جایزه ویژه جشنواره فیلم کن برای جعفر پناهی

جعفر پناهی حق نشر عکس k
Image caption جعفر پناهی به شش سال زندان و بیست سال محرویت از فیلم ساختن محکوم شده است

جشنواره فیلم کن اعلام کرد که جایزه ویژه ای با عنوان "مربی طلا" را امسال به جعفر پناهی سینماگر سرشناس ایرانی که از سوی دادگاه انقلاب ایران به شش سال زندان و محرومیت بیست ساله از فیلمسازی محکوم شده، اهدا می کند.

تیری فره مو، مدیر هنری فستیوال بین المللی فیلم کن، در کنفرانس مطبوعاتی که روز دوم فوریه در سینماتک پاریس در حمایت از جعفر پناهی و محمد رسول اف برگزار شد، ضمن اعلام این خبر گفت: "از این پس جعفر پناهی، عضو هیئت داوران تمام فستیوال های فیلم بین المللی خواهد بود و جایگاه خالی ای برای او در نظر گرفته شده است."

این جایزه که "مربی طلا" نام دارد، از سال ۲۰۰۲ به وسیله انجمن فیلمسازان فرانسوی (SRF) پایه گذاری شد و به خاطر یک عمر فعالیت سینمایی به فیلمسازان جهان اهدا می شود. تا کنون فیلمسازانی چون کلینت ایستوود، دیوید کراننبرگ، نانی مورتی و آینس واردا این جایزه معتبر را دریافت کرده اند.

انجمن فیلمسازان فرانسوی با انتشار بیانیه ای اعلام کرد: "ما با ستایش از پناهی قصد داریم از همه فیلمسازان ایرانی که در تبعید یا در داخل کشورشان فیلم می سازند، تقدیر کنیم."

جعفر پناهی و محمد رسول اف، چندی قبل، طبق حکم صادره در دادگاه اولیه، هر یک به شش سال حبس تعزیری محکوم شدند. به موجب این حکم، جعفر پناهی علاوه بر شش سال زندان، ۲۰ سال از ساختن فیلم، نوشتن فیلم‌نامه، مسافرت به خارج از کشور، و مصاحبه با رسانه‌های داخلی و خارجی محروم شده است.

جعفر پناهی در اسفند ماه سال گذشته به همراه ۱۷ نفر از دوستان و بستگانش از جمله همسر و دخترش، به اتهام ساختن فیلمی درباره اعتراضات پس از انتخابات ریاست جمهوری ایران، در منزل خود در تهران بازداشت شد اما پس از ۸۸ روز زندان سرانجام در پی اعتصاب غذا و موج اعتراض جهانی به دستگیری اش، در روز چهارم خرداد ماه گذشته با پرداخت ۲۰۰ میلیون تومان وثیقه به طور موقت آزاد شد.

در مراسم حمایت از پناهی و رسول‌اف در سینماتک پاریس، ابتدا فیلم کوتاه فرش، ساخته جعفر پناهی، به نمایش درآمد و آنگاه کوستا گاوراس، کارگردان مشهور و سازنده فیلم های مشهور زد و حکومت نظامی که هم اکنون ریاست سینماتک فرانسه را به عهده دارد، در حمایت از پناهی و رسول اف سخنرانی کرد. کوستا گاوراس، در سخنرانی خود در اعتراض به حکم صادره علیه پناهی و رسول اف گفت: "این حکم حیرت انگیز و غیرمنطقی است و ما خود را موظف به حمایت از این دو سینماگر ایرانی می دانیم."

به گفته گاوراس، طوماری که به ابتکار سینما تک فرانسه و جشنواره فیلم کن در حمایت از جعفر پناهی و محمد رسول اف تهیه شد با امضای ۲۰ هزار نفر به سفارت ایران در فرانسه تحویل داده شد اما این سفارت تا کنون واکنشی نشان نداده است.

کریستف ژرار، معاون شهردار و مسئول بخش فرهنگی شهرداری پاریس نیز در سخنانی در این مراسم گفت: "این یک اتفاق خوشایند است که امروز آقای جعفر پناهی شهروند افتخاری شهر پاریس است. ما همزمان با نصب عکس های این دو سینماگر ایرانی در سینماهای فرانسه، عکس های آنهارا بر سردر شهرداری پاریس نیز نصب می کنیم."

از سوی دیگر شب اول فوریه نیز به ابتکار دو نشریه فرانسوی رگل دوژو (قاعده بازی) و ترانسفوژ، مراسمی در حمایت از جعفر پناهی و محمد رسول اف در سینما لا پاگود پاریس، برگزار شد. تعدادی از چهره های سرشناس سینمایی و هنری فرانسه از جمله جین برکین، آینس واردا، میشل پیکولی، سرژ توبیانا (مدیر هنری سینماتک پاریس) و برنار هانری لوی، نویسنده و مدیر نشریه رگل دو ژو در این مراسم حضور شرکت داشتند. مرجان ساتراپی، رفیع پیتز، محمد حقیقت و شهلا رستمی نیز از ایرانیان حاضر در این مراسم بودند. در این مراسم دفاعیه جعفر پناهی در دادگاه برای حاضران قرائت شد و آنگاه بعد از نمایش فیلم آفساید ساخته جعفر پناهی، رفیع پیتز سینماگر ایرانی مقیم فرانسه و عباس بختیاری مدیر فرهنگسرای پویا در پاریس به روی صحنه رفتند و درباره وضعیت جعفر پناهی و حکم صادره درباره او حرف زدند.

رفیع پیتز با اشاره به سخت شدن شرایط فیلمسازی در ایران و شجاعت فیلمسازانی چون جعفر پناهی، گفت که دولت ایران با محکومیت پناهی خواسته است بقیه سینماگران را بترساند.

برنار هانری لوی درباره پناهی گفت: "تنها جرم جعفر پناهی این است که خواسته در کشورش ایران، علیرغم وجود سانسور، به کار سینما ادامه دهد."

نمایش فیلم های جعفر پناهی و محمد رسول‌اف از روز چهارشنبه دوم فوریه در سینما تک پاریس به مدت یک ماه ادامه خواهد داشت.

حمایت برتران تاورنیه از پناهی

از سوی دیگر برتران تاورنیه، کارگردان برجسته فرانسوی نیز با انتشار نامه ای که به زبان شاعرانه ای نوشته شده و در مطبوعات فرانسه منتشر شده، پشتیبانی‌ خود را از جعفرپناهی اعلام کرد.

تاورنیه در نامه اش نوشته است: "حمایت از جعفر پناهی حرکتی ادامه دار است. او یک فیلمساز بسیار بزرگ است ولی حتی اگر فیلم هایش هم آن قدر قوی نبود باز هم باید در کنارش می ایستادیم. مبارزه او همانند فیلم هایش الگوست."

تاورنیه آنگاه در پایان نامه خود می گوید که امیدوار است پناهی جایزه سزار فرانسوی را دریافت کند.

او از کوئنتین تارانتینو خواست که این جایزه را به او بدهد.

جعفر پناهی در جشنواره فیلم برلین

جشنواره فیلم برلین که از معتبرترین جشنواره های فیلم جهان است، امسال برنامه ویژه ای را در حمایت از جعفر پناهی تدارک دیده است.

دیتر کوسلیک، مدیر هنری جشنواره فیلم برلین، رسما از جعفر پناهی برای عضویت در هیئت داوران این جشنواره دعوت به عمل آورده است اما پناهی اجازه خروج از ایران را ندارد و نمی تواند در این مراسم حاضر شود.

با اینکه تنها چند روز به آغاز جشنواره فیلم برلین باقی مانده اما مدیر این جشنواره همچنان امیدوار است که جعفر پناهی بتواند در این جشنواره حضور داشته باشد.

از سوی دیگر مسئولان جشنواره فیلم برلین، قصد دارند به نشانه همبستگی با جعفر پناهی، فیلم آفساید او را در شب ۱۱ فوریه که مراسم افتتاحیه شصت و یکمین دوره این جشنواره است نمایش دهند و به محکومیت سنگین او اعتراض کنند.

همچنین مجموعه ای از فیلم‌های جعفر پناهی نیز در طول جشنواره نمایش داده می شود.

ایزابلا روسلینی، بازیگر مشهور ایتالیایی- آمریکایی و دختر اینگرید برگمن و روبرتو روسلینی، ریاست هیئت داوران این دوره از جشنواره فیلم برلین را به عهده دارد.

شصت و یکمین دوره جشنواره برلین از ۱۰ تا ۲۰ فوریه ۲۰۱۱ در پایتخت آلمان برگزار می‌شود.