بررسی روزنامه های صبح دوشنبه تهران – یازدهم بهمن ۸۹

تیترهای اول

"مردم مصر خمینی ندارند" به نقل از یک مفسر تیتر اول روزنامه خبر است، کیهان از "شمارش معکوس برای سقوط مبارک" خبر داده و نوشته "مردم مصر مسلح شدند"، رسالت "تشکیل مجلس مخالفان در مصر" را با اهمیت دیده، حمایت نوشته "خیزش مسلمانان حاکی از اوج گیری جنبش بزرگ بیداری اسلامی است"، سیاست روز از "هواي تازه در حيات‌ خاورميانه" خبر داده و روزنامه جمهوری اسلامی نوشته "کنترل شهرها از دست حکومت مصر خارج شد، آمریکا از مبارک قطع امید کرد".

جام جم از "افزایش واردات طلای قاچاق" خبر داده، خراسان از قول محمود احمدی نژاد نوشته "کاهش قيمت ها از فروردين آغاز مي شود"، آرمان و جهان صنعت هم در تیتر اول خود نوشته "وعده کاهش قیمت ها در فروردین 90".

"شمارش معکوس براي لغو يک استيضاح به ظاهر جدي" عنوان اصلی ابتکار است، تهران امروز از "پاسخ ايران به جوسازي هلند" نوشته و دنیای اقتصاد در گزارش اصلی خود "تحلیل با هنر از سه مرحله گذار" را منعکس کرده است.

مردم سالاری در تیتر اول خود نوشته "بايد اصلا ح طلبان را به ميدان رقابت برگردانيم".

گزیده مقالات

راي شكننده وزیر خارجه

صبا شعردوست در گزارش اصلی تهران امروز نوشته 146 نماينده از 241 نفر حاضر در جلسه علني ديروز مجلس شوراي اسلامي راي سفيد خويش را در گلدان‌هاي راي ريختند تا با درصد آرايي شكننده، نام علي‌اكبر صالحي را انتخاب کردند و علاوه بر انتقادهايي كه مخالفان صالحي درباره كارنامه ديپلماتيك و شخصيت سياسي وزير پيشنهادي مطرح ساختند، دو موضوع ديگر نيز در متن و حاشيه موافقت و مخالفت‌ها خودنمايي مي‌كرد.

به نظر این گزارشگر نامه اخير رئيس‌جمهور به نمايندگان در پائین کشیدن رای نمایندگان موثر بود و از سوي ديگر موضوع مشاوران ويژه رئيس‌جمهور بود كه علي مطهري با صراحت بيشتري آن را مورد اشاره قرار داد. مشاوراني كه برجسته‌ترين آنها اسفنديار رحيم‌مشايي بود و در جلسه ديروز نيز به همراه رئيس‌جمهور حضور يافته بود و انبوهي از نمايندگان مخالف و موافق وي، مدت زماني طولاني گرد وي حلقه زده بود كه در اين ميان حضور چهره‌هايي چون روح‌الله‌حسينيان و حميد رسايي بيشتر به چشم مي‌آمد.

تهران امروز به نقل از علی مطهري نوشته رحیم مشائی پادشاه اردن را بدون اطلاع وزارت خارجه به ايران دعوت كرده است و از صالحي پرسيد كه آيا قادر است چنين روندهايي را متوقف كند؟

وزیر یا هماهنگ کننده

مهدي عباسي در سرمقاله مردم سالاری پرسیده اگر چه نمايندگان ويژه به مشاور تغيير نام پيدا کرد، اما عملا با ورود اسفنديار رحيم مشايي به مسايل ديپلماسي، پيش بيني مي شد که متکي به عنوان وزير وقت امور خارجه با اتفاقات جديد در عرصه ديپلماسي کشور، با مشکلا تي روبرو شود. بالا خره برکناري بسيار پرحاشيه و سوال برانگيز متکي در يک سفر کاري به سنگال از سوي احمدي نژاد، حکايت از اختلا فات پشت پرده داشت و واکنش هاي متکي به اظهارات دولتمردان و بيانيه انتقادي اش در نحوه برکناري از وزارت، مهر تاييدي بر اختلا فات مطرح شده بود.

به نوشته این مقاله برخي تحليل ها حکايت از دخالت اسفنديار رحيم مشايي در برکناري متکي داشت. در روز توديع و معارفه، خبري از حضور منوچهر متکي نبود. بدين ترتيب، نحوه تغيير متکي و حواشي پس از آن، تصويري بود براي دولتمرداني که بخواهند با تصميمات کلا ن دولت مخالفت کنند.

مردم سالاری تاکید کرده صالحی اگر قرار است در دستگاه ديپلماسي موفق باشد، بايد تکليف خود را با مشاوران رئيس جمهور در سياست خارجي که عملا مستقل از وزارت امور خارجه فعاليت مي کنند، روشن کند. چرا که اگر قرار باشد، مشاوران در دولت در عرصه ديپلماسي وارد شوند، عملا وزير امور خارجه به يک مقام تشريفاتي تبديل مي شود.

سه خطاي حسني مبارك

محمود صدري در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته بحراني كه دامن حسني مبارك، رييس‌جمهور مادام‌العمر مصر را گرفته است، حتما علل پرشماري دارد؛ اما علت‌هاي سه‌گانه زير، تاثير بيشتري داشته‌اند اول رابطه دين و دولت و رابطه با اسرائيل و سرانجام تمایل به استبداد مطلق.

به نوشته این مقاله پس از انتقادها، مبارک از طرح علني جانشيني پسر به جاي پدر خودداري كرد؛ اما جامعه مصر قانع نشد و عقب‌نشيني تاكتيكي را نيرنگي براي تحكيم قدرت جمال مبارك تلقي كرد. اين بدگماني بي‌دليل نبود؛ زيرا مبارك سال گذشته كه ورود محمد البرادعي به مصر موجب ولوله سياسي شد، سخني بر زبان راند كه اميد هر گونه تغيير را به باد داد. گفت عرصه خدمت رساني به مردم مصر را ترك نخواهد كرد. معناي اين سخن مبارك روشن بود.

سرمقاله دنیای اقتصاد تاکید کرده اين خطاهاي سه‌گانه اكنون مانند زنجيري سنگين به گردن رژيم حسني مبارك افتاده است و اگر وي از جنبش اعتراضي مصري‌ها جان سالم به در برد، از حوادث شگفت‌انگيز جهان سياست خواهد بود و ريشه آن را بايد در فقدان رهبري يكپارچه مخالفان جست‌وجو كرد نه ابتكار عمل‌هاي احتمالي مبارك.

سرنوشت مشابه دیکتاتورها

فضل الله ياري در سرمقاله ابتکار به نمایشنامه شکار روباه اشاره کرده که وضعیت رقت بار آقامحمدخان قاجار را نشان می داد و نوشته بعد از اعتراف وی، عليرغم قتل و کشتارهايي که انجام مي‌داد ، تنها احساسي که نسبت به او داشتم ترحم بود.همان حسي که چند بار ديگر هم به من دست داده بود وقتی صدام را کثیف و پشمالو دیدم از حفره ای بیرون کشیده شد و دیگر وقتی میلوسویچ در سلول تنگ خود از دنیا رفت.

این مقاله تاکید می کند چند روزي است كه واقعه اي عجيب را به مدد رسانه‌ها تجربه مي‌كنم و در متن ادراك آن قرار مي‌گيرم.مي بينم كه يك نفر كه رييس بود و حکم اش مطاع و غلامانش به جاي کلاه سر مي‌آورند و مي‌برند، يک شبه به آواره اي بدل مي‌شود که سوار بر مرکب آهنين خود در فرودگاههاي جهان منتظر اجازه فرود از اميري ، رئيسي ديگر مي‌شود که هنوز کابوس شعارهاي مردمي خوابگاهش را آشفته نکرده است.

به نوشته سرمقاله ابتکار در خيابان هاي قاهره و اسکندريه و سوئز نظاره گر مردمي هستم که بر شانه‌هاي همديگر بالا مي‌روند تا چشم از حدقه پوسترهاي مردي در آورند که تا چند روز پيش السيد الرئيس خوانده مي‌شد. هموکه از برج عاج فرعوني اش پايين آمده و همه زيردستان اش را قرباني مي‌کند تا بار گناهان همه اين سالهاي حکمراني اش را بر دوش آنان بگذارد.

اقرار به اشتباه‌

مریم باستانی‌ در سرمقاله جهان صنعت با اشاره به تازه ترین اظهار نظر محمد رضا باهنر که تصمیم مجلس هفتم را به تثبیت قیمت ها در دوران دولت خاتمی اشتباه خوانده است نوشته خوب است گاهی به گذشته بازگشت و اشتباهات را پذیرفت. حتی اگر اقرار به آن اشتباه‌ها برای موقعیت کنونی افراد زیان بار باشد.

به نوشته این مقاله بحث این نیست که چرا امروز یارانه‌ها هدفمند شده و چگونه؛ بی‌شک جلوی زیان را هرکجا که گرفت، منفعت است. اقدام دولت دهم در این رابطه جلوگیری از زیان است اما نکته اینجاست که چرا زمانی برای منافع زودگذر سیاسی و حزبی تصمیمی مثل طرح تثبیت قیمت‌ها گرفته می‌شود که تاوان آن را اقتصاد متحمل شود؟ اگر طرح تثبیت قیمت‌ها به تصویب نمی‌رسید و اقتصاد ایران بر مبنای افزایش تدریجی افزایش قیمت‌ها پیش می‌رفت، شاید نیاز نبود که مردم یکباره با افزایش قیمت‌ها روبه‌رو شوند.

سرمقاله جهان صنعت ابراز عقیده کرده در این صورت امروز کار برای دولت آقای احمدی‌نژاد هم راحت‌تر بود. با این حال چنین نشد. انتقام‌گیری سیاسی منحصر به مجلس هفتم یا مجالس قبلی یا مجلس امروز نیست. اگر تاریخ را ورق بزنیم و مذاکرات مجلس را مرور کنیم، چه بسیار طرح‌هایی که مصوب شد و بعدها مشخص شد پاسخی به دعواهای گروهی و جناحی بوده است. آیا امروز کسی هست که به تصمیم اشتباه تثبیت قیمت‌ها اقرار کند؟

زورگیری در روز روشن

عليرضا بندري در گزارشی در سیاست روز نوشته صفحات حوادث روزنامه‌ها معمولا بوي خون و خطر مي‌دهد. فرزندي مادرش را كشت. پسري زير چرخ‌هاي اتومبيل پدرش له شد. بازار تهران در آتش سوخت. جواني خودكشي كرد و صدها خبر تلخ ديگر كه گاه يك جامعه را به مرز نوميدي مي‌كشاند.

به نوشته این گزارش حادثه، حادثه است و گريز از آن ناممكن اما مي‌توان رشد حوادث را با تمهيداتي كنترل كرد. مي‌شود كاري كرد كه صفحات حوادث كمتر بوي خون و جنون بدهند. مي‌توان تدابيري اتخاذ كرد كه پسركشي‌ها، پدركشي‌ها، همسركشي‌ها و آسيب ها‌ا و ناهنجاري‌هاي ديگر را به حداقل رساند.

سیاست روز سپس به زورگیری پرداخته و نوشته مايه‌اش يك چاقو، تيزي، گزليك ياقمه است كه اگر با چاشني خشونت و قساوت همراه شوديك زورگيري در كمتر از يك دقيقه اتفاق مي‌افتد. تفاوت عمده زورگيري و دزدي، آگاهي كامل مالباخته و يا قرباني از وقوع جرم است.در اين پديده شخص زورگير معمولا با استفاده از آلات و ابزار قتاله فرد قرباني راتهديد مي‌كند و در صورت مقاومت وي متوسل به زور مي‌شود.