بررسی روزنامه های صبح دوشنبه تهران – چهارم بهمن

تیترهای اول

"تاکید مجدد هاشمی رفسنجانی بر مواضع خود" تیتر اول مردم سالاری است، روزنامه جمهوری اسلامی از قول همین مقام نوشته "رضایت مردم مهم ترین عنصر در حفاظت از انقلاب است" و کیهان از "حضور هفت میلیون زائر کربلا در مراسم اربعین حسینی" خبر داده.

"نهضت سراسری ایجاد اشتغال برای جوانان" به نقل از محمود احمدی نژاد گزارش اول رسالتاست، خراسان هم "طرح نهضت سراسری ایجاد اشتغال برای جوانان" را مهم دیده است و حمایت در صدر اخبار خود نوشته "دستگاه قضا هیچ ترحمی به اشرار و قاچاقچیان نخواهد کرد."

"اعتراف آمریکا به بهبود شاخص های اقتصاد ایران در شرایط تحریم" عنوان اصلی قدساست، "افزایش سهم نفت در بودجه" گزارش اول تهران امروز، دنیای اقتصاد "بی تفاوتی مسکن به هدفمندی" را با اهمیت دیده و جهان صنعت خبر داده "سکوت آماری ادامه دارد".

"آزمون جدید مجلس و دولت" عنوان اصلی ابتکار است، جام جم خبر داده "فوتبال ایران خانه تکانی می خواهد" و روزنامه خبر از زبان مربی برکنار شده تیم ملی فوتبال نوشته "مدیران ورزش سیاسی اند و به دنبال نفع خودشان".

گزیده مقالات

بعد از شکست مذاکرات

حشمت الله فلاحت پیشه در سرمقاله رسالت نوشته بر اساس معادلات و مقررات فنی و حقوقی، اعضای باشگاه هسته‌ای چاره‌ای جز پذیرش ایران هسته‌ای ندارند، فقط تعصب سیاسی و تابوهای ابرقدرتی این اجازه را به آنها نمی‌دهد.

به نظر این نماینده مجلس بعد از شکست مذاکرات استانبول اقدامی كه در آینده متصور است، تلاش دشمنان جمهوری اسلامی برای یارگیری و مسئله‌سازی خارج از موضوع صرف هسته‌ای است. آنها حتی به قیمت ناآرام سازی بخش‌هایی از خاورمیانه، این سیاست را دنبال خواهند كرد. هر چند كه طبق تجربیات گذشته ابرام بر این اشتباه به معنای فرو رفتن در گرداب بلاتكلیفی است.

سرمقاله رسالت ابراز عقیده کرده که غرب با پدیده تازه‌ای به نام ایران مواجه شده‌اند كه ادعای همتایی دارد. پذیرش این موضوع حتی برای چین و روسیه نیز سخت است. آنها تاكنون به دنبال الگوی كره شمالی برای ایران بوده‌اند. یعنی بازیگری كه بدون مشورت با دو قدرت شرقی تصمیمی نمی‌گیرد. به طور معمول از چنین شرایطی به عنوان نهایی شدن موضوعات دیپلماتیك نام می‌برند. مرحله‌ای كه مذاكرات مربوط به آن بسیار جدی‌تر از گذشته بوده و مسائل اختلافی فارغ از تعارفات دیپلماتیك مطرح خواهد شد.

توهین به غرور ملت

فضل الله یاری در سرمقاله ابتکار نوشته لبخند علی کفاشیان استهزاء افکار عمومی است و افکار عمومی هم نظرات ملتی است که سی سال است که حماسه‌های انتخاباتی می‌آفرینند، تا تابلویی باشد که دولتمردان به رخ مدعیان دمکراسی و مردمسالاری بکشند.

به نوشته این مقاله سالهاست که افکار عمومی در کشور ما جز با نتایج انتخابات استخراج نمی‌شود . گویی همین یک ترازو برای سنجش وزن خواسته‌های ملت اختراع شده است و تا انتخابات برگزار نشود و آرای صندوق‌ها اعلام نشود نمی‌توان به خواسته‌ها و گرایشات مردم پی برد. مثل همین فوتبال که تا ایران و کره جنوبی بازی نکنند و با تک گل مهاجم کره ای آرزوهای ملت ما بر باد نرود نمی‌توان به وضعیت اسف بار این بخش از مدیریت کشور پی برد.

ابتکار سرانجام نوشته هیچ تفاوتی میان سخنان عجیب وغریب وزیر راه، پس از سقوط هواپیمای تحت مدیریت اش ولبخندهای علی کفاشیان پس ازهمه ناکامی‌های چند سال اخیر فوتبال ایران دیده نمی‌شود. الا اینکه درپس زمینه سخنان وزیر جسدهای بیجان زنان ومردانی افتاده است که تنها گناه شان اعتماد به ناوگان هوایی کشوراست و در مقابل لبخندهای رئیس فدراسیون فوتبال جسد متلاشی شده غرور ملتی بزرگ افتاده است.

شکست در فوتبال

مردم سالاری در سرمقاله خود نوشته حذف ایران از رقابت های مقدماتی جام جهانی فوتبال، حاصل همان تعلیق و سردرگمی های ناشی از آن بود که باعث شد مدتی تیم سرمربی نداشته باشد و بعد هم قرار شد افشین قطبی سرمربی شود که ناگهان علی دایی سرمربی شد و بعد هم که... ماجرا را می دانید: حذف در مسابقات مقدماتی جام جهانی. در دولت دهم هم اوضاع تفاوتی نداشت.

به نوشته این مقاله دولتمردان، تمایل زیادی به پیگیری فوتبال داشتند و علی سعیدلو، معاون مالی- اداری شهرداری تهران در دوره احمدی نژاد هم درهمان مسیری قدم گذاشت که محمد علی آبادی، معاون فنی و عمرانی اسبق شهرداری تهران قدم گذاشته بود. یاران نزدیک رئیس جمهور در دوران حضور در شهرداری تهران، در ورزش بیشتر به فوتبال علاقه داشتند اما این علاقه نه تنها فایده ای به حال فوتبال نداشت، بلکه ضرر هم داشت.

مردم سالاری تاکید کرده دولتمردان در دولت های نهم و دهم، مدیران مطیع را به دیگر مدیران ترجیح می دهند. اینگونه است که مدیری همچون محمد دادکان کنار می رود تا فردی همچون کفاشیان در راس فدراسیون فوتبال قرار بگیرد. دولت دهم هم مانند دولت نهم، دولت حمایت از مدیران مطیع است. دوباره فهرست مدیران برکنار شده در دولت های نهم و دهم در حوزه های مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و ورزشی را مرور کنید تا این نکته را روشن تر دریابید. برای یافتن دلیل شکست تیم ملی در جام ملت های آسیا باید به همان نقطه ای بازگردیم که دخالت دولت در فوتبال آغاز شد.

نان، عامل انقلاب تونس

حمید رضا آریان پور در سرمقاله جهان صنعت با تاکید بر این که انقلاب تونس با نیرومندتر شدن جنبش‌های مردمی، ایده‌آل‌های دموکراسی‌خواهانه را هم به خود دید نوشته اما آغازگر تظاهرات خیابانی دغدغه‌های اقتصادی بود چنان که انقلاب نان نام گرفت. آنچه در شعارهای مردم ناراضی بیش از هر چیز نمود داشت دو مورد بیکاری و تورم بود .تورم در بهای مواد غذایی نه تنها خشم تونسی‌ها را به همراه داشت که در بسیاری از کشورها سران دولت‌ها را از واکنش مردم بیمناک کرد.

به نوشته این مقاله مهم‌ترین دولتی که با ترس از اعتراضات مردمی هر آنچه در توان دارد، می‌کند تا بحران‌های تورمی را رفع کند، دولت کمونیست چین است که پیش از این هم شورش‌هایی علیه تورم را تجربه کرده بود. مرور فهرست کشورهایی که بیشترین نرخ‌های تورم غذایی را به خود می‌بینند جالب است؛ بنگلادش، مراکش، الجزایر، نیجریه، لبنان، سریلانکا، سودان، آذربایجان، آنگولا، رومانی، فیلیپین، کنیا، پاکستان، لیبی، جمهوری دومینیکن، تونس، بلغارستان، اوکراین، چین، لاتویا، ویتنام و ونزوئلا.

سرمقاله جهان صنعت اضافه کرده انقلاب تونس که این روزها به کشورهای عربی دیگر و حتی به آلبانی اروپا هم راه پیدا کرده است، تظاهراتی را در این کشورها زاییده است که در آنها هم دغدغه‌های اقتصادی پررنگ در کنار خواسته‌های سیاسی بیان می‌شود. ولی این گذشته و آینده داستان‌های تورمی هشداری است برای همه کشورهای پیرامون تونس به ویژه عرب و حتی دیگر کشورها که مساله نان مساله شوخی‌برداری نیست.

تحلیل‌های انتخاباتی

ابتکار مصاحبه سایت محرمانه نیوز را با صادق زیباکلام منعکس کرده که آخرین تحلیل‌های خود را از فضای انتخاباتی کشور بیان می‌کند و معتقد است که اسفندیار رحیم مشایی در انتخابات آینده ریاست جمهوری به عنوان نماینده"جناح احمدی نژاد" حضور پیدا خواهد کرد و جدی ترین رقیب او نیز محمد باقر قالیباف خواهد بود. وی هیچ شانس برای گزینه‌هایی هم چون علی لاریجانی و احمد توکلی قائل نیست.

به نوشته این روزنامه زیبا کلام با تاکید بر این که در انتخابات آینده صف بندی‌های گذشته به هم می‌خورد گفته انتخابات دوره‌های قبلی یعنی بعد از آقای هاشمی رفسنجانی به این سو و حتی دوره قبلی یعنی سال 88، مبارزه و رقابت میان دو جریان اصلی جناح راست در یکسو و چپ‌ها یا اصلاح طلبان در سال 76 این وضعیت بود در دوره دوم حضور خاتمی پیروزی ایشان قطعی بود اما در سال 1384 یادمان هست که مبارزه اصلی یا رقابت اصلی میان هاشمی رفسنجانی به نمایندگی از اصلاح‌طلبان با آقای احمدی‌نژاد به نمایندگی از جناح راست بود. در سال 88 باز هم همین وضعیت بود. رقابت اصلی میان اصلاح‌طلبان و راست‌ها بود. اما معتقدم که بعد از تحولات و رویدادهای بعد از انتخابات 88 آرایش سیاسی ایران تغییر کرد.

این استاد دانشگاه بر اساس گزارش ابتکار گفته است وحدت اصولگرایان را رحیم‌مشایی در یکی از کلامات و بیانات قصارش بر باد خواهد داد. اما قدو قواره او بلندتر از آن است که بتوان او را در یک قالب جا داد. من فکر می‌کنم او به فراست ضرورت تغییر و تحول را در جامعه ایران درک کرده است. در حالی که سایر چهره‌ها و شخصیت‌ها در همان پارادایم و فضاهای گذشته هستند.

آیا بورس یكه‌تاز می‌ماند؟

علیرضا كدیور در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته هر چند پیش از اجرای قانون هدفمندسازی یارانه‌ها تصور می‌شد بورس به عنوان بازاری كه عمدتا شركت‌های مصرف‌كننده انرژی در آن قرار گرفته از یك سو به دلیل افت سودآوری شركت‌ها و از سوی دیگر به واسطه افزایش بازده انتظاری سرمایه‌گذاران، بیش از سایر بازارها دچار افت شود؛ اما برخلاف این انتظار، شاخص بورس پس از هدفمندی یارانه‌ها، افزایش پیدا کرد.

به نظر این کارشناس اقتصادی دلیل واقعی یكه‌تازی و جهش بدون رقیب بورس نسبت به سایر بازارها طی سال‌جاری و هفته‌های اخیر، ركود اعمال شده بر بازارهای دیگر به دلایل مختلف است. اعمال سیاست‌های ركودی در بازار مسكن از طریق ایجاد محدودیت در ارائه تسهیلات خرید مسكن، كاهش نرخ سود سپرده‌های بانكی و اوراق مشاركت و فرو بردن بازار پول در ركود در كنار حضور قدرتمندانه دولت در بازارهای طلا و ارز به واسطه دارا بودن ذخایر در جهت كنترل این بازارها، در عمل تنها گزینه بورس را پیش روی سرمایه‌گذاران قرار داده است.

سرمقاله دنیای اقتصاد در پایان اظهار نظر کرده به دلیل عمق كم بورس تهران و پایین بودن درصد سهام شناور آزاد، جلوگیری از سقوط یكباره بورس از طریق تزریق نقدینگی توسط نهادهای بزرگ و بعضا شبه دولتی كار چندان دشواری نیست؛ هر چند تجربه نشان داده است، قیمت سهام در درازمدت حتی با تزریق نقدینگی به سمت ارزش واقعی حركت می‌كند.

افزایش بی رویه بانک‌های خصوصی

سرمقاله آفرینش با این مقدمه شروع می شود امروزه ورود بخش خصوصی در عرصه های مختلف خدمات رسانی در کشورهای در حال توسعه یکی از مؤلفه های آغاز رشد و توسعه اقتصادی است و یکی از نهادهایی که قلب تپنده شریان های اقتصادی کشورها است بانک ها هستند. اما درکشورهای در حال توسعه مثل ایران افزایش بی رویه بانک های خصوصی نشان از عدم پیشرفت نظام بانکی می دهد.

به نوشته این مقاله طی سال‌های اخیر موسساتی با مجوز از بخش تعاون وارد حوزه پولی ـ اعتباری كشور شده‌اند و متاسفانه در بخش نظارت بر روند فعالیت این مراكز، دستگاه‌های ذی‌ربط عملكرد ضعیفی داشته و این امر باعث رشد غیرقابل توجیه موسسات پولی ـ اعتباری شده است. موسساتی که با عنوان های صندوق قرض الحسنه و یا موسسه مالی و اعتباری تشکیل شده اند و علت و عامل اقتصادی تشکیل این موسسات مشخص نیست.

خلاصه این که به نظر سرمقاله آفرینش بانک های خصوصی زمانی باعث رشد و پیشرفت می شوند که باعث تزریق یک سرمایه کلان به اقتصاد کشور شوند. مهمترین عامل تاثیر گذاری بانک‌های خصوصی در کشور داشتن سهامداران حقیقی است که با ورود سرمایه باعث افزایش نقدینگی کشور گردد. در غرب دیده نمی شود که به این تعداد بانک های خصوصی وجود داشته باشد چون نهادها و سازمان های دولتی هرگز بانک نمی سازند.