تحلیل مذاکرات ژنو نشان می دهد امیدهای اولیه برای تداوم مذاکرات سازنده و حصول نتیجه با بیانیه خلاف توافق و دور از انتظاری که اشتون در پایان مذاکرات منتشر کرد تا حدودی کمرنگ شد.

به نوشته این مقاله اگر مذاکرات ژنو را خلاصه کنیم دو نتیجه از آن حاصل می شود. اول توافق بر سر ادامه مذاکرات در استانبول ترکیه و دوم اختلاف بر سر موضوع مذاکره. اختلافی که طی یک سال و نیم گذشته باعث شده بود امکان مذاکرات ایران و غرب مهیا نشود. چرا که ایران اصرار دارد عنوان مذاکرات از مذاکره بر سر فعالیت‌های هسته ای ایران به مذاکره بر سر مسائل مهم جهانی تغییر نام دهد و اساسا حاضر بر سر حقوق مسلم خود نیست.

تهران امروز نظر داده غربی‌ها اگر چه در ظاهر و برای از سر گیری مذاکرات موافقت خود را با موضوعات پیشنهادی ایران اعلام می کنند اما در نهایت و هنگام صدور بیانیه های پایانی به همان راه سابق می روند و دوباره فعالیت‌های صلح‌آمیز هسته ای ایران را موضوع مذاکره اعلام می کنند و این نکته ای است که مورد اعتراض ایران است و حتی سایه اعتراض ایران به مواضع غرب بر مذاکرات ژنو هم دیده می شد.

نحوه خانه دار شدن ایرانی ها

آرمان در مقاله ای نوشته از سال‌های دور در كشور مرسوم بوده كه به محض تشكیل یك خانواده جدید، اعضای آن خانواده تمام توان و تلاش خود را صرف پس‌انداز و دریافت تسهیلات می‌كردند تا بتوانند سرپناهی تهیه كنند. به عبارت دیگر اولین كالایی كه خانوار‌های ایرانی به شدت به دنبال تهیه آن هستند مسكن است و حتی افرادی كه دارای مسكن هم هستند به محض به دست آوردن سرمایه، آن را در بازار مسكن سرمایه‌گذاری می كنند.

به نوشته این مقاله یک عضو هیات علمی دانشگاه تهران با اشاره به این‌كه مردم برای خانه‌دار شدن باید 50 درصد درآمد خود طی 10 سال را پس‌انداز كنند، گفته افزایش قیمت مسكن نسبت به رشد قیمت سایر كالاها بسیار بیشتر است.

آرمان نوشته در بسیاری از كشورهای دنیا تسهیلات و اعتبارات بسیاری برای خرید مسكن اختصاص می‌یابد. آماری كه درباره این شاخص در كشور ما اعلام می‌شود حدود 40 درصد است، درحالی‌كه خانوارها در كشور ما اگر بیش از 50 درصد از درآمد خود را طی 10 سال پس‌انداز كنند به شرط ثابت ماندن قیمت مسكن می‌توانند صاحب خانه شوند.

یک کلا‌ف هوایی پر از آلودگی

طهماسب طلا‌یی در سرمقاله جهان صنعت نوشته دو روز پیش بود که یکی از خبرگزاری‌ها خبری با این تیتر منتشر کرد درباره بارش باران مصنوعی بر تهران، اما زمانی که در متن این خبر جست‌وجو می‌کردید متوجه می‌شدید که قرار است برای مقابله با آلودگی شهر تهران با تصمیم ویژه مسوولا‌ن مرتبط، بر فراز آسمان تهران آب‌پاشی انجام شود تا آلودگی‌ها با این روش که نام باران مصنوعی را بر آن نهاده بودند کمتر شود‌!

به نوشته این مقاله پیش از این واژه باران مصنوعی را جز بارور‌سازی ابرها برای وادار کردن آسمان به گریه نمی‌شناختیم. این روش هر چند تیری در تاریکی آلودگی هوای تهران بود اما با این حال حتی با پذیرش اینکه این اقدام مثمرثمر باشد، باز هم نکته‌ای نادیده دارد که باید بیشتر به آن وقع نهاد.

و سرانجام سرمقاله جهان صنعت نوشته با ریزش آب بر فراز دود و آلودگی‌های صنعتی شهر تهران چه اتفاقی در عمل می افتد؟ مگر نه آن است که آلا‌ینده‌ها از بالا‌ی سرمان به زیر پایمان می‌ریزد؟ در چنین اتفاق نادری که درست برعکس عملکرد مبارزات با آلا‌یندگی در جهان است (انتقال آلودگی از زمین به هوا) آب‌های زیرزمینی و بخارات سمی ایجاد شده به کجا خواهند رفت.

دست آخر هم اگر بخواهیم بگوییم که آب اندکی منتشر شده و به سفره‌های زیرزمینی نرسیده باز هم باید پرسید که با وجود تاثیر قابل تردید اجرای این طرح چه میزان هزینه برای پروازهای پرشماری شده است که خود آلا‌یندگی داشته‌اند؟

نفس می کشد تهران

تهران امروز نوشته در این چند روزه كه آلودگی هوا، نفس را برای ساكنان كلانشهرهایی چون تهران، اصفهان و اراک تنگ كرده است در كنار نقش پررنگ آلاینده‌هایی چون خودروها، خودروهای فرسوده، كارخانه‌ها و پتروشیمی‌ها و... كه وجود شان هم اتفاق تازه ای به شمار نمی رود، این سوال مطرح است كه از نظر اقلیمی چه اتفاقی افتاده كه تهران تبدیل به دره ای سمی شده كه باد و بارانی برای جابه‌جایی این هوای آلوده آن‌هم در فصل پاییز به كمك نمی‌آید و آیا این مسئله از قبل قابل پیش بینی بود و مسئولان چه تدابیری اندیشیده بودند.

به نوشته این روزنامه هرچند سازمان هواشناسی كشور در اطلاعیه پیشین خود از وزش باد در تهران در روز سه شنبه خبر داده بود اما برخلاف اینكه رسانه‌ها خبر داده بودند تهران، سه شنبه آلوده تری را پشت سر گذاشت.

تهران امروز نوشته مدیركل هواشناسی استان تهران بار دیگر خبر از آمدن باد می دهد. او با تاكید بر اینكه آب‌پاشی تهران به‌وسیله هواپیماهای آب‌پاش هیچ پایه علمی ندارد. به گفته وی سامانه‌ای در غرب و شمال غرب كشور مستقر شده است كه از بعدازظهر چهارشنبه تهران را هم تحت تاثیر قرار می‌دهد و بدین‌ترتیب این سامانه ضعیف بر روی كاهش غلظت آلاینده‌های تهران تاثیر می‌گذارد و انتظار می‌رود تا روز جمعه آلودگی هوای پایتخت به میزان قابل توجهی كاهش یابد.

چرا خودکشی نمی کنند

ابتکار در مقاله ای نوشته در كشورهای غربی عموماً مدیران ناموفق و خطاکار، استعفاء داده یا بركنار شده و سپس از طریق حقوقی و قضایی، روند برخوردهای بعدی اعمال می‏شود و سپس آبروی طرف برده می‏شود تا دیگر چنین نكند، چنان که شهردار استكهلم بابت بنزین زدن با هزینه دولتی به خودرو شخصی خود، استعفاء داد و از صحنه سیاسی كنار رفت و وزیر بهداشت فنلاند هم پس از سه بار تماس خارج از كشور با همسرش به وسیله تلفن دولتی، متهم به فساد مالی شد و پس از كنار گذاشتنش از كابینه، توسط دادگاه محكوم به پرداخت هزینه مكالماتش شد!

به نوشته این مقاله در كشورهای شرقی اما روشش یك مقدار دردآورتر است و معمولاً مدیران فاسد و یا ناكام پس از استعفاء یا بركناری و پیش از، از دست رفتن شرفشان، خودكشی می‏كنند. وزیر كشاورزی ژاپن كه متهم به فساد مالی شده بود و در بیمارستان خود را حل آویز كزد و نخست وزیر پیشین كره جنوبی كه در وضعی مشابه دست به خودكشی زد.

ابتکار با اشاره به سخن علی دایی قهرمان نامدار فوتبال ایران که گفته ”مدیران ناكام در ژاپن هاراكیری می‌كنند، در ایران می‌خندند” به طعنه نوشته دائی یک پیشنهاد شرافتمندانه به مسئولان فدراسیون فوتبال داده و آن استفاده از كاردهای ژاپنی تحت”كاتانا” برای عمل به سنت است. البته شاید مسئولان فدراسیون فوتبال به واسطه آنكه این سنت در اسلام حرام است، قصد دارند در عوض خودكشی، استعفاء بدهند! هر دو روش متین است.