بودجه سال آینده ایران با تاخیر طولانی تقدیم مجلس شد

احمدی نژاد و لاریجانی حق نشر عکس BBC World Service
Image caption دولت محمود احمدی نژاد رکورد تاخیر در لایحه بودجه را شکسته است

محمود احمدى نژاد رئيس جمهوری ايران با تاخير طولانى يكشنبه اول اسفند بودجه۵۳۹ هزار ميليارد تومانى (۵۳۹ ميليارد دلارى) سال آينده خورشيدى اين كشور را تقديم مجلس كرد.

از کل بودجه مبلغ ۳۶۲ هزار ميليارد تومان بودجه شركت هاى دولتى، بانكها و موسسات وابسته به دولت و ۱۷۷ هزار ميليارد تومان بودجه عمومى دولت است.

بودجه سال جارى خورشيدى ۳۶۸ هزار ميليارد تومان است و بودجه سال آينده خورشيدى در مقايسه با بودجه سال جاری حدود ۴۵ درصد رشد نشان مى دهد.

يكى از دلايلى كه باعث افزايش حجم بودجه دولت شده، درآمدى است كه دولت براى حذف يارانه ها پيش بينى كرده است.

بودجه سال آينده نسبت به بودجه سال جاری بيشتر از ۱۷۰ هزار ميليارد تومان افزايش دارد در حالى كه بنابه گفته مقامات اقتصادى ايران، بودجه حذف یارانه ها حدود ۵۶ هزار ميليارد تومان ولی افزايش بودجه سال آينده سه برابر اين رقم است.

اين اولين بار بعد از انقلاب است كه بودجه در اسفند ماه به مجلس داده مى شود و برخى نمايندگان مجلس نگرانند تا پايان سال نتوانند اين لايحه را به طور كامل بررسى كنند.

براساس آيين نامه داخلى مجلس، دولت بايد تا قبل از ۱۵ آذرماه هر سال لايحه بودجه سال بعد را به مجلس ارائه مى داد تا نمايندگان فرصت كافى براى بررسى لايحه و طرح پيشنهادهاى خود داشته باشند.

آقاى احمدى نژاد هيچ توضيحى در باره علت تاخير طولانى بودجه نداده اما در صحن علنى مجلس خطاب به نمايندگان مجلس گفت كه "با تصويب يك بودجه بسيار عالى مترقى و سازنده، عيد نوروز را همراه با خانواده خود خواهيد گذراند؛ چرا كه اگر عيد نوروز بدون بودجه به خانه برويد راهتان نمى دهند."

بنابر آئين نامه داخلى مجلس، بعد از ارائه لايحه بودجه از سوى دولت به مجلس، اين لايحه به تعداد نمايندگان مجلس چاپ مى شود و نمايندگان ده روز فرصت دارند تا پيشنهادات خود را به كميسيون هاى تخصصى مجلس ارائه كنند.

بعد از آن كميسيون هاى تخصصى، پانزده روز فرصت دارند تا گزارش خود را براى كميسيون تلفيق ارائه كنند كه در آن نمايندگان از كميسيون هاى تخصصى مجلس حضور دارند.

اين كميسيون نيز پانزده روز وقت دارد تا با جمع بندى نظرات و پيشنهادات كميسيون هاى تخصصى، لايحه را براى ارائه در صحن علنى مجلس آماده كند.

تصويب اين لايحه در صحن علنى مجلس نيز معمولا چند روز طول مى كشد و به اين ترتيب در بهترين شرايط، مجلس براى تصويب بودجه سالانه به چهل و پنج روز وقت نياز دارد در حالى كه مجلس كمتر از يك ماه تا پايان سال فرصت دارد تا لايحه بودجه را تصويب كند.

احتمال عدم تصویب بودجه تا پایان سال

Image caption مجلس بر حق خود در بررسی و اصلاح لایحه بودجه تاکید داشته است

برخى نمايندگان مجلس معتقدند كه بودجه را نمى توان تا پايان سال تصويب كرد و اگر مجلس نتواند بودجه را تا پايان سال تصويب كند اين نخستين بار در ۳۲ سال گذشته خواهد بود كه بودجه قبل از سال جديد، تصويب نمى شود.

بعد از ارائه لايحه بودجه على لاريجانى رئيس مجلس از نمايندگان خواست تا در زمانى كوتاهتر از آنچه در آئين نامه داخلى پيش بينى شده، لايحه را بررسى كنند كه اين سخنان با واكنش احمد توكلى نماينده تهران و رئيس مركز پژوهشهاى مجلس رو به رو شد.

آقاى توكلى خطاب به رئيس مجلس گفت كه "از شما تعجب مى كنم كه چنين توقعات غيرعملى از نمايندگان داريد."

آقاى توكلى گفت كه بودجه دير به مجلس آمده و بهانه عدم تصويب برنامه پنجم در مجلس نيز قابل قبول نيست چون لايحه برنامه ۱۸ آذر تصويب شد.

اين نماينده گفت كه عملا بررسى لايحه بودجه ۹۰ به سال ۹۰ موكول مى شود و تلاش براى سرعت اين كار نيز در گروه تصويب بودجه چند دوازدهم است.

رئيس مجلس در پاسخ گفت كه "ما نمى خواهيم كه فرصت نمايندگان محدود شود و حقشان ضايع شود اما تا جايى كه جا دارد بايد سعى كنيم سريعتر اين كار انجام شود."

در غياب قانون بودجه سالانه، دولت ناگزير است براى تامين هزينه هاى جارى دستگاه هاى دولتى، خواستار مجوزهاى كوتاه مدت مجلس شامل اعتبار لازم براى مخارج يك ماهه يا چند ماهه دولت شود كه به بودجه هاى يك دوازدهم و مانند آن معروف است.

تاخير در ارائه بودجه سال آينده انتقاد و تذكرات شمارى ازنمايندگان مجلس را به همراه داشته است به خصوص اينكه از زمان آغاز دومين دوره رياست جمهورى آقاى احمدى نژاد، روابط او با رئيس و برخى نمايندگان متنفذ اصولگرا در مجلس گاه تنش آميز بوده است.

تاخير در ارائه لايحه بودجه همراه با اقداماتى مانند خوددارى از ابلاغ به موقع قوانين مصوب مجلس، به چالش خواندن نقش نظارتى و تقنينى نمايندگان، ابراز اين نظر كه رئيس جمهورى و نه مجلس در راس امور قرار دارد و انتقاد از آن دسته از مصوبات مجمع تشخيص مصلحت نظام كه به خواست مجلس تمايل داشته باعث شده است كه منتقدان آقاى احمدى نژاد او را به تلاش براى تضعيف قوه مقننه متهم كنند.

مطالب مرتبط