اظهارنگرانی مقامات ایران از کثرت بازداشت‌ها

بازداشت شدگان
Image caption کاستن از صدور احکام زندان و محدود کردن تعداد بازداشت‌ها از جمله سیاست‌های رئیس پیشین قوه قضائیه ایران هم بود، اما در اجرای آن موفق نشد

غلامحسین اسماعیلی، رئیس سازمان زندان ها و ابراهیم رئیسی، معاون اول قوه قضائیه ایران در اظهارات جداگانه ای از افزایش تعداد بازداشت شدگان و زندانیان در این کشور ابراز نگرانی کرده اند.

آقای اسماعیلی روز چهارشنبه ۱۱ اسفند (۲ مارس) در همایش دادستان های سراسر ایران گفت که در طول یک سال و نیمی که از تصدی ریاست سازمان زندان ها توسط او می گذرد، تعداد زندانیان در ایران حدود ۵۵ هزار نفر افزایش یافته است، بدون اینکه به فضای زندان ها اضافه شده باشد.

به گفته او، در حال حاضر حدود ۲۲۰ هزار زندانی در ایران وجود دارد که ۷۰ هزار نفر از آنها با قرار تأمین در زندان هستند، به این معنا که هنوز محکومیت نگرفته اند و در واقع در بازداشت و در انتظار تعیین تکلیف قضایی به سر می برند.

او در عین حال گفته است که سالانه حدود ۶۵ هزار نفر از این بازداشت شدگان (۹۳ درصد) یا تبرئه می شوند، یا قرار منع تعقیب برای آنها صادر می شود و یا شاکیان از شکایت علیه آنها صرفنظر می کنند.

آقای رئیسی، معاون اول قوه قضائیه ایران هم گفته است: "صحیح نیست که دادستان کسی را در بازداشت نگه دارد تا جرم او شناخته شود".

او که در جمع دادستان های سراسر ایران سخن می گفت، به آنها توصیه کرد که به دنبال کاهش آمار بازداشت ها باشند و افراد را بی دلیل بازداشت نکنند.

آقای رئیسی گفت: "متأسفانه بعضی ها به دلیل بالا رفتن صدای متهم و برای اینکه روی او را کم کنند، او را بازداشت می کنند که این کار صحیح نیست".

او به دادستان ها توصیه کرد که آخر هر هفته وضعیت بازداشتی های خود را بررسی کنند و اجازه ندهند افراد بیش از اندازه در زندان بمانند.

معاون اول رئیس قوه قضائیه ایران گفت: "دستور العملی از سوی رئیس قوه قضائیه ابلاغ شد که هیأت های ویژه ای در هر استان تشکیل شده تا با حضور نمایندگان اطلاعات، ارزشیابی قضات، دادستان ها و دادگستری ها وضعیت زندانیانی که چهار ماه از بازداشتشان می گذرد ولی هنوز پرونده آنها مشخص نیست و زندانیانی که انتظار دادگاه را می کشند و زندانیانی که حکمشان متناسب با جرمشان نیست را به سرعت مشخص کنند".

انتقاد مخالفان

منتقدان حکومت ایران و مدافعان حقوق بشر از تعداد زیاد بازداشت ها و وضعیت نامناسب زندان ها در این کشور انتقاد می کنند.

خانواده زندانیان سیاسی ایران هم در ماه های اخیر بارها از وضعیت نامناسب زندان ها، تراکم بیش از حد جمعیت زندانیان و نبود امکانات ضروری در زندان ها انتقاد کرده اند.

در یکی تازه ترین نمونه ها، نمایندگانی از سوی خانواده های زندانیان سیاسی ایران در دیدار با یکی از مسئولان قوه قضائیه گفته اند: "بسیاری از زندانیان از بهار و تابستان سال گذشته در زندان هستند و حتی یک روز هم به مرخصی نیامده اند، تلفن ها قطع است و دسترسی به امکاناتی مانند کتاب و روزنامه وجود ندارد".

سایت کلمه که خبر این ملاقات را منتشر کرده، هویت مسئول مورد اشاره را روشن نکرده است.

گلایه خانواده زندانیان سیاسی در حالی مطرح شده است که بر اساس تازه ترین بخشنامه قوه قضائیه ایران، زندانیانی که به اتهام "اقدام علیه امنیت کشور" محکوم شده اند در نوروز امسال هم به مرخصی نخواهند آمد.

اتهام "اقدام علیه امنیت کشور" معمولا علیه فعالان سیاسی مخالف یا منتقد حکومت ایران مطرح می شود.